Аслияб гьумералде

Воре, чIухIи гIодоб рехе!

Воре, чIухIи гIодоб рехе!

ЧIухIи ккола инсан гьалаг гьавулел сипатазул бищун кIудиязул цояб. ЧIухIарав чи талихIкъарав, мекъи ккарав вукIин баян гьабизе гIемераб жо бицине ккеларо. Къуръаналъул цо аяталъул пикру гьабуни, гьелъги гIей гьабила. БетIергьанас абулеб буго: «ХIакълъунго Гьесие, ай БетIергьанасе рокьуларо чIухIарал чагIи», - абун.

Аллагьасе вокьунгутIиялдаса кIудияб талихIкъей тIокIабги кинаб букIинеб инсанасе?

Нилъер хирияв Аварагасул ﷺ хIадисги буго: «Алжаналде лъугьунаро жиндир рекIелъ хардалалъул мугьгIанасебцин чIухIи бугев чи», - абун. Цоги хIадисалда, тIоцере жужахIалде унел чагIи рикIкIунаго, абун буго: «ТIоцере жужахIалде лъугьинарула: зулму гьабулев амир, закагIат кьоларев рес бугев чи ва чIухIарав пакъирав чи», - абун. ТIоцере жужахIалде лъугьунел лъабгоязулъ рехсон вуго чIухIарав чиги. ТIоцебе жиндалъун Аллагьасе гIасилъи гьабураб мунагь чIухIи бугиланги буго.

ТIадегIанав Аллагьас абулеб буго: «Дица малаикзабазде амру гьабуна Адамие (гI.с.) сужда гьабеян, гьез киназго гьабуна, иблисалъ хутIун, гьелъ инкар гьабуна ва чIухIана. Гьебги буголъана капураздасан», - абун.

Гьеб чIухIи сабаблъун зобал-ракьалгIан гIатIидаб Алжаналдаса къватIибе иблис бачахъараблъиги нилъее балъгояб гьечIо. Гьелде щвезегIан малаикзабазда гьоркьоб бищун ТIадегIанаб даражаялда букIанин гьебиланги буго. Гьанже халгьабеха, чIухIиялъ гьеб ккезабун бугеб бакIалдеги. Ракьулъе рехараб мугь бижун цIубалебго гIадин, рекIелъе цодагьаб чIухIи ккани, гьеб нахъе инабизе жигарги бахъичIони, гьеб цIикIкIунеб букIуна ва тIаса унаро. Ахирги живго вижарав БетIергьанас бицараб къабул гьабизе чIухIулезухъеги вачуна гьелъ чи.

ЧIухIи буго гIужбуялдасан баккулеб унти. ГIужбуги баккула жинцаго гьабулеб жо жиндаго кIодолъун бихьиялдасан ва жиндир гьунаралдалъун гьеб гьабулеб бугилан ккеялдалъун. Гьедин бихьизе лъугьаралдаса нахъе байбихьула чиясулъ рияъги, гIужбуги, чIухIиги ва гьел гурел цоги чи гьалаг гьавулел къабихIал сипатал раккизеги. ЧIухIиялдалъун ругел бищун кIудиял балагьаздасан ккола гьелъ чи цогидас бицунеб кигIан хIакъаб бугониги къабул гьабизе виччангутIиги.

Цо гIакъилас абун буго: «ГIодорегIанал чагIи гурони чIухIуларо», - ян.

ЧIухIи кколеб буго, гьев чиясда лъачIониги, гIадамазда жанив жив гIодовегIанав, къадрукъимат гьечIев вукIиналъе гIаламатлъун, ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ рихарав, Къуръаналда какарав вукIиналде тIадеги. Жалго жидецаго гIодорегIаналлъун рикIкIунаро, ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ аскIор тIадегIанал гIадамаз гурони. ХIасил, ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Жиндир лагъ басра гьавуларо, живго жинца басра гьавун гурони, гьелъул бетIерги ккола чIухIи. Живго жинцаго гIодовегIан гьавунагIан, ТIадегIанав Аллагьас ﷻ лагъ тIадегIан гьавула. Хадуб, гIаламалъги кIодо гьавула.

ГIАБДУЛЛАГЬ МУХIАММАДОВ

2026-07-15 (Сафар 1448 с.) №14.


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирслъун кколеб гIелму тIалаб гьабизе беццараб буго. ХIаракат бахъила Къуръан цIализе, азарго хIадис лъазабизе ва нус-нус тIехь цIализе.   Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун вукIине ккани, гьеб киналдаго цадахъ, хирияв Аварагасул ﷺ берцинал тIабигIатал лъазарила ва гьезда рекъон...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Цадахъ гIуна   Дица дирго лъимер ясли-ахалде битIичIо. Гьеб кидаго дида цадахъ букIуна. Ниж цадахъ хIала, цадахъ кванала. Дица лъимер сундасаго цIунула. Гьанжейин абуни вас школалде ине ккола. Дунги гьечIого гьенив вукIине ккола гьев. Гьебин абуни нижее захIмалъизе буго. Щибдай гьабун лъикI?...


Ингердахъ - руччабазул мадраса рагьана

Гьал къоязда мадраса рагьиялда хурхун рохалилаб мажлис тIобитIана ГIахьвахъ районалъул Ингердахъ росулъ.   Мунагьал чураяв Цевехъанил вас АхIмадица, жиндирго инсул букIараб мина кьуна мадраса базе. Гьеб цIигьабун базе хIаракат бахъана гьелъул байбихьуда имамлъун вукIарав Къурбанил...


«Кавказалъул рагъул бахӀарчияб эпос – АхӀулгохI»

Дагъистаналъул гуманитарияб институталда тӀобитӀана Кавказалъул рагъул аслиял лъугьа-бахъиназул цояблъун кколеб АхӀулгохIалъул рагъул хӀакъалъулъ бицараб данделъи. Гьеб тадбиралда гIахьаллъана экспертал, тарих бокьулел, студентал. Данделъи нухда бачана ДГИялда цебе бугеб «Тарихалъул...


Жиндир ругъун нахъе хутIулеб

Абугьурайратица бицун буго цо нухалъ Аварагасухъе ﷺ вачIанин цояв ва абунин: «Я Аллагьасул ﷻ расул ﷺ, цо кинаб бугониги малъа-хъвай гьабе дие», - ян. Абулелъулги гьев чи ццим бахъун вукIинчIо, гIодове виччан вукIана.   Аварагас ﷺ абуна: «Ццим бахъине биччаге», - ян. Гьев чи вукIана жеги...