Аслияб гьумералде

Мунапикъасул гIаламат

Мунапикъасул гIаламат

ТӀадегӀанав Аллагьас лагъзадериде амру гьабуна хасал къанунал цӀунеян.  Гьезда гьоркьоса, ай кӀвар бугел къануназдасан ккола къотIаби цIуни.

 

Нилъер диналъ щивав бусурбанчиясдаса тӀалаб гьабула кьураб рагIи кквей ва гьабураб къотIи тӀубай. Гьебги ккола Аллагьасукьа хӀинкъулев чиясул гӀаламат.

ТӀадегӀанав Аллагьас хирияб Къуръаналда абун буго (магӀна): «Я, Аллагьасда ва Гьесул Аварагасда ﷺ иман лъурал гӀадамал, Аллагьасда ва цоцазда цебе гьарурал къотӀи-къаялги тӀадал ишалги тӀуразаре». (Сура «Ал-Маидат», аят 1).

Гьеб аят хасаб буго Аллагьасда цере ругел тIадкъаяздаги ва гьединго гӀадамазда гьоркьор гьарурал къотӀи-къаяздаги. Жакъа къоялъ кьураб рагIиги гьабураб къотIи-къайги хвезабулеб буго щибго ургъел гьабичIого. Гьеб сабаблъун божилъиги холеб буго.

Щивав чияс гӀумруялда жаниб гӀемерал къотӀи-къаял гьарула ва хасал ишалги тӀаде росула. Муъминчияс кинаб къотӀи-къай гьабуниги, гьеб шаргӀалъул къануназда данде кколеб батани, тIубазабизе ккола.

Бусурбанчияс МухӀаммад аварагасдаса ﷺ мисал босизе ккола. Авараглъи кьезегIанго гьев лъалаан кьураб рагӀи кколев, божилъи бугев чи хIисабалда. Гьелъие гӀоло гьесие кьуна Амин абураб цIарги.

Авараглъиялъул байбихьуда Маккаялда рукӀарал жиндирго къавмалъ гӀемераб квалквал гьабуниги, гьезулгун гьарурал къотӀи-къаял гьес ﷺ тIуралел рукIана, кигIанго гьез тушманлъи гьабуниги. Тушбабазцин Аварагасухъе ﷺ цIунизе жо кьолаан гьес рекIкI гьабулареблъиги лъан. Аварагас ﷺ къотIи тIубазабиялде кIудияб кIвар кьолаан, жинцаго мисалги бихьизабуна.

Абу Гьурайратица бицана Аварагас ﷺ абунин: «Дуда божилъи гьабурав чиясул аманат тӀадбуссинабе, дуе хиянат гьабурав чиясе хиянатлъиги гьабуге», - ян. (Имам Тирмизи, 1264)

Нилъ хIинкъизе ккола рагIи ккунгутIи, къотIи тIубангутIи мунапикъасул гIамалалдасан кколин хIадисалда рехсон букIиналъ. Бажарулареб батани кьураб рагIи кквезе, кьечIого тезе рекъола.

Аллагьас тавпикъ кьеги гьелъул кIвар гьабизе. Амин!

 

Шамил МухIаммадов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


ЖамгIият лъикIлъиялде нух

Исламалъул бищунго кIвар бугел къиматазул цояб ккола инсанасе тарбия кьей. Гьеб хурхараб букIуна хьвада-чIвадиялъул къагIидабазда гуребги, рухIалъул жанисеб рацIцIалъиялдаги, ракI бацIцIад гьабиялдаги, лъикIаб хасият гIуцIиялдаги. Ахир-къадги тарбия ккола инсан жамгIияталда вухьинавулеб, цогидазе...


Пакистаналъул посолгун дандчIвана

Пакистаналъул Россиялда вугев посол Файсал Нияз Тирмизи вачIун вукIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе. Данделъиялда гӀахьаллъана ДРялъул миллияб политикаялъул ва диниял ишазул рахъалъ министрасул ишал тӀуразарулев, Россиялъул БахӀарчи Темирлан АбутӀалимов, ДРялъул экономикияб...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...


ЛъикIалъе аслу

Аварагас ﷺ абунин имам Муслимидасан бицун буго: «БетIергьан Аллагь ﷻ вацIцIадав вуго, бацIцIадаб гурони Жинца къабулги гьабуларо. Аллагьас ﷻ муъминзабазде, расулзабазда амру гьабуралдалъун амруги гьабуна “Ва, гьал расулзаби, нужеца бацIцIадаб кванай ва лъикIал гIамалалги гьаре”,...


Мунагь теялде рачунел ишал

ГъалатI ккеялдаса инсан цIунарав гьечIо. ТIадегIанав Аллагьас ﷻ инсан вижун вуго мунагьалде кколевлъун.   Мунагь гьабиялда цоял къанагIатлъула, цогидал гIемерго даимлъула. Кинниги мунагь гьабиялдалъун инсанасул Аллагьасул ﷻ гурхIелалдаса хьул къотIизе бегьуларо. КигIан захIматал ишазулъгицин...