Аслияб гьумералде

Рокьухъ щолеб

Рокьухъ щолеб

Рокьухъ щолеб

Агьлу-сунна вал жама-гIаялъул гIалимзаби тIад рекъараб жо буго щивав бусурбанчиясе Авараг ﷺ вокьизе тIадаб букIиналда. Авараг ﷺ вокьизе тIадаблъунги гьабун буго муъминзабазда, гьев ﷺ вокьи – иман камиллъилъун Аллагьас ﷻ гьабун букIиналъе гIоло. Аварагас ﷺ рехсараб машгьураб хIадисалда буго: «Дир напс кодоб бугев АллагьасхIаги! Нужер цонигияв унго-унголъун (Аллагьасда) иман лъуравлъун вукIунаро, гьесие дун жиндирго напсалдасаги цIикIкIун вокьулевлъун вукIинегIан», - абун (Бухари).

 

Жеги абулеб буго: «Дун вокьун щив чи вугониги, гьев вуго Аллагь вокьаравлъун. Дие мутIигIлъун щив чи вугониги, гьевги вуго Аллагьасе мутIигIлъаравлъун», - абун

Хирияб Къуръаналда Аллагьас ﷻ абулеб буго (магIна): «Дуца муъминзабазда абе Myx1aммад : «Нужее Аллагь вокьулев ватани ва нужер иманалъулъ ритӀухъалги ратани, нуж дида нахъ рилълъа, цинги нуж Аллагьасеги рокьизе руго ва Гьес нужер мунагьалги чуризе руго…», - ян абун («Алу ГIимран»). Гьединлъидал, Аллагьасдехун ﷻ ва Гьесул расуласдехун ﷺ бугеб рокьи букIине ккола бищун цебесеб кьерда. Аварагас ﷺ абунин Ибну-ГIабасидаса бицунеб буго: «Нужее Аллагь вокьа, Гьес нуж хьихьулел ругелъул, нужее дунги вокьа, Аллагьасе дун вокьулев вугелъул, нужее дир рукъалъул агьлуги бокьа, дие гьел рокьулел ругелъул», - абун (Тирмизи).

Гьаб дунялалда бусурбабазул къадар миллиардалдаса араб буго, гьединго жиндилъ как ахIулеб чан мажгит гьечIеб ракьалда тIад. Гьелщинал бусурбабазда гьоркьоса миллион чиясул халгьабун босани гьезгIаги бицунеб батила Аварагасул ﷺ. Гьединго мажгиталги, щибаб бакIалда как ахIи букIуна батIи-батIиял заманал рихьизарун, цинги щибаб какилъги битIула шагьадат ва Авараг ﷺ цо гьавун нугIлъи. Гьелдаса босун абула, дунялалда цониги лахIзат унарин хирияв Аварагасул ﷻ цIар рехсон ва гьесде ﷺ салават битIун гурониян. Гьебги буго Аллагьас ﷻ Аварагасе гьабураб хиралъи.

Авараг вокьи абуни, унго-унгояб хIалалда гьев ﷺ вокьизе ккани, хIакъикъияб куцалда гьев ﷺ лъазе ккола, лъазе ккани тIалаб гьабизеги ккола. Фикъгьиялъул тIахьазда хъван букIуна лъималазда как-кIалалъул малъизегIанго тIоцебе гьезда Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ бицун дагьабгIаги жо лъазабизе кколин абун. Бугониги, хIакъикъияб куцалда гьев ﷺ лъазе нилъеда бажаруларо, асхIабзабаздаги гьев ﷺ батIи-батIияб куцалда гурони лъалароан. Амма Абу-Бакар асхIаб вукIана Бичасул Авараг ﷺ бищун лъикI лъалев, гьев ﷺ цIикIун жиндие вокьулев, кинабго гьесие ﷺ къурбан гьабураздаса. АсхIабзабазе гьев вокьулев вукIараб куцалде ва гьесие ﷺ гIоло гьел сундуе хIадурарал рукIаралали балагьани бичIчIила нилъеда, дагьабгIаги, кинаб къагIида букIине кколеб гьесдехун ﷺ бугеб рокьиялъулали.

