Аслияб гьумералде

Салаваталъул моцI

Салаваталъул моцI

ШагIбан ккола хириял моцIазул цояб. Гьелда абула Аварагасул моцIиланги. Гьединлъидал, шагIбан моцIалъ кIванагIан гIемер Аварагасде салават битIизе рекъола.

 

КIал кквейги хирияб гIамаллъун ккола, Аварагасги ﷺ шагIбан моцIалъ кIалал кколаан.

ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «Цо-цо мехалъ Аварагас ﷺ гIемер кIалал ккведал, нижеца абулаан: «Гьес кIал биччалебго гьечIо», - ян. Цо-цо мехалъ гьес кIал ккунгутIиялъ нижеца абулаан: «Гьес кIал кколебго гьечIо», - ян. Рамазан моцIалъ гуреб цогидаб тIубараб моцIалъ гьев кIал ккун вихьичIо ва гьединго дида вихьичIо шагIбан моцIалъ цIикIкIун кIалал кколев», - ян. (Бухари, Муслим)

Зайдил яс Асаматица цо нухалъ Аварагасда ﷺ гьикъула шагIбаналъ кIал кквезе хIаракат бахъиялъе гIиллаялъул хIакъалъулъ ва Аварагас ﷺ жаваб кьола: «Гьаб моцIалъ, ражабалдаги рамазаналдаги гьоркьоб, гIадамаз гъапуллъи гьабула. Гьеб заманалда жаниб киналго гIамалал Аллагьасухъе ﷻ рахуна. Дие бокьун буго дирго гIамалал рахунеб мехалъ кIал ккун вукIине», - ян. (Абу Давуд, Ан-Насаи, Ибн Мажагь)

ШагIбан моцIалъ, хIадисалда абухъе, гIадамал гъапуллъиялда рукIуна. Гьединлъидал, гьаб моцIалъ нилъеца жеги цIикIкIараб хIаракатчилъи бихьизабизе ккола. ТIубараб моцIалъ кIал кквезе рес гьечIев чияс лъабго къоялъ байбихьуда, лъабго къоялъ гьоркьоб (13, 14, 15), ахиралда лъабго къоялъ кквела.

ШагIбан моцIалъ нилъее рекъола рамазаналде хIадурлъи гьабизе. КIал ккун ругьунлъила, Къуръан цIалила. Рамазан моцI тIаде щведал бигьалъула кIалал кквезеги Къуръан цIализеги.

ШагIбаналъ рекъола ракIалде щвезе гьеб моцIалъ ккарал лъугьа-бахъинал. Гьеб моцIалъ кIудиял мугIжизатазул цояб ккана моцI хъвалхьи. Гьеб моцIалъ хисизабуна бусурбабазул Къибла. Гьелда цебе Байтул-Мукъадисалде балагьун какал ралел рукIана. Хадуб, бергьараб рагIиялда бан, бакъанил как балеб мехалъ какилъго Къибла хисула ТIадегIанав Аллагьас ﷻ вахIюги рещтIун.Гьеб мехалъ киналго руссуна КагIбаялде. Гьеб лъугьана шагIбан моцI бащалъидал.

Ражаб моцIалъул тIоцебесеб анцIго къоги шагIбаналъул бакьулъа анцIго къоги бищун хириял руго. Гьел хиралъиялъе гIилла буго жиндилъ Барааталъул сордо букIин. Рамазан моцIалъул ахирисеб анцIго къоги бищун хирияб буго. Гьелъие гIилла буго Лайлатул Къадр букIин.

ШагIбаналъул моцI бащалъулъ буго Барааталъул сордо. Гьеб гIибадаталда тIобитIизе хириябги буго. Хасго беццараб буго тасбихIалъул как базе. Гьединго зикру бачина, Къуръан цIалила ва дугIаби гьарила.

Гьеб сордоялъ бищун дагьаб гьабизе бегьулеблъун ккола рогьалил ва боголил какал мажгиталда, жамагIаталда рай. Гьединго хирияб буго щибаб рузман къоялъ гьел какал жамагIаталда, мажгиталда разе.

