Аслияб гьумералде

Ахирияб русин

Ахирияб русин

Ахирияб русин

Аллагьас ﷻ бижанщинаб махлукъат паналъизе буго. Дунялалъе цIараб заманги буго. Ахир-къадги дунял паналъула ва инсанги гьанив хутIуларо. Нилъеда лъала щивав чиясда хадув ГIизраил малаик вачIине вугеблъи.

 

 

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абуна (магIна): «Щибаб напсалъ хвалил кьогIлъи чIамизе буго», - ян. Жив хвезе вугеблъи бичIчIарав чиясул рекIелъ дунял бессуларо. Дунял рекIелъ бессиялъул магIна ккола, гьеб гьесухъ кодоб бугониги, гIоларин абураб жо. Дунял рекIелъ бесси цIакъ какун буго. Гьелъин ГIали-асхIабас абураб: «Хвел гIемер ракIалде щвезабулев чи разилъула дагьаб жоялда», - ян.

Шайих МухIаммад Абу Ясир ГIабидиница абуна: «ТIолабго уммат тIадрекъана хвалие бихьизабураб сон, цIараб заман, унти гьечIеблъиялда. Инсанасе хвел буго хIадурлъи гьабизе бугеб жолъун. Хвел цебе букIаго кIудиял вагIзабаздеги гIемерал насихIатаздеги хIажалъиги гьечIо», - ян.

ГIусман ибн ЯхIъя Майрияс абуна: «Хвел рехсолев чиясул рекIелъе шайтIан лъугьунаро. Хвел рехсеялдаса ракI гъапуллъараб мехалъ шайтIан рекIелъе лъугьуна», - ян.

Хвел ккола ахираталде къокъиналъе хIадурлъи гьабулеб жо.

Гьединав чияс квешлъиги гьабуларо, дунялалъул лазатги босуларо. Щайгурелъул, гьесда лъалелъулха хвезе вукIин. ХIакъикъаталдаги нилъеда лъаларо кидал хвезе ругелали. Гьединлъидал нилъ рукIине ккола жакъасеб къоялдаса кIванагIан пайда босулел чагIилъун. Щайин абуни, сонисеб къо ана, метерисеб къо щвезегIан чIаго хутIилищали лъаларо. Гьебги бичIчIунин аварагзабиги вализаби кидаго гIодулелги рукIарал.

Давуд авараг, хвалил ва къиямасеб къоялъул хIакъалъулъ рагIидал, кьер хисун лъавудаса унаан. Аллагьасул ﷻ рахIматалъул жо рагIидал, лъавудеги вачIунаан.

ГIакъилав чиясда кIочон тезе бегьуларо дунял паналъулеб жо букIин, хвел ва балагьал божи гьечIел жал рукIин.

Суфяну Саврияс абуна хвалие хIадурлъи гьаби жинца течIин метер чIаго хутIиялде хьулги лъун. Гьединго гьесго абуна, тIагIат бижулин хвел рехсеялдалъун, мунагьал рижулин гьеб кIочон теялдалъунилан. Хвел рехсолев чиясда бичIчIула Аллагьасда ﷻ цевечIезе кколеблъи ва гьев тIагIаталде вуссуна. Хвел кIочон тарав чияс квешлъиги гьабула, дунялалдаса лазатги босула. Хвеларин ракIалде ккеялъ чиясул хьул халалъизабила, ай гьесда ракIалда ккола кидаго гьанив вукIине вугин абун. ГIали-асхIабас абуна: «КIиго пиша буго дун бищун хIинкъулеб жо: гьаваялда нахъвилъин ва хьул халалъи. Гьаваялда нахъ вилъиналъ хIакъаб жоялдаса нахъе къазавула ва хьул халалъиялъ дунял бокьизабула. Ахираталде рокьи бугев чияс нахъбахъичIого гьелъие хIадурлъи гьабула», - ян.