Нилъер рахъалдаса Аварагасдехун ﷺ бугеб рокьи абуни, гьеб буго нилъее ракIазулъ пихъ, черхалъе квен, кIиябго рукъалъулъ талихI, лъикIабщиналъе кьучI, гIибадаталъулъ къуват. Авараг ﷺ вокьуларев чи Аллагьасул ﷻ вализабаз чIаго хварав чилъун рикIкIуна. ЛъикIлъиялъул нуцIа жиндие рагьизе бокьарасе бищун лъикIабги

Аварагасул ﷺ гIумру лъазаби, гьесдехун ﷺ рокьи цIикIкIинабулеб гIамал гьаби буго. Рокьи цIикIинабулеблъунги рикIкIуна: Къуръан цIали, гьесул ﷺ гIумруялъул лъугьа-бахъинал лъазари, суннаталда тIадчIей гьаби, гIемер салават битIи (цIар рехсолеб рагIидалги) гIадал гIамалал. Аварагас ﷺ гьабуралда нахъ рилъине нилъеца цIикIкIун хIаракат бахъарабгIан, гьесдехун ﷺ рокьиги, черхалъулъ берцинаб гIамал-хасиятги лъугьуна.

Я Аллагь ﷻ! Дуца ниж гьаре Дур ХIабиб ﷺ вокьулел, гьесул ﷺ нух ккурал, Къиямасеб къоялъ гьевгун ﷺ цадахъ рахъун шафагIаталъги росун Алжаналда гьесул ﷺ мадугьалзабилъун! Амин!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-03-15 (Шаввал 1447 с.) №6.


Камил гьабила

ГIибадат гьабиялъулъ тамахлъи лъугьиналъ жанисеб бацIцIалъиялъеги чучлъи лъугьуна. Амма инсанас гIемер гIибадат гьабунагIан, рухIияб рахъги камиллъула. Диналъ нилъее, гIибадаталда даимго рукIинедухъ, Аллагь рази гьавизе хIаракат бахъиялъул мурадалда кьун руго паризаял гурелги гIамалал...


«Шукруялъул мажлис»

Рамазан моцIалъул хIурматалда, Унсоколо районалъул ХъахIабросулъ тIоби-тIана «Шукруялъул мажлис» абун цIар лъураб руччабазул данделъи.   Гьениб лъималаз ри-кIкIана кучIдул, ахIана нашидал, бихьизабуна ясал цадахъ кIал биччазе иналъул ва цоцазул тIалаб гьабиялъул хIакъалъулъ...


Нужее баяналъе

  «ХIавамим» абурал сураби чан ругел? – Анкьго руго. Щал гьел кколел? – «Гъафир», «Фуссилат», «Шура», «Зухруф», «Духан», «Жасият», «АхIкъаф». Щай гьезие...


Медалалдалъун кIодо гьаруна

РФялъул Оборонаялъул министерствоялъул медаль ва цогидалги шапакъатал кьуна «Инсан» фондалъул хӀалтӀухъабазе ва кумекчагIазе. Медалалдалъун кIодо гьаруна СВОялъул заманалда гьез гьабураб ва гьабулеб бугеб кумекалъухъ, гьединго, ВатIаналъул унго-унгоял патриотал жал рукIин бихьизабулеб...


КӀал биччаялъул байрам

Ассаламу гIалайкум ва рахIматуллагьи ва баракатугьу!   ХIурматиял диналъул вацал ва яцал! РакӀ-ракӀалъ баркула нужеда тӀаде щвараб баракатаб кӀал биччаялъул байрам: кӀал кквеялъул, как баялъул, ракӀбацӀцӀадаб тавбуялъул ва рухӀияб рахъалъ хисиялъул цӀураб хирияб рамазан моцӀ лъугӀулеб...