Гьеб сордоялъ хасго беццараб буго Юнус аварагасул дугIа цIализе. Гьеб дугIа Юнус аварагас цIалана киталъул чохьониве ккараб мехалъ ва гьеб цIалидал хвасарлъана. Гьеб дугIаги ккола: «Лаилагьа илла анта, СубхIанака инни кунту мина ззалимин», - абураб.

ГIалимзабазул тIахьазда рехсана шагIбаналъул 15-абилеб сордоялъ Юунс аварагасул дугIа 2375 нухалъ цIалани, гьеб соналъ балагьаздаса ва ургъалабаздаса цIунулин абунги.

ШагIбан моцI нилъее ТIадегIанав Аллагьас ﷻ кьуна Жиндиде гIагарлъиялъе ва мунагьал чуриялъе сабаблъун букIине. Аллагьасукьа ﷻ хIинкъун, тIад лъурал парзал тIуразарун, мунагьаздаса рикIкIад чIун шагIбан кIодо гьавурав чиясул мунагьал чурула, лъагIалида жаниб балагьаздаса ва унтабаздаса цIунула.

Аллагьас ﷻ гьеб моцIалъ лъикIал гIамалал гIемер хъвалел гIадин, квешалги гIемер хъвала. Аллагьас ﷻ гьеб моцI лъикIал гIамалаздалъун тIобитIизее тавпикъ кьеги. Амин!

 

Шамил МухIаммадов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Муъминчиясул хасият

Иман щулалъиялъе, рухIияб рахъ камиллъиялъе ва напсалъул гIодорегIанал хасиятал лъикIлъиялъе квербакъи гьабулел аслиял жалазул цояб ккола гурхIел-рахIму гьаби.   Гьеб ккола инсанасул цогидаздехун бугеб гурхIел лъикIлъи, лъикIал къасдал рихьизариялъе бищунго тIадегIанаб хаслъи....


ЗахӀматбихьи Аллагьасе ﷻ бокьулеб иш

Исламалда жаниб хасаб бакӀ ккола захӀматалъ, хасго творческияб хӀалтӀиялъ ва ракьалда хурхараб хӀалтӀиялъ.   Росдал магӀишат ккола бищунго хириял пишабазул цояблъун, ракьалъул ургъел гьабиялъул, гьелъул лъикӀлъиялъул, Аллагьасул хIикматалда рекъон гӀадамазе квен-тӀех чӀезабиялъе ва гIмру...


Ингушазул кумек

ТIабигIияб балагьалъул хIаси-лалда къварилъиялде ккарал дагъистаниязухъе кумекалъулаб квер бегьаразда гьоркьор руго ингушалги. Дагьал церегIан къоязда Ингушетиялдаса Дагъистаналде кумекгун рачIун рукIарал ингушазул цо къокъаялда гьоркьор СурхIахIи росдал имамасул наиб ГIумар Нальгиев ва жамагIатчи...


СУАЛ-ЖАВАБ

Къуръан, махраж гьечIого цӀализе бегьулищ, цӀараб цӀан, къараб къан цIалулеб бугони? МагIна хисуларедухъ, Къуръан битIун цIализе малъулеб гIелмуялда абула тажвидилан. ХIарпал рукIине кколелъуса жиде-жидер гьаркьаздалъун рахъиялда абула махражилан. Мисалалъе, гIараб алфавиталда руго цо-цо хIарпал,...


ДНРалъул муфти дандчIвана ДРялъул муфтигун

Донецкиялъул Халкъияб Республикаялъул муфти Рашид Брагин вачIун вукIана ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе, тIабигIияб балагьалде ккараб Дагъистаналъул халкъалъул рахъ кколеб букӀин загьир гьабизе. ДНРалда захӀматаб ахӀвал-хӀал букӀаниги, Донбассалъул диниял церехъабаз бихьизабуна хIажатаб...