Аслияб гьумералде

Салаваталъул моцI

Салаваталъул моцI

ШагIбан ккола хириял моцIазул цояб. Гьелда абула Аварагасул ﷺ моцIиланги. Гьединлъидал, шагIбан моцIалъ кIванагIан гIемер Аварагасде ﷺ салават битIизе рекъола.

 

КIал кквейги хирияб гIамаллъун ккола, Аварагасги ﷺ шагIбан моцIалъ кIалал кколаан.

ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «Цо-цо мехалъ Аварагас ﷺ гIемер кIалал ккведал, нижеца абулаан: «Гьес кIал биччалебго гьечIо», - ян. Цо-цо мехалъ гьес кIал ккунгутIиялъ нижеца абулаан: «Гьес кIал кколебго гьечIо», - ян. Рамазан моцIалъ гуреб цогидаб тIубараб моцIалъ гьев кIал ккун вихьичIо ва гьединго дида вихьичIо шагIбан моцIалъ цIикIкIун кIалал кколев», - ян. (Бухари, Муслим)

Зайдил яс Асаматица цо нухалъ Аварагасда ﷺ гьикъула шагIбаналъ кIал кквезе хIаракат бахъиялъе гIиллаялъул хIакъалъулъ ва Аварагас ﷺ жаваб кьола: «Гьаб моцIалъ, ражабалдаги рамазаналдаги гьоркьоб, гIадамаз гъапуллъи гьабула. Гьеб заманалда жаниб киналго гIамалал Аллагьасухъе ﷻ рахуна. Дие бокьун буго дирго гIамалал рахунеб мехалъ кIал ккун вукIине», - ян. (Абу Давуд, Ан-Насаи, Ибн Мажагь)

ШагIбан моцIалъ, хIадисалда абухъе, гIадамал гъапуллъиялда рукIуна. Гьединлъидал, гьаб моцIалъ нилъеца жеги цIикIкIараб хIаракатчилъи бихьизабизе ккола. ТIубараб моцIалъ кIал кквезе рес гьечIев чияс лъабго къоялъ байбихьуда, лъабго къоялъ гьоркьоб (13, 14, 15), ахиралда лъабго къоялъ кквела.

ШагIбан моцIалъ нилъее рекъола рамазаналде хIадурлъи гьабизе. КIал ккун ругьунлъила, Къуръан цIалила. Рамазан моцI тIаде щведал бигьалъула кIалал кквезеги Къуръан цIализеги.

ШагIбаналъ рекъола ракIалде щвезе гьеб моцIалъ ккарал лъугьа-бахъинал. Гьеб моцIалъ кIудиял мугIжизатазул цояб ккана моцI хъвалхьи. Гьеб моцIалъ хисизабуна бусурбабазул Къибла. Гьелда цебе Байтул-Мукъадисалде балагьун какал ралел рукIана. Хадуб, бергьараб рагIиялда бан, бакъанил как балеб мехалъ какилъго Къибла хисула ТIадегIанав Аллагьас ﷻ вахIюги рещтIун.Гьеб мехалъ киналго руссуна КагIбаялде. Гьеб лъугьана шагIбан моцI бащалъидал.

Ражаб моцIалъул тIоцебесеб анцIго къоги шагIбаналъул бакьулъа анцIго къоги бищун хириял руго. Гьел хиралъиялъе гIилла буго жиндилъ Барааталъул сордо букIин. Рамазан моцIалъул ахирисеб анцIго къоги бищун хирияб буго. Гьелъие гIилла буго Лайлатул Къадр букIин.

ШагIбаналъул моцI бащалъулъ буго Барааталъул сордо. Гьеб гIибадаталда тIобитIизе хириябги буго. Хасго беццараб буго тасбихIалъул как базе. Гьединго зикру бачина, Къуръан цIалила ва дугIаби гьарила.