 

 

 

ВАСИЯТ Имам Нававияс «Риязу ссалихIиналдаги», «Азкараздаги», «Мугьаззабалдаги» хъвалеб буго: «Аллагь разилъаяв Имам ШафигIияс абунила: «Хварав чиясул хабада Къуръан цIалани лъикIаб букIинилан, тIубанго Къуръан цIаланани цIакъго беццарабги бугилан». Аллагь разилъаяв ибну ГIумарица живго холеб мехалъ васият гьабуна жиндир хабада аскIоб суратул Бакъараталъул авалги ахирги цIалеян.

 

 

Хвел ракIалде щвезабула хабалазде зиярат гьабиялъги. Руго гьеб гьукъулелги, амма гьезул далил кьучI гьечIеб буго.

НафигIица бицана ибну ГIумарица Аварагасул ﷺ хабаде зиярат гьабулаанин ва хадуб саламги кьолаанин Абубакариеги.

Ибну Къудаматица «Мугъни» абураб тIехьалда хъван буго: «Имам АхIмадида гьикъана хабалазде зиярат гьабиялъул хIакъалъулъ. Гьес абуна хабалазде зиярат гьаби беццараб бугин», - абун.

Имам Нававияс «МажмугI» абураб тIехьалда хъван буго: «Имам ШафигIил нусусал ва гьесда нахърилъарал гIалимзаби тIадрекъана хабалазде зиярат гьабизе бегьиялда», - ян.

Аварагасул ﷺ яс Фатиматица щибаб рузман къоялъ ХIамзатил хабаде зиярат гьабулеб букIана. Аварагас ﷺ хIадисалда абуна: «Дир хабаде зиярат гьабурав чиясе шапагIат тIалъула», - ян.

Зайд ибн Асламица абуна, цо нухалъ Абу Гьурайратги гьалмагъги хабалазда аскIосан унаго, Абу Гьурайратица салам кьеян абунин. Гьев чияс абула хабалазе саламищ кьолебилан? Абу Гьурайратица абула, нуж цоцазда цо нухалдагIаги рихьун рукIун ратани гьаб дунялалда, хварасда мун лъалаян.

 

Шамил МухӀаммадов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Дагъистаналъул ГIалимзабазул совет

ДРялъул муфтияталда тӀоби-тӀана ГӀалимзабазул советалъул президиумалъул данделъи. Гьелда гӀахьаллъана ДРялъул муфтияталъул председатель Мурад ИсмагӀилов ва республикаялъул округазда ругел муфтияталъул вакилзаби. Данделъи рагьана ГӀалим-забазул советалъул председателасул ишал тIуралев КъахIиса...


Къарзалъе щиб бугониги кьей

Къарзалъе гIарац кьей хирияб ишги нилъер Аварагасул ﷺ суннатги буго. Амма налъи бецӀи ккола тӀадаб жо. КигӀан ритӀухъав вукӀаниги, налъи бецӀизегӀан яги къарз кьурав чи тӀаса лъугьинегӀан, гьеб тӀаса кколаро. Гьединлъидал, бусурбанчиясе рекъола кIванагIан къарзалъе жо босичIого тезе, чарагьечIеб...


Аварагасул ﷺ сира

Кинаб илагьияб хIикмат букIараб Аварагас ﷺ Макка рехун тезе ккеялъулъ?   Маккаялдаса Мадинаялде Аварагас ﷺ гьижра гьабиялъул хIикматаздасан ккола бусурбабазе дин загьир гьабизе цо шагьаралда яги улкаялда толеб гьечIони, гьезги дин цIунизе гIоло, ватIаналдаса цоги бакIалде гьижра гьабизе...


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Муфтиясги гIахьаллъи гьабуна

Дагъистан Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди гӀахьаллъана РФялъул президентасул Северияб Кавказалъул федералияб округалда вугев вакил Юрий Чайкал нухмалъиялда гъоркь тӀобитӀараб данделъиялда. Гьениб гьоркьор лъун рукIана миллатазда ва диназда гьоркьоб рекъел цӀуниялъул ва гьеб щула...