ЗухIаялъул как

Аварагас ﷺ тIадчIей гьабулеб букIараб суннатал каказдасан ккола зухIаялъул какги. Гьелъул гIуж байбихьула бакъ хочол къадаралъ тIаде баккаралдаса, ай къалъул гIуж щвезегIан. Бищун гьеб базе беццараб заман ккола къоялъул ункъил бутIагIанасеб мех индал.

Гьелъул бищун дагьаб къадарги кIиго ракагIат буго. Камилазул бищун дагьаб ункъо ракагIат, цинги анлъго, цинги микьго. Бищун гIемераб ва камилаб къадаралъул рахъалъ гIалимзабазул хилаф ккана. Гьелъул бергьараб микьго ракагIат бугин абураб рагIи буго. АнцIила кIиго ракагIат бугин абулел гIалимзабиги руго.

Ибну ХIажарица хъван буго: «Аварагасда ﷺ нахъвилълъун гьабулеб дагьаб къадаралъухъ кири цIикIкIун щола гIемераб къадаралдасаги», - ян. («Ашрафул Васаил»)

Гьелъул магIна ккола, масала, Аварагасги ﷺ микьго ракагIат балааниланги абун, дицаги микьго ракагIат базе бугин бараб зухIаялъул какихъ кири цIикIкIун щолин анцIила кIиго ракагIат баялдасаги абураб. Нилъер умумузги цIакъ тIадчIей гьабулеб букIун буго зухIаялъул какда. Анасидасан бицараб хIадисалда буго: «Дир гьудулас (хирияв Бичасул Расулас ﷺ) лъабго жо васият гьабуна дие: «Щибаб моцIалъ лъабго къоялъ как бай, зухIаялъул как бай ва витру бан хадуб кьижизе вахин», - ян.

ГIабдуллагьил яс МугIазатица бицана: «Жинца ГIаишатида цIехана: «Аварагас ﷺ зухIаялъул как балаанищ?» - илан. Гьелъ абуна: «Балаан ункъо ракагIат, мех-мехалъ Аллагьасе ﷻ бокьухъе цIикIкIун ракагIаталги ралаан», - илан. Гьаб хIадисалдасан бичIчIула гIемерисеб мехалда Аварагас ﷺ зухIаялъул ункъо ракагIат балеб букIараблъи.

ЗухIаялъул как балелъуб кIи-кIи ракагIаталдаса салам кьун бараб лъикIаб буго. Какие ниятги гьадин гьабила: «Дица ният гьабуна зухIаялъул кIиго ракагIаталъул суннатаб как базе, ТIадегIанав Аллагьасе ﷻ», - абун.

ЗухIаялъул какил хиралъиялъул бицун Аварагасул ﷺ гIемерал хIадисал рачIана. Аварагас ﷺ абуна: «ЗухIаян цIар бугел каваби руго Алжаналъур. Къиямасеб къоялъ Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун малаикас ахIула: «Кир ругел нуж, зухIаялъул как балел рукIарал, Аллагьасул ﷻ лагъзал!? Гьаб буго нужер каву. Аллагьасул ﷻ рахIматалдалъун лъугьа гьенисан», - илан.

Инсанасулъ 360 лага буго ва щибалдасан къойил кьезе кколеб садакъаги буго. ЗухIаялъул какил кIиго ракагIаталъ гьеб садакъаги жанибе бачуна.

Жабир Мажидов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.

Гъибат-бугьтан гьаби ккола мацIалъ гьарулел мунагьазул бищунго гIемеразул цояб. ГIемерисеб мехалъ инсанас бигьаго абула диналъул вацасул яги яцалъул хIакъалъулъ рагIаби, ТIадегIанав Аллагьасда цебе гьеб мунагь кигIан кIудияб букIине бегьулебали хIисаб гьабичIого. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ...

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе. Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал. Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...

ХIурматиял бусурбаби, гьале ана цоги лъагIел. Гьижрияб тарихалъул 1447 соналъулгун къо-мехги лъикI гьабун, дандчIвай гьабуна 1448 соналда. ЛъагIел ккола гIумруялъул саламатаб бутIа. Гьелда жаниб ккезе рес буго гIемерал лъугьа-бахъинал. Цо лъагIида жаниб цIияб дунялалде рачIуна гIемерал гIадамал,...

Жиндир хIакъалъулъ гIемер бицунеб унти ккола телефоназда нилъ рараллъун рукIин. Нилъер лъималги цIакъго унтун руго гьеб унтиялъ. Гьединаб унти букIин загьирлъула: Смартфоналдаса ри-кӀкӀад ругеб мехалда яги гьеб кIочон хутIани ургъалабазулъе ккей. Телефоналде гIемер халгьаби. Цо-цояз...

ЗухIаялъул как