Гьеб сордоялъ бищун дагьаб гьабизе бегьулеблъун ккола рогьалил ва боголил какал мажгиталда, жамагIаталда рай. Гьединго хирияб буго щибаб рузман къоялъ гьел какал жамагIаталда, мажгиталда разе.

Гьеб сордоялъ хасго беццараб буго Юнус аварагасул дугIа цIализе. Гьеб дугIа Юнус аварагас цIалана киталъул чохьониве ккараб мехалъ ва гьеб цIалидал хвасарлъана. Гьеб дугIаги ккола: «Лаилагьа илла анта, СубхIанака инни кунту мина ззалимин», - абураб.

ГIалимзабазул тIахьазда рехсана шагIбаналъул 15-абилеб сордоялъ Юунс аварагасул дугIа 2375 нухалъ цIалани, гьеб соналъ балагьаздаса ва ургъалабаздаса цIунулин абунги.

ШагIбан моцI нилъее ТIадегIанав Аллагьас ﷻ кьуна Жиндиде гIагарлъиялъе ва мунагьал чуриялъе сабаблъун букIине. Аллагьасукьа ﷻ хIинкъун, тIад лъурал парзал тIуразарун, мунагьаздаса рикIкIад чIун шагIбан кIодо гьавурав чиясул мунагьал чурула, лъагIалида жаниб балагьаздаса ва унтабаздаса цIунула.

Аллагьас ﷻ гьеб моцIалъ лъикIал гIамалал гIемер хъвалел гIадин, квешалги гIемер хъвала. Аллагьас ﷻ гьеб моцI лъикIал гIамалаздалъун тIобитIизее тавпикъ кьеги. Амин!

 

Шамил МухIаммадов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Мадрасалъул цIиял корпусал

Гъизилюрт районалда рагIалде бахъунеб буго Хучадаса МухӀаммад-афандил цIаралда бугеб мадрасалъе цӀиял корпусал раялъул хӀалтӀаби. Гьелъул хIакъалъулъ бицараб данделъи тIобитIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Гьелда гIахьаллъана диниял хӀаракатчагӀи, лъай кьеялъул мурадалда комплекс...


ЦIоросаролъ

ЦIоросаролъ ккола ракъи буссинабулеб ва халкъалда гьоркьоб машгьураб нигIмат. Гьелъулъ белок, клетчатка, витаминал ва минерал гIемер руго. ХIалакълъизе хIаракат бахъулел гIадамаз гьикъула, диетаялда вугеб мехалда цIоросаролъ кваназе бегьулищин абун.   ЦIоросаролъалъ кумек гьабула гIорцIизе....


Муфти дандчIвана Жиддаялда вукIарав консулгун

Дагъистаналъул муфти, шайих АхIмад-афанди дандчIвана Жидда шагьаралда бугеб Россиялъул генералияв консуллъун хIалтIарав Багьавудин ГIалиевгун. Багьавудиница АхIмад-афандида баркана гьавураб къо ва гьарана лъикIабщинаб. Гьединго гьез бицана жакъа дандчIвалел ругел захIмалъабазул, гьел тIуразе...


Аварагасул ﷺ гIумруялдаса

МухӀаммад авараг ﷺ ккола ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ тӀаса вищарав ва бищунго Гьесие вокьулев авараг. Гьесул тIокIлъиялъе гӀоло ТӀадегӀанав Аллагьас ﷻ рухӀал рижараб къоялъ, цогидал аварагзабазеги щвана авараглъиялъул бутӀа ва гьел лъугьана инсанияталда гьоркьоса тӀаса рищараллъун.   МухIаммад...


Аварагасул ﷺ ахирисеб васият

Как ккола диналъул бутIа ва ТIадегIанав Аллагьасулгун ﷻ бусурбанчияс гьабулеб бухьен. Гьеб ккола исламалъул шагьадаталдаса хадуб кIиабилеб рукну. Гьеб парзлъун бихьизабуна Авараг ﷺ МигIражалде вахараб сордоялъ.   Как буго хасаб даража бугеб гIибадат. Аллагьас ﷻ абун буго (магIна):...