Аслияб гьумералде

Мунапикъасул гIаламат

Мунапикъасул гIаламат

ТӀадегӀанав Аллагьас лагъзадериде амру гьабуна хасал къанунал цӀунеян.  Гьезда гьоркьоса, ай кӀвар бугел къануназдасан ккола къотIаби цIуни.

 

Нилъер диналъ щивав бусурбанчиясдаса тӀалаб гьабула кьураб рагIи кквей ва гьабураб къотIи тӀубай. Гьебги ккола Аллагьасукьа хӀинкъулев чиясул гӀаламат.

ТӀадегӀанав Аллагьас хирияб Къуръаналда абун буго (магӀна): «Я, Аллагьасда ва Гьесул Аварагасда ﷺ иман лъурал гӀадамал, Аллагьасда ва цоцазда цебе гьарурал къотӀи-къаялги тӀадал ишалги тӀуразаре». (Сура «Ал-Маидат», аят 1).

Гьеб аят хасаб буго Аллагьасда цере ругел тIадкъаяздаги ва гьединго гӀадамазда гьоркьор гьарурал къотӀи-къаяздаги. Жакъа къоялъ кьураб рагIиги гьабураб къотIи-къайги хвезабулеб буго щибго ургъел гьабичIого. Гьеб сабаблъун божилъиги холеб буго.

Щивав чияс гӀумруялда жаниб гӀемерал къотӀи-къаял гьарула ва хасал ишалги тӀаде росула. Муъминчияс кинаб къотӀи-къай гьабуниги, гьеб шаргӀалъул къануназда данде кколеб батани, тIубазабизе ккола.

Бусурбанчияс МухӀаммад аварагасдаса ﷺ мисал босизе ккола. Авараглъи кьезегIанго гьев лъалаан кьураб рагӀи кколев, божилъи бугев чи хIисабалда. Гьелъие гӀоло гьесие кьуна Амин абураб цIарги.

Авараглъиялъул байбихьуда Маккаялда рукӀарал жиндирго къавмалъ гӀемераб квалквал гьабуниги, гьезулгун гьарурал къотӀи-къаял гьес ﷺ тIуралел рукIана, кигIанго гьез тушманлъи гьабуниги. Тушбабазцин Аварагасухъе ﷺ цIунизе жо кьолаан гьес рекIкI гьабулареблъиги лъан. Аварагас ﷺ къотIи тIубазабиялде кIудияб кIвар кьолаан, жинцаго мисалги бихьизабуна.

Абу Гьурайратица бицана Аварагас ﷺ абунин: «Дуда божилъи гьабурав чиясул аманат тӀадбуссинабе, дуе хиянат гьабурав чиясе хиянатлъиги гьабуге», - ян. (Имам Тирмизи, 1264)

Нилъ хIинкъизе ккола рагIи ккунгутIи, къотIи тIубангутIи мунапикъасул гIамалалдасан кколин хIадисалда рехсон букIиналъ. Бажарулареб батани кьураб рагIи кквезе, кьечIого тезе рекъола.

Аллагьас тавпикъ кьеги гьелъул кIвар гьабизе. Амин!

 

Шамил МухIаммадов

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


ХIарамалъул ракь

Макка-Мадинаялъул хиралъилъун нилъее гIела, жиндие гIоло кинабго махлукъат бижарав Авараг ﷺ тIад хьвадараб, гьев вукъараб ракьлъун букIин.   Нилъеда бихьулеб буго жакъасеб къоялъги ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Макка-Мадинаялъул агьлу хьихьун бугеб куцги, гьениб гьанжелъизегIан цIунун бугеб...


Кинаб хъвелеб?

Къурбан хъвей ШафигIиясдаги АхIмадидаги Маликидаги аскIоб муаккадаб суннат ккола. АбухIанифатида аскIоб къурбан хъвей тIадаб буго шагьаразда, росабалъ гIумру гьабун бугел гIадамазда. Амма АбухIанифатида аскIоб гьеб тIалъизе ккани закат бахъи гIураб бечелъи букIине ккола. «РахIматул...


Дилималда тӀобитӀана данделъи

Казбек районалъул Дилим росулъ тӀобитӀана районалъул диниял вакилзабазул данделъи. Гьелда гIахьаллъи гьабуна «Ас-салам» газеталъул, лъай кьеялъул управлениялъул, «Инсан» фондалъул, районалъул гӀолилазул жамгӀияб гӀуцӀиялъул хIаракатчагIазги. Тадбир рагьана хирияб Къуръан...


ЦIияв ректор

Саида Сиражудинова тӀамун йиго Дагъистаналъул гуманитарияб институталъул ректорлъун. Республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясул рахъалдасан баркала загьир гьабуна цеве ректорлъун вукӀарав НухӀкъади БахIмудкъадиевасе, гьес гьабураб хӀалтӀухъ. Баркалаялъул гӀаламат хӀисабалда гьесие сайгъат...


Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго...