Аслияб гьумералде

ЛъикӀаб гӀамал

ЛъикӀаб гӀамал

Инсанасул лъикӀаб гӀамал-хасият исламалда цIакъ беццараблъун буго. ТӀадегӀанав Аллагьас гӀадамазда амру гьабуна щуго как баялда, рамазан моцӀалъ кӀал кквеялда, закагӀат бахъиялда, хӀеж борхиялда ва цогидалги диниял парзал тӀуразариялда цадахъго гӀамал-хасият берцинлъизабеянги.

 

Диналда цадахъ лъикӀаб гӀамал-хасияталъ инсан унго-унгояб иманалде вачуна ва гьев гьелъ Аллагьасдаса ﷻ хӀинкъулевлъун, пикру бацӀцӀадавлъун гьавула. Муъминчияс, гӀибадаталдаго цадахъ лъикӀаб гӀамал-хасиятги бихьизабуни, гьев Аллагьасе ﷻ вокьулевлъун лъугьине бегьула, гьелъ ахир-къадги Гьесде гӀагар гьавула.

Инсанасул лъикIаб гӀамал-хасияталъ бихьизабула нилъ рижарав Халикъасулгун кинаб гьоркьоблъи бугебали. ЛъикIаб гIамал-хасият бугев, рахIаталда вугев мехалдаго гIадин, къварилъи тIаде щведалги ццим къулчIаравлъун вукIуна. Къуватавлъун рикӀкӀуна ццин бахъиндал сабру гьабизе кIолев.

Абу Гьурайратица бицараб хIадисалда буго: «Къуватав чи кколаро гӀемерал чагӀаздаса бергьарав, гьев ккола ццим бахъиндал жиндаго тIад кверщел гьабулев», - ян (Бухари).

Бусурбанчияс хӀаракат бахъизе ккола жиндирго гӀамал-хасият кIванагIан лъикӀлъизабизе. Амма гьелда тIад хIалтIи гьабун гурони, гьебги лъикIлъуларо.

Берцинаб гIамалалъе щивав муъминчиясе бищун мисалияв инсанлъун ккола МухӀаммад авараг ﷺ. Гьесдаса мисал босизе ккани, лъазе ккола гьесул лъикIал тIабигIатал ва хаслъаби.

МухӀканго гьесул гӀумруялъул цӀех-рех гьабиялдалъун инсанасул рухӀалъе лъикӀаб асар кьола. Гьелдаго тIаде, гIелму лъалъани, лъикIаб пихъги кьола. ТӀадегӀанав Аллагьас Жиндирго Аварагасе ﷺ кьуна бищунго лъикӀаб гӀамал-хасият.

Юнусица бицана, ХӀасаница абунин: «ГIаишатида гьикъанила Аварагасул ﷺ гӀамал-хасият кинаб букӀарабин абун. Гьелъ жаваб кьунила, гьесул гӀамал-хасият Къуръан букӀанин», - абун. (АхӀмад)

Муъминчияс гӀамал-хасият бихьизабизе ккола гӀумруялъул гӀемерал рахъазда: жидерго рагӀабаздалъун, ишаздалъун, Аллагьасе гьабулеб гӀибадаталдалъун, хъизан-агьлуялъулгун, гьудулзабазулгун ва сверухъ ругелщинал гӀадамазулгун гьоркьоблъиялдалъун.

Абизе бегьула нилъер тӀолабго дин лъикӀаб гӀамал-хасияталда бараб бугин. Инсанасул иман камиллъуларо, гӀамал-хасият лъикӀлъизабичIони.

 

Шамил МухIаммадов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Балагьаздаса цIуниялъе

Жакъа нилъ киналго руго Дагъистаналда ккаралъул нугIзаллъун. ГIемерал гIадамал захIматаб хIалалде ккана, гьебги, щаклъи гьечIого, ТIадегIанав Аллагьасул рахъалдасан бугеб хIалбихьи ккола.   ХIакъикъаталдаги, гьаб дунял бижунго букIана хIалбихьиялъул бакI хIисабалда. Нилъер бугебщинаб жо -...


Кверги кумекги битIарав

Тохтурзаби рукIуна лъабго батIиял: Аллагьас кверчIварал, Аллагьасда мугъчIварал ва Аллагьас жидедаса цIунаял. Гьел ратIа рахъизеги захIмалъуларо, чанцIулго рихьун лъала кинав гьев вугевалиги, гIадамаз хехго мустахIикъаб къиматги кьола. Жакъа гьаниб жиндир бицен гьабулев тохтур, ЛъаратIа...


МичI ва гьелъул пайда

МичI ккола некIо заманалдаго гIадамаз дару-сабаб гьабизе ва квен-тIехалъе хIалтIизабулеб букIараб пер-хер. Гьанже гьарурал цIех-рехазда лъазарун руго гьелъул витаминазул ва хIалтIизабизе бегьизабун буго батIи-батIиял сабабазе.   Ихдал кванил нигIматал дагьлъараб мехалъ, гьелъул хъархъаздасан...


ГIараб мацI лъаялъул мажлис

Дагъистаналъул исламияб университеталда тIобитIана гIараб мацI лъаялъул мажлис. Гьебги тIобитIана бацIцIадаб гIараб мацIалда. Мажлис тIобитIиялъе гIилла букIана студентазул гIараб мацIалде рокьи цIикIкIинаби, гьезда гьеб лъалеб куцалъухъ балагьи ва гьелде кьолеб кIвар цIикIкIинаби. Мажлисалда...


Бергьенлъиялъул къо

Дагъистаналъул тарих ккола гIасрабаз жидерго ракьал ва рухIиял къиматал цIунараб халкъазда гьоркьоб бахIарчилъиялъул ва къвакIиялъул цIар араб ракь. Бищун захIматал балагьазул заманалда Дагъистаналъул бусурбаби цогидал халкъазул ва диналъул вакилзабазда цадахъ рахъана хIажатазе кумек гьабизе ва...