ЗухIаялъул как

Аварагас ﷺ тIадчIей гьабулеб букIараб суннатал каказдасан ккола зухIаялъул какги. Гьелъул гIуж байбихьула бакъ хочол къадаралъ тIаде баккаралдаса, ай къалъул гIуж щвезегIан. Бищун гьеб базе беццараб заман ккола къоялъул ункъил бутIагIанасеб мех индал.

Гьелъул бищун дагьаб къадарги кIиго ракагIат буго. Камилазул бищун дагьаб ункъо ракагIат, цинги анлъго, цинги микьго. Бищун гIемераб ва камилаб къадаралъул рахъалъ гIалимзабазул хилаф ккана. Гьелъул бергьараб микьго ракагIат бугин абураб рагIи буго. АнцIила кIиго ракагIат бугин абулел гIалимзабиги руго.

Ибну ХIажарица хъван буго: «Аварагасда ﷺ нахъвилълъун гьабулеб дагьаб къадаралъухъ кири цIикIкIун щола гIемераб къадаралдасаги», - ян. («Ашрафул Васаил»)

Гьелъул магIна ккола, масала, Аварагасги ﷺ микьго ракагIат балааниланги абун, дицаги микьго ракагIат базе бугин бараб зухIаялъул какихъ кири цIикIкIун щолин анцIила кIиго ракагIат баялдасаги абураб. Нилъер умумузги цIакъ тIадчIей гьабулеб букIун буго зухIаялъул какда. Анасидасан бицараб хIадисалда буго: «Дир гьудулас (хирияв Бичасул Расулас ﷺ) лъабго жо васият гьабуна дие: «Щибаб моцIалъ лъабго къоялъ как бай, зухIаялъул как бай ва витру бан хадуб кьижизе вахин», - ян.

ГIабдуллагьил яс МугIазатица бицана: «Жинца ГIаишатида цIехана: «Аварагас ﷺ зухIаялъул как балаанищ?» - илан. Гьелъ абуна: «Балаан ункъо ракагIат, мех-мехалъ Аллагьасе ﷻ бокьухъе цIикIкIун ракагIаталги ралаан», - илан. Гьаб хIадисалдасан бичIчIула гIемерисеб мехалда Аварагас ﷺ зухIаялъул ункъо ракагIат балеб букIараблъи.

ЗухIаялъул как балелъуб кIи-кIи ракагIаталдаса салам кьун бараб лъикIаб буго. Какие ниятги гьадин гьабила: «Дица ният гьабуна зухIаялъул кIиго ракагIаталъул суннатаб как базе, ТIадегIанав Аллагьасе ﷻ», - абун.

ЗухIаялъул какил хиралъиялъул бицун Аварагасул ﷺ гIемерал хIадисал рачIана. Аварагас ﷺ абуна: «ЗухIаян цIар бугел каваби руго Алжаналъур. Къиямасеб къоялъ Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун малаикас ахIула: «Кир ругел нуж, зухIаялъул как балел рукIарал, Аллагьасул ﷻ лагъзал!? Гьаб буго нужер каву. Аллагьасул ﷻ рахIматалдалъун лъугьа гьенисан», - илан.

Инсанасулъ 360 лага буго ва щибалдасан къойил кьезе кколеб садакъаги буго. ЗухIаялъул какил кIиго ракагIаталъ гьеб садакъаги жанибе бачуна.

Жабир Мажидов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.

Гьал къоязда муфтияталъул мугIрузулаб округалда вугев вакил ГIали Разакъовги Шамил районалъул имамзабазул советалъул вакил Ризван ХIажиевги щвана ЗанатIа росулъе. Рузманалъул какда гьез гьабуна вагIза, бицана вацлъи цIунизе кколеблъиялъул ва гьелъул бугеб кIваралъул хIакъалъулъ. Ахиралда,...

ХIурматиял бусурбаби, лъимал руго нилъехъе Аллагьас кьураб аманат. Нилъеца гьезие кьезе ккола битIараб, лъикIаб тарбия. Гьединго нилъеда тIадаб буго гIун бачIунеб гIелалъе исламияб лъай кьезеги. Гьелъие гьаб заманалда цIакъ гIатIидал ресалги руго. Щибаб мажгиталда руго лъималазда Къуръан ва...

Исламияб диналъ нилъ ахIула ригьалде рахарал гIадамал кIодо гьаризе, гьезул адаб гьабизе. Гьелъие далиллъунги чIола хирияв Аварагасул ﷺ рагIаби: «ГIиссиназда гурхIуларев, чIахIиязул хIурмат гьабуларев чи нилъедасан гьечIо», - ян. «Нилъедасан гьечIо» абурал рагIабаздасан...

Малик ибну Динар Абу ЯхӀя ал-Басри ккола табигӀиназул щуабилеб кьералъул чи. Гьев гьавуна ибну ГӀабасил заманалда ва цӀалана Анас ибн Маликида цеве, гьесдасан хӀадисалги рицана. Бухарияс, Абу Давудица, Тирмизияс, ан-Насаица ва ибну Мажагьица тIахьазда рехсана Малик ибну Динаридасан рицунел...

Ирс щолел чагIазул хIакъалъулъ баян щиб сураялда рехсараб? – Сура «Алу ГIимраналда». Щиб сураялъ баянго рехсараб Бадруялъул гъазават? – «Анфал» сураялъ. Юсуф аварагасда макьилъ бихьараб бакъулги, моцIролги, анцIила цо цIваялъулги магIна щиб...

ЗухIаялъул как