Аслияб гьумералде

«Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималъул» тарих

«Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималъул» тарих

ТIадегIанав Аллагьасул рахъалдасан ракьалде рещтIараб тIоцебесеб аят ккола «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIим». ТIоцебе гьеб рещтIана Адам аварагасде. Гьеб рещтIиндал, гьес абуна: «Гьанже дида лъана дир зуррияталъе цIаялдалъун гIазаб гьабизе гьечIолъи, жал гьаб калимаялда даимлъун хадур», - илан.

 

– Хадуб гьеб «Бисмиллагь» рещтIана Ибрагьим аварагасде жив цIадаве рехизе манжаникъалъув лъурав мехалда. Гьелдалъун жив БетIергьан Аллагьас цIаялдасаги цIунана.

– Хадуб гьеб рещтIана Муса аварагасде. Гьелдалъун БетIергьанас ФиргIавнги гьесул къавмги гьалаг гьаруна.

– Хадуб гьеб рещтIана Сулайман аварагасухъе. Гьеб рещтIиндал малаикзабаз абуна: «Гьанже, валлагьи, камиллъана дур ханлъи, мулк», - ан.

– Гьеб «Бисмиллагь» ккола аварагзабазеги гьезул умматазеги рахIматалъул ва божи-аманаталъул аятлъун.

– Свалат-салам лъеяв МухIаммад аварагасухъе гьеб рещтIиндал «Сурату Намлуялъулъ», кIудияб фатхIо ккана, ай Ислам гIатIилъи ккана.

– Свалат-салам лъеяв Аварагас амру гьабун, «Бисмиллагь» лъуна Къуръаналъул щибаб сураталъул авалалда ва гьединго хъвалел дафатиразул, тIахьазул, ритIулел рисалатазул авалалда.

– БетIергьан Аллагьги гьедана Жиндир тIадегIанлъи, кIодолъиялдалъун «Муъминав лагъас цо щиб букIаниги жоялде тIаде «Бисмиллагь» бахъидал, гьеб жоялда баракат лъун гурони букIинарин, ай муъминчияс жинде тIаде «Бисмиллагь» бахъараб жо – квен-тIех букIа, гIарац букIа, цогидаб жо букIа – гьелда баракат лъолин абураб мурад.

– «Бисмиллагь» бахъарав, абурав чиясе жужахIалъул цIаялда цебе пардавлъунги чIола.

– «Бисмиллагьалъул» буго анцIила ичIго хIарп, гьелъ нахъчIвала гьеб абурав чиясдаса анцIила ичIавго забаният.

– Свалат-салам лъеяв Аварагас абуна: «ТIаде-гIанав Аллагьас Къалам бижараб мехалда гьелъие гьабуна нусго анбубат, (100 паста жаниб лъураб ручкаялъул мисал), щибаб анбубаталда гьоркьобги гьабуна щунусго соналъул нухлул манзил. Цинги ТIадегIанав Аллагьас гьабуна гьелде цо рахIматалъулаб балагьи. Гьеб балагьиялдалъун Къалам кIибихъана. Цинги ТIадегIанав Аллагьас абуна Къаламалде: «Дуца хъвай лавхIалда Къиямасеб къо чIезегIан лъугьине бугебщинаб жо», - ян. Къаламалъ абуна: «Щиб жоялдалъун байбихьи гьабилеб?» - абун. ТIадегIанав Аллагьас абуна: «Дуца байбихьи гьабе «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималдалъун», - илан. Къаламалъ гьеб хъвана анкьнусго соналда жаниб, ай анкьнусго соналде хъван бахъана. Цинги ТIадегIанав Аллагьас абуна: «Дир тIадегIанлъи-хиралъиялхIа, МухIаммадил умматалдаса кинав лагъас, ай лъица абуниги цохIо нухалъ «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIим», Дица гьесие хъвала анкьнусго соналъ гьабураб гIибадаталъул кири», - ян.

(ЧIикIаса СагIид-афандиясул рухIияб ирсалдаса)

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Бекерулеб заманалъул хIикмат

Замана сверула сагIтал тирула, Сон хехго бачIуна, херлъун ватула. (Инхоса ГIалихIажи)   Халкъалда гьоркьоб гIемер бицунеб жолъун ккола ахираб мехалда заман хехго унеб бугилан абун. ХIакъикъаталдаги гьедин букIин бихьулебги буго. Щибго ургъел гьечIого нилъ рукIаго ун батула анкь, моцI,...


«Салатавиялъул цолъи»

Казбек районалъул «Ореховая Роща» абулеб бакӀалда тӀобитӀана Россиялъул халкъазул цолъиялъул соналде данде ккезабураб «Салатавиялъул цолъи» абураб цIаралда спортивияб тадбир. Тадбиралъул официалияб бутӀаялда ва шапакъатал кьеялъул тадбиралда гӀахьаллъана: ДРялъул...


Телефоназул унти

Жиндир хIакъалъулъ гIемер бицунеб унти ккола телефоназда нилъ рараллъун рукIин.   Нилъер лъималги цIакъго унтун руго гьеб унтиялъ. Гьединаб унти букIин загьирлъула: Смартфоналдаса ри-кӀкӀад ругеб мехалда яги гьеб кIочон хутIани ургъалабазулъе ккей. Телефоналде гIемер халгьаби. Цо-цояз...


ГIибадатлъун жиб кколеб

ДугIа ккола инсанасдаги Аллагьасдаги гьоркьоб бугеб рухIияб кьо. Кьоялда тIасан цогидаб рахъалде щвезе кIолебгIадин, гьанибги Аллагьасде ﷻ ахIи базе ва Гьесде гIагарлъизе кIола.   Аварагасул ﷺ хӀадисалда буго: «ДугӀа ккола гӀибадаталъул нах», - ян (ат-Тирмизи). ДугӀаялъул...


ГIибадаталъулъ кIвахIаллъи

Имам Гъазалияс «ИхIяу гIулуму ддин» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьелъие кумек гьабулеб алатлъун ккола гIибадаталъе хIаракат бахъулел гIадамазул лъикIлъабазул хIакъалъулъ бицунел харбазухъ гIенекки. Гьелдасаги лъикIаб – гьединал гIадамазулгун гьудуллъи гьаби (кинаб гIамал,...