Аслияб гьумералде

«Джума мубарак!»

«Джума мубарак!»

«Джума мубарак!»

Гьал рагIаби руго рузманкъо баркун щивас цоцазда абулел, телефоналдасан ахIулел, социалиял гьиназда батIи-батIиял суратал лъун цоцазухъе ритIулел. Гьал рагIабазул магIнаги буго рузманкъо баракатаб батагиян абураб. Рузман къоги байбихьула хамиз къоялъул бакъ тIерхьаралдаса ва лъугIула рузман къоялъул бакъ тIерхьиндал. Гьелъ буго хамиз къоялъул сордоги хириял гIужазда гьоркьоб рехсон.

 

Гьеб заманалда гьоркьоб Аллагьас ﷻ гьабун буго бусурбабазе хирияб заман, жиндилъ гьарараб жо нахъги чIвалареб, амма тIубараб сордо-къого гIамал-гIибадаталда тIобитIизелъун гьеб гIуж балъгоги гьабун буго. Гьеб сордо-къоялъ хирияб буго лъикIал гIамалал гьаризе, садакъа-хайрат кьезе, Аварагасде ﷺ салават битIизе, гIагарлъиялъухъе, хасго эбел-инсухъе щвезе ине, хваразухъе зиярат гьабизе, лъимал-хъизаназе квен-тIех хIадуризе, сайгъатал кьезе. ХIадисалда бугелъул: «Рузман къоялъ гьабураб гIамалалъул кири кIиго нухалда цIикIкIуна», - ян абун (ибну Абу Шайба).

Чанго хIадис рехсеялдалъун, бицен гьабизе бокьун буго, рузманалъул какде хехго иналъул. «ИгIанату тIалибин» абураб тIехьалда хъван буго: «Рузманалъул как балеб бакIалде рачIунелъул суннатаб буго халатаб нухдасан, рилълъанхъун, гIодоре риччан, хIажат гьечIелде балагьичIого рачIине. РачIунелъулги, кватIулел ратараб мехалъ хутIун, хехаб рилълъин гьабиларо. ТIадруссунелъул, цогидаб, къокъаб нухдаса рачIине», - ян.

Аварагас ﷺ хIадисалда буго: «Рузман къоялъ цудунго вахъун (суннатаб) черх чуриги гьабун, лъелго рузманалде ун, щибго хIажат гьечIеб каламги гьабичIого, хутIбаялъухъги гIенеккун как барав чиясе, мажгиталде вачIунаго бахъараб щибаб гали рикIкIун лъагIалица кIалги ккураб какалги рараб гIадаб кири щвела», - ян (Абу Давуд, Тирмизи).

Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «Рузман къоялъ щибаб мажгиталъул нуцIихъ чIола малаикзаби ва байбихьула рачIиналъул тартиб цIунун иргаялда щивасул цIарал гIамалал хъвалел тIахьазде росизе. Гьединлъидал, бищун хехго рачIаразе бихьизабула варани къурбаналъе хъураб гIадаб кири, гьезда хадур рачIаразе - гIака, гьездаги хадур рачIаразе - куй, цинги рачIаразе - гIанкIу, хадусезе - хоно кьураб гIадаб кири. ХутIба байбихьизе имам минбаралде вахиндал, гьез жидехъ рукIарал тIанчал дандекъала ва гьесухъ гIенеккизе уна», - ян (Муслим).

Гьединлъидал, щивас пикру гьабе (рузманалъул как бан парз тIаса ккей гуреб) кинаб кири жиндие гьениве вачIиналдалъун хIасуллъизехъин бугебали?!

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


Волонтеразул къец

Казбек районалда тӀобитӀана «Ас-салам» газета тӀибитӀизабулел волонтеразда гьоркьоб къец. ГӀага-шагарго 50 чияс гӀахьаллъи гьабуна гьелда. ГӀахьалчагӀаздаса тӀалаб гьабулеб букӀана материалал мухӀканго цӀали ва суалазе жавабал кьей. Къецалъул мурад букӀана цӀалуде гъира бижизаби,...


Аварагасул ﷺ гIумру ва гIамал

Аварагасул ﷺ гIумру лъаялъ нилъ рачуна хIакъаб нухде, ракIал рацIцIалъула, иман щулалъула. Аварагас ﷺ гIадамал ахIана Аллагь цо гьавиялде, гIасилъи теялде, жагьиллъиялдаса гIелмулде, мекъи ккеялдаса ритIун ккеялде, бецIлъиялдаса канлъиялде, дунял-ахираталъул талихI щвеялде.   Авараг ﷺ...


ГIелмабазул хазина

Къуръан ккола дунял бижаралдаса хадуб лъугьарал мугIжизатазул бищун кIудияблъун.   Гьедин букIиналъе далиллъунги ккола гьелъул гIуцIи гIакълуялъ къабул гьабулеблъун ва жибги пикру гьабизелъун бихьизабураб букIин. Руго жеги кIуди-кIудиялги мугIжизатал, амма гьел рукIана заман бихьун, бакI бихьун...


ЛъагIалил тIоцебесеб моцI

МухIаррам ккола жинда жаниб рагъ хIарам гьабурал Ибрагьимил заманалдаго хIурмат гьабулеб букIараб, Къуръан-хIадисалъ жиндир хиралъи бицараб моцIазул цояб.   Гьединлъидал щивав бусурбанчияс кIвар кьезе ккола гьеб моцI Аллагьасе ﷻ тIагIат цIикIкIун гьабун, хIалкIвараб къадаралъ квешлъи рехун...


ХIалалаб бетIербахъи

Щивав бусурбанчиясе хӀажатаб жо ккола хӀалалаб хайир ва хӀалалаб ризкъи тIалаб гьаби. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго (магIна): «Я, гьал гIадамал! Нужеца гьаб дунялалда ругел нигIматаздасан кванай, гьел нигIматал руго нужее хIалалаллъун, нужер чурхдузе ва гIакълуялъе зарал...