Аслияб гьумералде

Дин цIигьабулел имамзаби

Дин цIигьабулел имамзаби

ГIалимзаби ккола аварагасул ﷺ ирсилал. Щайин абуни гьез аварагасдасан ﷺ бачIараб гIелму гIадамазда бичIчIизабула ва накълуги гьабула. Гьедин цоцазухъе кьун цIунула ва жакъа нилъехъеги щвана. Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «Кидаго гIасруялъул ахиралда ТIадегIанав Аллагьас ﷻ умматалъе витIула дин цIигьабулев чи», - ян (Байгьакъи, ХIаким).

 

Гьелъул магIна ккола ТIадегIанав Аллагьас ﷻ гIадамазухъе витIулин гIалимчи, жинца суннатги бидгIаги баян гьабулев. Гьединав гIалимчиясул пайда бусурбабазе щола, цинги гьесдалъун лъугIула гIасруялъул ахирги. Гьединал гIалимзаби, имамзаби гIемер рукIинеги бегьула.

ХIадисалда борцун гIалимзабаз абуна, тIоцебесеб гIасруялъул ахиралда дин цIигьабурав чи ГIумар ибн ГIабдулгIазиз вукIанин абун. КIиабилеб гIасруялда - имам ШафигI, лъабабилелда – гIакъидаялъул гIалим имам Абул ХIасан АшгIари, хIадисалъул гIелмуялда - Насаи, ибну Сурайж - фикъгьиялъул гIелмуялда. Гьезда гьоркьоса бищун тIадегIан вуго имам Абул ХIасан АшгIари. Щайгурелъул, гIакъидалъул гIелму бищун хирияблъун ккола Аллагьасул сипатазда хурхараб букIиналъ.

Ункъабилеб гIасруялъул ахиралда - Исфирайин, Сулуки, Бакъилани ва ИсхIакъу Ширази. Щуабилеб гIасруялъул дин цIигьабурав имамлъун ккола имам Гъазали. Анлъабилеб гIасруялъул имамзаби - Фахруддин Рази ва ХIафиз Абул Гъани. Анкьабилеб гIасруялъул - имам ибну Дакъикъ ГIид. Микьабилеб гIасруялъул ахиралда дин цIигьабурав имамлъун ккола Булкъини ва ХIафиз Зайнуддин ГIиракъи. ИчIабилеб гIасруялъул ккола имам СуютIи. АнцIабилеб гIасруялъул имам - Шамсуддин Рамли.

 

 

Шамил МухIаммадов

2026-09-01 (РабигIул аввал 1448 с) №17.


Лъаялъул байрам

Хъумторхъала райналъул ракьалда бугеб ЦIияб ГIурада росулъ тIобитIана лъай кьеялъул ва рухIияб тарбия щвеялъул мурадалда гIуцIараб байрам. Гьениб росдал лъималаз ва гьидерил росабалъа рачIарал гьитIичаз бихьизабуна жидерго лъай. Гьез цIалана Къуръан ва кьуна батIи-батIиял гIелмиял суалазе жавабал.


Алжаналде нух

Дунялалъул кинабго иш сабабазда базабун бугебго гIадин, инсан дунялалде вачIинги эбел-инсудалъун буго. Лъиего балъгояб жо гуро лъимаде эбел-инсул букIунеб гурхIелги, кIудияб тIалаб-агъазги. Гьединлъидал нилъеда исламалъ тIад гьабула эбел-инсул камилаб адаб гьабизе. Къуръаналъулги ахIи буго...


ХIузуралъул нух

БетIергьанас щивав бусурбанчиясда тIадаблъун гьабун буго сордо-къоялда жаниб щуго как бай. Гьебги ккола диналда жаниб чара гьечIого лъалеб жо. Лъимералъ анкьго сон байгун гьелда как базе малъейин, анцIго сон байдал, кIарчанлъи гьабуни тамихI гьабейинги абун буго Бичасул аварагас ﷺ.   Цоги...


Кин цIуни гьабилеб?

Адамил лъимер битIараб нухдаса къосинабизе, квешаб гIамал гьабизе гьесизабизе кидаго хIаракат бахъула иблисалъ. Гьелдаса цIунизе инсанасе бищун кумек гьабула Аллагьасдаса ﷻ кумек тIалаб гьабиялъ.   Гьедин гьабейин Къуръаналда абулебги буго (магIна): «…рахIматалдаса бачахъараб...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

(Байбихьи цересел номералда)   Гьелдаса хадуб рагьун дин биччазегIан гьев мубарак жиндирго цIулал хIалтIиги гьабун гIадамазда гьоркьов гIадатияв чилъун вукIун вуго. Дагъистаналде зияраталъ вачIанщинахъе гьес рещтIен гьабулеб букIун буго ХасмухIаммад-хIажиясухъ. Гьесул гIумрудул цIех-рех...