Аварагасул ﷺ гьими

АсхIабзабаз Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ кинабго жо лъазе тIалаб гьабулаан. ХIаракатги бахъулеб букIана Аварагас ﷺ гьабураб гьабизе ва гьесдаса мисал босизе. Аллагьас ﷻ Къуръаналда рехсана Аварагасулъ бугин нужее мисалилан. Гьез Аварагасул ﷺ сипат гьабун бицунеб букIана.

ЧIахIиял асхIабаз гIемер сипат гьабулеб букIинчIо, щайгурелъул гьел Аварагасул ﷺ бадире ралагьизе нечолел рукIун. ГIемерисеб мехалъ гIолохъанал асхIабзабаз сипат гьабуна. Щайин абуни, гIолохъаби Аварагасул ﷺ бадире балагьизе нечолел рукIинчIо.

Аварагасул ﷺ гьимиялъул Жабир-асхIабасдасан бицана: «Авараг ﷺ гьимун гурони велъулароан. Дун гьесухъ балагьидал, дида кколаан Гьес ﷺ жиндирго берал сурмаялъ релъун ругин, хIакъикъаталда релъун рукIинчIониги», - ян. (Имам Тирмизи)

Къутайбат ибну СагIидица бицана ибну ЛагьигIатидасан, гьесги ГIубайдуллагь ибну Мугъиратидасан, гьесги ГIабдуЛлагь ибну ХIарисидасан: «Авараг гIадин гьимулев чи дида вихьичIо», - ян. (Имам Тирмизи)

АхIмад ибну Халид Халлалица бицана ЯхIя ибну ИсхIакъ СайлахIаниясдасан, гьесги Язид ибну Абу ХIабибидасан, гьесги ГIабдуллагь ибну ХIарисидасан: «Авараг ﷺ велъулев вукIинчIо, гьимун гурони», - ян.

Авараг ﷺ къанагIат гурони велъичIо нахъисел гIусал рихьулеб хIалалда. Гьелъ тIоритIел гьабула велъиялъулъ къварилъи гьечIеблъиялде. Амма гIемер гIорхъолъа ун велъи Аварагас ﷺ гьукъана.

Имам Тирмизияс бицараб хIадисалда Аварагас ﷺ абуна: «ГIемер релъанхъуге, хIакълъунго, гIемер релъанхъиялъ ракI хвезабула», - ян.

АхIмад ибну МанигIица бицана МугIавият ибну ГIамридасан, гьесги Заидидасан ва гьесги ИсмагIил ибн Абу Халидидасан, гьесги Къайсидасан, гьесги Жариридасан: «Аварагас ﷺ дун аскIов виччалаан ва дица ислам босун хадуб дун вихьанщинахъе гьимулаан», - ян.

Жаририе кьун букIана гьаб умматалъул Юсуф абураб цIар.

Гьединго Аварагас ﷺ махсаро гьабулаан. Махсаро гьабулаан хIакъаб, битIараб бициналдалъун. Мисалалъе, Анасида Аварагас ﷺ абуна «Я зал Узунайни», ай кIиго гIиналъул бетIергьанилан. Гьеб букIана Аварагасул ﷺ махсаро, щайгурелъул, Анасица кинабго Аварагас ﷺ бицунеб жо мухIканго ракIалда чIезабулаан.

ШаригIаталъул гIурхъи бахараб, жиндилъ гьереси яги гIадамазе зарал гьабизе рес бугеб махсаро гьабулароан.

Кидаго махсараби гьарулел рукIине бегьуларо, гурони, гьелъ ракI чIунтизабула.

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.

Дунялалъул кинабго иш сабабазда базабун бугебго гIадин, инсан дунялалде вачIинги эбел-инсудалъун буго. Лъиего балъгояб жо гуро лъимаде эбел-инсул букIунеб гурхIелги, кIудияб тIалаб-агъазги. Гьединлъидал нилъеда исламалъ тIад гьабула эбел-инсул камилаб адаб гьабизе. Къуръаналъулги ахIи буго...

Имамзабазул, хасго чIахIиял гIалимзабазул къимат лъала гьезул таржама гъваридго лъазабидал. Гьелдаго цадахъ имам вокьизеги вокьула. Амма лъаларев чи вокьизе кIоларо. Аварагас ﷺ абухъе, гIалимзаби ккола гьесул ирисилал. Щайгурелъул, Аварагас ﷺ жинда хадуб тола гIелму. Гьел ккола гьеб ирс босулел ва...

ДугIа гьаби ккола гIибадаталъул ракI гIадаб жо. ДугIа гьабиялда жаниб лагъас жиндирго мискинлъи, гIодовегIанлъи, Аллагьасде ﷻ живго хIажалъи, Аллагьасул ﷻ бечелъи загьир гьабулеб буго. Кинабго жоялъулъ Аллагьасде ﷻ гьардолел рукIине ккола. Нилъее, Аллагьас ﷻ кьураб гурони, щибго жо...

Нилъер диналда жаниб кутакаб бакI кколеблъун буго аманат, божилъи гьабураб тIубазаби, ритIухълъи цIуни абураб иш. Гьебги гIицIго гьабулеб гIадатияб ишалда хурхин гуреб, муъминчиясул гIумруялъул Аллагьасулгун ﷻ жиндир бугеб гьоркьоблъиялдаса байбихьун ва хIатта хIайваназул ургъел гьабиялде щвезегIан...

Аварагасул ﷺ бицунелъул гIенеккун ругеб мехалда нилъер къасд букIине бегьуларо гIицIго харбихъ гIенеккун ругеб гIадинаб. Ниятгун къасд букIине ккола Аварагасул ﷺ хIакъалъулъ рехсолел сипатаздалъун нилъее лазат щвей, ай гIишкъуялда гIенекки ва гьеб рекIелъе биччай. Аварагасул ﷺ бицунаго нилъ гьесде...

Аварагасул ﷺ гьими