Аслияб гьумералде

«Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималъул» тарих

«Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималъул» тарих

ТIадегIанав Аллагьасул рахъалдасан ракьалде рещтIараб тIоцебесеб аят ккола «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIим». ТIоцебе гьеб рещтIана Адам аварагасде. Гьеб рещтIиндал, гьес абуна: «Гьанже дида лъана дир зуррияталъе цIаялдалъун гIазаб гьабизе гьечIолъи, жал гьаб калимаялда даимлъун хадур», - илан.

 

– Хадуб гьеб «Бисмиллагь» рещтIана Ибрагьим аварагасде жив цIадаве рехизе манжаникъалъув лъурав мехалда. Гьелдалъун жив БетIергьан Аллагьас цIаялдасаги цIунана.

– Хадуб гьеб рещтIана Муса аварагасде. Гьелдалъун БетIергьанас ФиргIавнги гьесул къавмги гьалаг гьаруна.

– Хадуб гьеб рещтIана Сулайман аварагасухъе. Гьеб рещтIиндал малаикзабаз абуна: «Гьанже, валлагьи, камиллъана дур ханлъи, мулк», - ан.

– Гьеб «Бисмиллагь» ккола аварагзабазеги гьезул умматазеги рахIматалъул ва божи-аманаталъул аятлъун.

– Свалат-салам лъеяв МухIаммад аварагасухъе гьеб рещтIиндал «Сурату Намлуялъулъ», кIудияб фатхIо ккана, ай Ислам гIатIилъи ккана.

– Свалат-салам лъеяв Аварагас амру гьабун, «Бисмиллагь» лъуна Къуръаналъул щибаб сураталъул авалалда ва гьединго хъвалел дафатиразул, тIахьазул, ритIулел рисалатазул авалалда.

– БетIергьан Аллагьги гьедана Жиндир тIадегIанлъи, кIодолъиялдалъун «Муъминав лагъас цо щиб букIаниги жоялде тIаде «Бисмиллагь» бахъидал, гьеб жоялда баракат лъун гурони букIинарин, ай муъминчияс жинде тIаде «Бисмиллагь» бахъараб жо – квен-тIех букIа, гIарац букIа, цогидаб жо букIа – гьелда баракат лъолин абураб мурад.

– «Бисмиллагь» бахъарав, абурав чиясе жужахIалъул цIаялда цебе пардавлъунги чIола.

– «Бисмиллагьалъул» буго анцIила ичIго хIарп, гьелъ нахъчIвала гьеб абурав чиясдаса анцIила ичIавго забаният.

– Свалат-салам лъеяв Аварагас абуна: «ТIаде-гIанав Аллагьас Къалам бижараб мехалда гьелъие гьабуна нусго анбубат, (100 паста жаниб лъураб ручкаялъул мисал), щибаб анбубаталда гьоркьобги гьабуна щунусго соналъул нухлул манзил. Цинги ТIадегIанав Аллагьас гьабуна гьелде цо рахIматалъулаб балагьи. Гьеб балагьиялдалъун Къалам кIибихъана. Цинги ТIадегIанав Аллагьас абуна Къаламалде: «Дуца хъвай лавхIалда Къиямасеб къо чIезегIан лъугьине бугебщинаб жо», - ян. Къаламалъ абуна: «Щиб жоялдалъун байбихьи гьабилеб?» - абун. ТIадегIанав Аллагьас абуна: «Дуца байбихьи гьабе «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIималдалъун», - илан. Къаламалъ гьеб хъвана анкьнусго соналда жаниб, ай анкьнусго соналде хъван бахъана. Цинги ТIадегIанав Аллагьас абуна: «Дир тIадегIанлъи-хиралъиялхIа, МухIаммадил умматалдаса кинав лагъас, ай лъица абуниги цохIо нухалъ «Бисмиллагьи ррахIмани ррахIим», Дица гьесие хъвала анкьнусго соналъ гьабураб гIибадаталъул кири», - ян.

(ЧIикIаса СагIид-афандиясул рухIияб ирсалдаса)

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


ЗахӀматбихьи Аллагьасе ﷻ бокьулеб иш

Исламалда жаниб хасаб бакӀ ккола захӀматалъ, хасго творческияб хӀалтӀиялъ ва ракьалда хурхараб хӀалтӀиялъ.   Росдал магӀишат ккола бищунго хириял пишабазул цояблъун, ракьалъул ургъел гьабиялъул, гьелъул лъикӀлъиялъул, Аллагьасул хIикматалда рекъон гӀадамазе квен-тӀех чӀезабиялъе ва гIмру...


АлхIамалъул хIикмат

Бокьараб как балеб мехалъ чияс щибаб ракагIаталда цIалула «ФатихIа» сура. Гьеб «ФатихIа» сура гурони цониги сура чIоларо какилъ гьеб цIализе хIалкIолев чиясе. Лъаларезе, гьанже ругьунлъулезе батIияб хIукму буго.   ГIубада ибн ас-Самитица бицана Аварагас ﷺ абунин:...


ДНРалъул муфти дандчIвана ДРялъул муфтигун

Донецкиялъул Халкъияб Республикаялъул муфти Рашид Брагин вачIун вукIана ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе, тIабигIияб балагьалде ккараб Дагъистаналъул халкъалъул рахъ кколеб букӀин загьир гьабизе. ДНРалда захӀматаб ахӀвал-хӀал букӀаниги, Донбассалъул диниял церехъабаз бихьизабуна хIажатаб...


Нужее баяналъе

  Киталъул чохьониве щив авараг ккарав? – Юнус авараг. Маккаялъул сураби чан ругел? – 85. Мадинаялъул сураби чан ругел? – 29. МоцI чан нухалъ рехсараб Къуръаналда? – 12 нухалъ. Къуръаналда бугеб бищун кIудияб къиса щиб? – Юсуф...


СУАЛ-ЖАВАБ

Къуръан, махраж гьечIого цӀализе бегьулищ, цӀараб цӀан, къараб къан цIалулеб бугони? МагIна хисуларедухъ, Къуръан битIун цIализе малъулеб гIелмуялда абула тажвидилан. ХIарпал рукIине кколелъуса жиде-жидер гьаркьаздалъун рахъиялда абула махражилан. Мисалалъе, гIараб алфавиталда руго цо-цо хIарпал,...