Аслияб гьумералде

Мунапикъасул гIаламат

Мунапикъасул гIаламат

ТӀадегӀанав Аллагьас лагъзадериде амру гьабуна хасал къанунал цӀунеян.  Гьезда гьоркьоса, ай кӀвар бугел къануназдасан ккола къотIаби цIуни.

 

Нилъер диналъ щивав бусурбанчиясдаса тӀалаб гьабула кьураб рагIи кквей ва гьабураб къотIи тӀубай. Гьебги ккола Аллагьасукьа хӀинкъулев чиясул гӀаламат.

ТӀадегӀанав Аллагьас хирияб Къуръаналда абун буго (магӀна): «Я, Аллагьасда ва Гьесул Аварагасда ﷺ иман лъурал гӀадамал, Аллагьасда ва цоцазда цебе гьарурал къотӀи-къаялги тӀадал ишалги тӀуразаре». (Сура «Ал-Маидат», аят 1).

Гьеб аят хасаб буго Аллагьасда цере ругел тIадкъаяздаги ва гьединго гӀадамазда гьоркьор гьарурал къотӀи-къаяздаги. Жакъа къоялъ кьураб рагIиги гьабураб къотIи-къайги хвезабулеб буго щибго ургъел гьабичIого. Гьеб сабаблъун божилъиги холеб буго.

Щивав чияс гӀумруялда жаниб гӀемерал къотӀи-къаял гьарула ва хасал ишалги тӀаде росула. Муъминчияс кинаб къотӀи-къай гьабуниги, гьеб шаргӀалъул къануназда данде кколеб батани, тIубазабизе ккола.

Бусурбанчияс МухӀаммад аварагасдаса ﷺ мисал босизе ккола. Авараглъи кьезегIанго гьев лъалаан кьураб рагӀи кколев, божилъи бугев чи хIисабалда. Гьелъие гӀоло гьесие кьуна Амин абураб цIарги.

Авараглъиялъул байбихьуда Маккаялда рукӀарал жиндирго къавмалъ гӀемераб квалквал гьабуниги, гьезулгун гьарурал къотӀи-къаял гьес ﷺ тIуралел рукIана, кигIанго гьез тушманлъи гьабуниги. Тушбабазцин Аварагасухъе ﷺ цIунизе жо кьолаан гьес рекIкI гьабулареблъиги лъан. Аварагас ﷺ къотIи тIубазабиялде кIудияб кIвар кьолаан, жинцаго мисалги бихьизабуна.

Абу Гьурайратица бицана Аварагас ﷺ абунин: «Дуда божилъи гьабурав чиясул аманат тӀадбуссинабе, дуе хиянат гьабурав чиясе хиянатлъиги гьабуге», - ян. (Имам Тирмизи, 1264)

Нилъ хIинкъизе ккола рагIи ккунгутIи, къотIи тIубангутIи мунапикъасул гIамалалдасан кколин хIадисалда рехсон букIиналъ. Бажарулареб батани кьураб рагIи кквезе, кьечIого тезе рекъола.

Аллагьас тавпикъ кьеги гьелъул кIвар гьабизе. Амин!

 

Шамил МухIаммадов

2026-06-01 (ЗулхIижа 1447 с.) №11.


ХIакъикъат бихьизабуралъухъ…

Россиялъул цӀар рагӀарав журналист Алик ГӀабдулхIамидов ракӀалде щвезавун тӀобитӀараб «За правду в профессии» абураб ТӀолгороссиялъул конкурсалда «Телевидение и радио» абураб категориялда бергьана ННТ каналалъул кӀиго журналист. ГӀадатиял гӀадамазда дандчӀвалел масъалаби...


ХIалалаб бетIербахъи

Щивав бусурбанчиясе хӀажатаб жо ккола хӀалалаб хайир ва хӀалалаб ризкъи тIалаб гьаби. ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абулеб буго (магIна): «Я, гьал гIадамал! Нужеца гьаб дунялалда ругел нигIматаздасан кванай, гьел нигIматал руго нужее хIалалаллъун, нужер чурхдузе ва гIакълуялъе зарал...


Кида ццим бахъине кколеб?

Ццим бахъин кидаго гуро лъикIаб гуреблъун бугеб. Руго гьеб бахъине бегьулелги, бахъине рекъаралги ва бахъине кколелги бакIал. КIвар бугеб жо сундуе гIоло гьеб бахъунеб бугебали лъай, ай жиндирго напсалъул мурадазе гIолойищ яги Аллагьасе гIоло хIакъаб жоялдайищ абураб.   ГIаишатидасан бицун...


ХIукуматалъулги диналъулги мисал

ХIукуматги динги релълъун буго кIиго эгизалда, цояб хвезе тун, цояб хьихьун бегьулареб, ай тIубалареб. Гьединлъидал кIиялъулго, ай хIукуматалъулги диналъулги, цояб борхиялдалъун цогидаб борхиги букIуна. Дин ккола халкъалъул гIумруялъул аслу-кьучI, хIукумат ккола гIаламги гIаламалъул гIумру-яшавги,...


ХIажизабазул масъалабазул бицана

Россиялъул хӀажизабазе хӀеж ва гӀумра гӀуцӀиялъул суал гьоркьоб лъураб Россиялъул Федерациялъул Генералияб консуллъиялда (СагӀудиязул ГӀарабия) Жиддаялда тӀобитӀана данделъи. Гьеб тадбиралда гӀахьаллъана ДРялъул муфтияталъул председатель ИсмагӀилов Мурад; Рамазан Ибрагьимов – Дрялъул...