Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ кьижи

Аварагасул ﷺ кьижи

Аварагасул ﷺ кьижи

Макьу ккола нилъее рахIат гьабизе БетIергьанас бижараб жо. Макьуялда абула хвалил гьитIинав вациланги. Кин кьижизе кколебали Аварагас ﷺ нилъеда малъана. Гьес ﷺ малъараб къагIида гьанже нахъа гIалимзабазги ритIухъ гьабуна, гьеб черхалъе бищун пайдаяб бугинги абун.

 

Аварагас ﷺ кьижилалде цебе Къуръаналдаса сураби цIалулел рукIана. Масала, «Табарака», «Аятул курси», «Зумар» ва цогидалги.

Гьединго кьижилалде цебеги, ворчIун хадубги дугIаби цIалулаан. Гьел цIалиялъул хIикматги буго, къоялъул ахирги байбихьиги кидаго Аллагь ﷻ рехсовлъун вукIин.

Имам КъустIуланияс «Мавагьиб» абураб тIехьалда хъван буго Авараг ﷺ сардил авалалда кьижулаанин ва гьеб бащалъидал тIадеги вахъунаанин абун.

Макьидаса ворчIидал сивак хIалтIизабулаан ва какиеги чурулаан. Жиндие гIураб къадаралдаса цIикIкIун Авараг ﷺ кьижичIо. Сардил авалалда кьижулаанин абураб жоялъул магIна ккола, боголил какдаса хадуб, гIемераб заман бачIого, кьижулаанин абураб.

Сордо бащалъидалин абураб жоялъул магIна ккола, гIемерисеб мехалда гьедин ворчIулаанин абураб. Гьединго абула, Авараг ﷺ тIаде вахъунаанин хIелеко гIегIедидал.

Ибну ХIажар ГIаскъаланияс абуна: «Гьел хIадисазулъ дандеккунгутIи гьечIо. Гьезул щивас, ай хIадис бицанщинас абуна жидеда бихьараб куцалда», - ян.

Бухари ва Муслимица бицараб хIадисалда буго: «Боголил мех щвезегIан Аварагасе ﷺ кьижизе бокьулеб букIинчIо ва боголидаса хадуб харбалги рицунароан», - ян.

Боголидаса хадуб пайдаял харбал рицине бегьула. Амма жиндилъ пайда гьечIел харбал рицине карагьатаб буго. ХIарамаб хабар бицине хIарамаб буго.

Авараг ﷺ кьижулев вукIана кваранаб рахъалда. Берал къанщизегIан Аллагь ﷻ рехсолаан. Кьижулеб мехалда, чехьги цIун, Авараг ﷺ кьижулароан.

Авалалда кьижиялъ Аварагас ﷺ черхалъе рахIат кьолеб букIана, къаси сардилъ вахъин букIана ТIадегIанав Аллагьасе ﷻ гIибадат гьаби. Кинниги нилъер гьаб заманалда цо-цоял къаси нахъалъизегIан кафе-баразда гIордор чIун яги телефоназда компьютеразда нахъа кIусун рукIуна. Цинги, рогьалил какде яги гIибадат гьабизе рахъине кIоларо.

Кьижулеб мехалда Авараг ﷺ какиеги чурун кьижулаан.

 

Шамил МухIаммадов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Нужее баяналъе

Ирс щолел чагIазул хIакъалъулъ баян щиб сураялда рехсараб? – Сура «Алу ГIимраналда». Щиб сураялъ баянго рехсараб Бадруялъул гъазават? – «Анфал» сураялъ. Юсуф аварагасда макьилъ бихьараб бакъулги, моцIролги, анцIила цо цIваялъулги магIна щиб...


Гъапуллъуге

Нилъеца гьаб дунялалда чан сон баниги, мурад буго гIумрудул ахиралда иманалда, исламалда, калиматул шагьадаталда рухIги иманалда бахъун дунял тей.   Хвезе рукIинги хIакъаб бугелъул, кинабниги жо Аллагьас сабабаздаги базабун бугелъул, иманалда хвезе ккани, гьелъиеги тIахьазда рихьизарурал...


Хьаргаби районалде щвана гIалимзаби

Дагъистан Республикаялъул ГӀалимзабазул советалъул председателасул ишал тIуразарулев МухӀамад КъахIибил бетӀерлъиялда гъоркь, Хьарагаби районалде рачIун рукIана ГӀалимзабазул советалъул вакилзаби. Гьел щвана КъахIиса ХӀасан-афандил цIаралда бугеб мадрасалде ва гьенир дандчӀвана бакӀалъулал...


ЦIияб мина

ЦӀияб-ЦIиликь росулъа МухIаммадовазул хъизамалъе щвана цӀияб мина. Ихдал лъим кIанцIун хадуб гьеб хъизам хутIун букIана рукъги гьечӀого. Цогидазего гIадин «Инсан» фондалъ тIаде босана гьезие мина баялъул и шва къокъабго заманалда жаниб рагIалде бахъинеги гьабуна. Гьединаб иш...


Аварагасул ﷺ ахирисеб васият

Как ккола диналъул бутIа ва ТIадегIанав Аллагьасулгун ﷻ бусурбанчияс гьабулеб бухьен. Гьеб ккола исламалъул шагьадаталдаса хадуб кIиабилеб рукну. Гьеб парзлъун бихьизабуна Авараг ﷺ МигIражалде вахараб сордоялъ.   Как буго хасаб даража бугеб гIибадат. Аллагьас ﷻ абун буго (магIна):...