Аслияб гьумералде

Хвасарлъи буго

Хвасарлъи буго

Хвасарлъи буго

Дунялалда бищун хириял бакIазул цояб ккола жиндилъ хирияв МухIаммад ﷺ вукъараб Мадина шагьар, гьенибги - Аварагасул ﷺ мажгит, мажгиталдаги гьев ﷺ вукъараб Равза. Гьеб бакIалъул баракат лъала гьениве цогIаги нухалъ щварасда. Гьеб буго щварасда гурони лъалареб хIалги. Цинги чиясул анищ хутIула кIиабизе, лъабабизе гьениве щвезе, хирияб Равза бихьизе.

 

Гьелдасаги тIадегIанаб буго ахираталда хирияв Авараггун ﷺ рахъинари, гьесул ﷺ шафагIаталъ роси, хIавзалдаса гьекъезе щвей. Кин инсан гьеб даражаялде щолев? Гьелъие сабаблъун Аварагас ﷺ абун буго: «Къиямасеб къоялъ диде цIикIкIун гIагарал рукIине руго салават гIемер битIулел», - абун.

Аварагасде ﷺ салават битIи буго Аллагьасго ﷻ муъминзабазде амру гьабураб гIамалги. Къуръаналда буго (магIна): «Аллагьасги ﷻ Гьесул малаикзабазги битIула Аварагасде ﷺ салават, я иман лъурал гIадамал, нужецаги цIакъ бахъун битIе гьесде ﷺ салават», - абун (суратул «АхIзаб», 56 аят). Аллагьас ﷻ Гьесде ﷺ салават битIиги буго гIурхъи-рахъ гьечIеб цIоб-рахIмат. Нилъеца Гьесде ﷺ салават битIи абуни буго, Аллагьасул ﷻ рахъалдасан нилъее рахIматал щвей. Нилъеца гьеб битIулелъул Аллагьас ﷻ нилъеде Жиндир бербалагьи, рахIматал жеги цIикIкIинарула.

Цо нухалъ асхIабзабазда халлъула Авараг ﷺ разиго гьимулев. Гьез абула, я Аллагьасул ﷻ Расулин ﷺ, нижеда мун разиго вихьулев вугин абун. Гьес ﷺ жаваб гьабула: «Кин рази гьечIого вукIинев, ЖабрагIилас дида абидал: «Щив чи вугониги дуде цо нухалъ салават битIун, Аллагьас ﷻ гьесде анцIго нухалъ цIикIкIун Жиндир рахIмат-цIоб биччала», - ян (Бухари).

Аварагасде ﷺ салават битIиялъулъ гIемерал пайдаби руго. ГIемер салават битIулесул дунявиял мурадал дандерилълъуна. ХIадисалда буго: «Къойида жаниб диде ﷺ нусго салават битIулесул Аллагьас ﷻ хIажатал тIурала», - ян.

Салават буго Къиямасеб къоялъ Аварагасул ﷺ шафагIат щвеялъе сабабги. «Гьезул (умматалъул) салаватал, гьеб дие сайгъат буго. Гьезие дир сайгъат абуни, Къиямасеб къоялъ дица гьезие шафагIат гьаби буго», - ян.

АскIор ругез Аварагасул ﷺ цIар рехсолеб рагIараб мехалъги битIизе ккола салават. ГIали-асхIабас бицун буго Аллагьасул Расулас ﷺ абунин: «Къарумав чи вуго жинда аскIоб дир цIар рехсолеб рагIидал диде салават-салам битIуларев чи», - ян (Тирмизи).

Салават буго дугIа къабуллъиялъеги сабаб. Аварагас ﷺ абунин ГIали-асхIабасдасан бицун буго: «Цониги дугIа гьечIо жиндаги зобалаздаги гьоркьоб пардав гьечIеб. Дидеги агьлуялдеги салават битIараб мехалъ гьеб пардав тIагIуна. Цинги дугIаги тIаде бахуна. Амма салават битIичIони, дугIа жиб битIарасул бетIералде тIадбуссун рещтIуна», - ян.

Аллагьас ﷻ тавпикъ гьабеги щивасе Аварагасде ﷺ гIемер салават битIизе ва гьесул ﷺ сира лъазабизе.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Лугбуздасан садакъа

Как буго Аллагьас ﷻ тIадаблъун гьабураб, бусурбабазе давлалъун бугеб нигIмат. Къойил балеб щуябго паризаяб гуребги, руго суннатал какалги жидеда тIадчIей гьабизе рекъарал, кири хIасуллъи гуребги, батIи-батIиял нигIматал тIаде цIаялъе сабаблъунги ругел.   Гьединаб суннатаб какалдасан буго...


ГIолохъанал гIалимзабигун дандчIвана ГIолилазул форум

Гьал къоязда Хасавюрт шагьаралда тӀобитӀараб, Саидбег Даитовасул цӀаралда бугеб къецалда бергьарал гӀолохъанал гӀалимзабазегун хӀафизазе гьоболлъи гьабуна Дагъистан республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Данделъиялда шайих АхӀмад-афандица баркана щварал бергьенлъаби ва бицана диналъе...


Иблисалъе вокьулев

БетIергьан Аллагьас ﷻ инсанасулъ рижун руго реццарал ва какарал тIабигIатал. Реццарал тIабигIатал Аллагьас ﷻ кьурав чиясда тIадаб буго гьезухъ шукру гьабизе, амма какарал тIабигIатал ругони, гьес кIвараб хIаракат гьабизе ккола гьел тIагIинаризе.   Бахиллъи, къарумлъи, барахщи – гьал...


Телефоназул унти

Жиндир хIакъалъулъ гIемер бицунеб унти ккола телефоназда нилъ рараллъун рукIин.   Нилъер лъималги цIакъго унтун руго гьеб унтиялъ. Гьединаб унти букIин загьирлъула: Смартфоналдаса ри-кӀкӀад ругеб мехалда яги гьеб кIочон хутIани ургъалабазулъе ккей. Телефоналде гIемер халгьаби. Цо-цояз...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...