Аслияб гьумералде

Чилъи жиндилъ бугеб

Чилъи жиндилъ бугеб

Чилъи жиндилъ бугеб

Дунял-ахираталъул талихI жидее хъварал муъминзабазе, гьабураб сипаталдаса буго, гьел ругин жидеца гьабураб къотIиги букIине кколедухъ аманатги тIубазабулел чагIиян абун. Аманат тIубаялъ щвей гьабула кинабниги дунялалъулги ахираталъулги ишазде.

ГIадамазул хIакъ ва аманат тIубазаби исламалъул тIабигIатаздасан бищун кIудияб буго. Гьеб буго Аллагьас ﷻ зобал-ракьал мугIрул-щобазде тIаде росиялдалъун бакка-бахъи гьабидал, гьезги тIаде босичIеб, инсанас къабул гьабураб гIамал.

Гьеб тIубазабиялдалъун Аллагьас ﷻ нилъеда амру гьабуна сурату «Нисаалъул» 58-абилеб аяталда: «Аллагьас ﷻ нужеда амру гьабулеб буго аманат гьабураб жо тIубазабеян».

ГьитIинаб къоялдасаго аварагас ﷺ гьелдалъун сипат ккуна. Къурайшиязда гьоркьов «ритIухъав амин» абун тIокIцIаралдалъунги машгьурлъана гьев ﷺ. Авараглъун ﷺ витIун хадуб тушманлъун жидеца ккуниги, гьез гьеб сипат аварагасдаса ﷺ тIаса инабичIо.

Аманат тIубазаби гьабуна аварагас ﷺ чиясул иманалъе ва берцинаб тIабигIаталъе далиллъунги. Анас-асхIабидасан бицана: «Нижедехун аварагас ﷺ калам гьабулароан, «Аманат тIубазаби гьечIев чиясулъ иман гьечIо ва къотIи тIубазабуларесулъ динги гьечIо», - ян абун гурого. Гьединго гьеб букIана хIажжатул-вадагIалда аварагас ﷺ гьабураб васиятазул ахирисебги. Гьеб тIубазабиялъулъ руго чанго батIиял тайпаби.

ГIибадат гьабиялъулъ аманат тIубай

Гьеб буго как бай, кIал кквей, эбел-инсуе лъикIлъи гьаби гIадал, Аллагьас ﷻ тIад гьабураб жоялда цIакъ бахъиялдалъун тIадчIей гьаби.

Ибну-ГIумарица бицана, аварагас ﷺ цо къоялъ какил бицен гьабунин ва абунин: «Как баялда тIадчIей гьабурасе гьеб нурлъун, хIужалъун ва Къиямасеб къоялъ хвасарлъилъун букIуна. Гьелъулъ тIаса-масалъи гьабурасе рехсаралъул гIаксияб букIуна, Къиямасеб къоялъ гьев къарун, фиргIавн, гьаман ва убаю ибну халафгун цадахъги вукIуна», - ян.

Лугбал цIуниялъулъ аманат тIубай

Бусурбанчиясда лъазе тIадаб буго черх ва лугбал аманат гьабурал жал рукIин, гьесда тIадаб буго гьезда тIадчIей гьабизе ва гьел цIунизе.

Аллагьасул ﷻ ццим бахъунеб бакIалда гьел хIалтIизариларо. Бер - хIарамаб жоялде балагьиларо, гIин - хIарамаб рагIиялдаса цIунила ва гьездаго релълъун цогидал лугбалги. Абу-Гьурайратидасан бицараб хIадис буго: «Бералъги ракIалъги зина гьабула. Берзул зина буго кколареб бакIалде балагьи, рекIел зина буго пикру-хиял гьаби. Гьединлъидал гIавраталъ гьеб я къабул гьабула ялъуни нахъчIвала», - ян.

ЦIунизе кьураб жоялъулъ аманат тIубай

Гьеб буго божилъи гьабун нилъехъе кьураб жо. Гьелъул агьлуялъ нахъбуссин тIалаб гьабидал, нилъехъе кьураб кинниги тIадбуссинабизе ккола. Капурзабазгицин аварагасда ﷺ аскIоб толаан жидерго къайи, мушрикинал ругин абун течIого гьес ﷺ гьеб цIунизе босулаан ва тIадбуссинабунги кьолаан. Гьеб тIубазабиялде муъминзабиги гьесизарулел рукIана.

