Авараг ﷺ вакъун щай чIолев вукIарав?

Авараг ﷺ ва гьесул агьлу ракъун рукIунаанин абун гIемер рехсола. Щайха асхIабзабаз Авараг ﷺ ва гьесул хъизам ракъизе толел рукIарал?

ГIалимзабаз хъвалеб буго, Аварагги ﷺ асхIабазабиги магIишат гьечIого рукIинчIин абун. ГIемерисеб мехалъ гьез жидерго боцIи-мал, агьлуялъе къваригIарабги тун, кьолеб букIана мискинал гIадамазе. Нилъеда лъала Авараг ﷺ, кодоб бугеб жо бикьун лъугIизабун гурони, кьижизе унароан. Авараг ﷺ гIорцIизегIан кваналароан. Щайгурелъул, гIорцIараб мехалда гIибадат гьабизе захIмалъулеб букIун.

Цоги, хъвалеб буго тIоцебе Авараг ﷺ накълулъун хадуб баккараб бидгIа квен гIемер кванай букIанин абунги.

Аллагьасул расулас ﷺ жиндирго ахIвал-хIал (вакъун вукIин) асхIабзабаздаса бахчулеб букIана. АсхIабзабазда гьеб лъалеб букIарабани, сундухъго балагьичIого, гьез кумек гьабилаан. Гьединго Аварагас ﷺ нилъеда малъана гьардей лъикIаб жо гуреблъиги.

ГIалимзабаз хъвалеб буго мискинлъи Аварагас ﷺ жиндиего бокьун тIаса бищараб букIанин абунги. Гьесда лъицаниги, хIатта БетIергьан Аллагьасцин, абичIо мискинлъи тIаса бищеян. Аварагасухъе ﷺ малаик витIула меседил мугIрул дуда цадахъ рилълъине гьарилищинги абун. Гьесда абула, бокьани ханлъун вукIайин, бокьани лагълъун вукIайин абун. Хирияв Аллагьасул расулас ﷺ тIаса бищула авараг-лагълъун вукIине. Аллагьасда аскIоб бищун кIудияб макъам Аллагьасул ﷻ хIакъикъияв лагълъун вукIин буго. Гьесда лъалеб букIана лагълъи тIаса бищаниги Аллагьас ﷻ кIиябго, ай авараглъиги бечелъиги кьезе бугеблъи. Гьелъин Сулайман аварагасги тIаса бищараб гIелму, бечелъиялдасаги мулкалдасаги. Хадуб Аллагьас ﷻ Сулайман аварагасе кинабго кьуна. ГIелму кколелъулха бечелъи ва къуват.

Бечедал асхIабзабицин рукIана ракъун чIолел. Мисалалъе, ГIусман-асхIаб. Гьезги Аллагьасул нухда гIемерисеб жо кьезе хIаракат бахъулаан. Абубакар-асхIабас кинабго Аллагьасул нухда хвезабулеб букIана. Гьевги вукIунаан вакъун, цо-кIиго ретIел ретIине жо гурони гьечIого. Гьелъул магIна ккола, гьезул рекIелъ тIоцебе дин букIанин абураб, дунял гьез малъи гьабулеб букIинчIо.

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.

Гьабун анкьабилеб къоялъ лъимералда цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимералда рухI лъун букIун батани, гьелдаги цIар тезе суннатаб буго. Реххараб лъимер васищ яги ясищали батIа бахъизе лъачIони, кIиязего бегьулеб цIар лъела, масала, ТIалхIат, ХIамзат, Майсарат гIадал. Реххараб лъимералда...

1. Муъминун абун сураялда щай абураб? – Муъминзаби ва гьезул сипатал рехсеялъ. 2. Чан сураялда рехсараб дунял хIайгIадинаб жо бугин абун? – Ункъо сураялда: «АнгIам», «ГIанкабут», «МухIаммад», «ХIадид». 3. ШайтIаналъул хъаравулзаби абун...

Хъумторхъала райналъул ракьалда бугеб ЦIияб ГIурада росулъ тIобитIана лъай кьеялъул ва рухIияб тарбия щвеялъул мурадалда гIуцIараб байрам. Гьениб росдал лъималаз ва гьидерил росабалъа рачIарал гьитIичаз бихьизабуна жидерго лъай. Гьез цIалана Къуръан ва кьуна батIи-батIиял гIелмиял суалазе жавабал.

АлахIамдулиллагь, щибаб рецц Аллагьасе ﷻ, ракI бохулеб, черхалъе гьайбатаб асар гьабулеблъун букIана риидалил гIодоркъоязда Къуръан цIализе, как базе, тIабигIат берцин гьабизе, дарсазде хьвадун, лъималаз мажгитал цIун рукIараб заман. Лъимал руго нилъер берзул канлъаби, рухI кьунги гьезие...

Нилъее мисаллъун ва шаригIат малъизелъун Аллагьас ﷻ витIарав чи вуго хирияв МухIаммад авараг ﷺ. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Аллагьасул расуласда буго нужее, я муъминзаби, берцинаб нахърилълъин…». (Сура «ал-АхIзаб», аят 21). Нужеца...

Авараг ﷺ вакъун щай чIолев вукIарав?