Гьабулеб гIамалалъулъ аманат тIубай

Гьеб буго жинда тIадаб иш букIине кколедухъ тIубазаби. ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «Аллагьасе ﷻ бокьула нужер цояс гьабулеб иш бищун лъикIаб куцалда тIубазабулеб мехалъ», - ан.

Бича-хисиялъулъ аманат тIубай

Гьеб ккола бичулеб ялъуни босулеб жоялъулъ шаргIалъул нух кквей, бичулес - цIадиро лъеялъулъ, босулес - данде кьолелъулъ.

Жинда цIехезе бугеб жоялъулъ аманат тIубазаби

Гьеб ккола, жиндир кверщаликь ругезул тIалаб-агъаз кин гьабурабали хIакимасда – рагIияталдаса, инсуда – лъимал-хъизамалдаса цIехезе бугелъул, щивав тIад тарас букIине кколедухъ жиндаго тIадал ишал халкъалъе пайдаял рахъазде хIалтIизари ва гьел тIалаб гьари. Инсуцаги, лъимал-хъизамалъе исламияб тарбия кьун, гьел битIараб нухда тIоритIи.

Буго балъго гьабураб загьир гьабунгутIи, бицунеб рагIиялъулъ ритIухълъи цIуни гIадал бакIаздаги аманат тIубай. Гьеб кинабго буго чиясул ритIухълъиялде ва иманалде тIоритIел гьабулеблъун.

БетIергьанас ﷻкумек гьабеги!

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIудиявго гIолев гьечIо       Дир вас кIудиявго гIолев гьечIо. Университет лъугIизабуниги маркаби ракIарулев вукIуна. Гьесул гьалмагълъи хIалтIул ва хъизам гьабиялъул пикрабазда ругониги, дир вас гIисинал лъималаз гьабулеб гьабулев вукIуна. Гьесда кIола маркаби хIалаго тIубараб къо инабизеги....


ХIежалъул бицине данделъила

ХIежалъул бицине данделъила  «Марва-Тур» компаниялда тIобитIана регионалда хIежалъул ишал гIуцIиялъул жавабиявлъун кколев Шамил МухIаммадовасулги ДРялъул миллияб политикаялъул ва диниял ишазул министерствоялъул вакилзабазулги данделъи. Аслияб суал букIана исана хIежалде дагъистаниял ритIулеб...


МугIазие гьабураб насихIат

Аварагас ﷺ Йеменалде ритIана Абу Муса ал-АшгIарий ва МугIаз бину Жабал. Гьезие гьадинал малъа-хъваялги гьаруна:   «Нужеца гьезие бигьалъи гьабе, захIмалъи гьабуге, гьел гIагар гьаре, тIуризаруге, нуж кIиялгоги цоцазде адаб-хъатиралда рукIа ва цоцазда гьоркьоб хилиплъи ккеялдаса цIуне....


Муфти дандчIвана хIафизгун

ДРялъул муфти, шайих АхӀмад-афанди дандчӀвана, хирияб рамазан моцӀалъ таравихӀалъул каказда гӀахьаллъизе республикаялде вачӀун вукIарав машгьурав хӀафиз Сиратуллагь Рауповгун. Гьез бицана хирияб Къуръан малъиялъул, рекӀехъе лъазабиялъул къагIидабазул хIакъалъулъ.


Къуръаналъул къец ва районалъулаб ифтIар

Рамазан моцIалъул ахирисел къоязда ГӀахьвахъ районалъул КIудиябросулъ тӀобитӀана Къуръан цӀалиялъул къец ва ифтIар.   Къецги тIобитIун букIана районалъул бетIер МухIаммад МуртазагIалиевасул хIарака-талдалъун, жиндирго эбел-эмен ракӀалде щвезариялъул хIурматалда. Гьеб тадбиралде данделъана...