Аслияб гьумералде

Маккаялдаса хадусеб

Маккаялдаса хадусеб

Маккаялдаса хадусеб

Маккаялда хадуб бищун хирияб ракьлъун ккола Мадина. ГIумар-асхIабас ва цогидал асхIабзабаз абулеб буго: «Мадинаялъул ракь Маккаялдаса хирияб буго», - ян. Амма живго хирияв авараг вукъун вугеб бакI, бищун хирияб ракьлъун букIиналда киналго гIалимзаби тIад рекъон руго.

 

Мадинаялда абула: «Аль-Мадинату Ннабавият», - ан, ай аварагасул ﷺ шагьарилан. Гьединго абула: «Дарул гьижра», - ян, ай свалат-салам лъеяв аварагги гьесул асхIабзабиги гьижра гьабун араб рукъилан. Гьеб шагьаралдаса тIибитIана дунялалъул киналниги ракьазде ислам. Аварагасул ﷺ мажгиталда бараб как азарго нухалъ кири цIикIкIараб букIуна, цогидал мажгитазда баралдаса, Масжидул ХIарамалда хутIун.

Имам Нававияс абулеб буго: «Паризаял каказда релълъун руго, хиралъи щвеялъулъ суннатал какалги», - ян. Абу-Умаматидасан бицараб хIадисалда абулеб буго: «Щив чи вугониги рацIцIалъиги гьабун дир мажгиталде как базе вачIун, гьесие хIеж гьабурабгIан кIудияб кири буго», - ян. АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «Щив чи вугониги дир мажгиталда кIикъого как бан, ТIадегIанав Аллагьас гьев жужахIалъул цIаялдасаги нифакъалдасаги хвасар гьавула», - ян.

Гьижра гьабун рачIарал мугьажиразе бокьулеб букIинчIо Мадина гуреб бакIалда хвезе. Гьез кидаго ТIадегIанав Аллагьасда ﷻ гьарулеб букIана хирияб Мадинаялда хвезе гьареян. Жинда Аллагь ﷻ разилъаяв ГIумар-асхIабас гьарулеб букIана: «Я, ТIадегIанав Аллагь! Дуца дие дурго нухда шагьидлъиялъул хвелги кье, дир рухI бахъиги дуй вокьулев Аварагасул ﷺ шагьаралда, Мадинаялда ккезе гьабе», - ян. Ибну ГIумарица бицараб хIадисалда абулеб буго: «Нуж хвезе Мадинаялде ракIаре, гьенир хварал муъминзабазе дир шафагIат щвезе буго», - ян. Анасица бицараб хIадисалда буго: «Щив чи вугониги Аллагьасе гIоло ракIбацIцIадго Мадинаялде дихъе зиярат гьабун, гьев чиясе дица къиямасеб къоялъ нугIлъиги шафагIатги гьабула», - абун. ЖагIфарил вас ГIабдуллагьица бицана: «Дида рагIана Аллагьасул расулас абулеб: «Дир умматалъул тIоцебе дица шафагIат гьабулел Мадинаялъул агьлу руго, хадуб Маккаялъул, хадуб ТIаифалъул», - ян.

ГIалимзабаз абулеб буго: «Жинда свалат-салам аварагасул хабаде зиярат гьабиялъ хIеж камил гьабула», - ян.

 

АхIмад МухIумаев

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Лугбуздасан садакъа

Как буго Аллагьас ﷻ тIадаблъун гьабураб, бусурбабазе давлалъун бугеб нигIмат. Къойил балеб щуябго паризаяб гуребги, руго суннатал какалги жидеда тIадчIей гьабизе рекъарал, кири хIасуллъи гуребги, батIи-батIиял нигIматал тIаде цIаялъе сабаблъунги ругел.   Гьединаб суннатаб какалдасан буго...


ЛъикIазулгун гьалмагълъи гьаби

Гьудул-гьалмагълъи лъи-кIасулгун гьабизе ккеялъул хIакъалъулъ гIемер бицуна имамзабаз мажгитахъ гьарулел вагIзабазда, гIалимзабазул мажлисазда. Гьебги гIадахъ босун лъикIал гIадамазулгун цIикIкIараб гьоркьоблъи гьабизе хIаракатги бахъула гIемерисев чияс. ХIакъикъаталдаги кутакалда лъикIаб, беццараб...


Пакистаналъул посолгун дандчIвана

Пакистаналъул Россиялда вугев посол Файсал Нияз Тирмизи вачIун вукIана Дагъистаналъул муфти, шайих АхӀмад-афандиясухъе. Данделъиялда гӀахьаллъана ДРялъул миллияб политикаялъул ва диниял ишазул рахъалъ министрасул ишал тӀуразарулев, Россиялъул БахӀарчи Темирлан АбутӀалимов, ДРялъул экономикияб...


ГIолохъанал гIалимзабигун дандчIвана ГIолилазул форум

Гьал къоязда Хасавюрт шагьаралда тӀобитӀараб, Саидбег Даитовасул цӀаралда бугеб къецалда бергьарал гӀолохъанал гӀалимзабазегун хӀафизазе гьоболлъи гьабуна Дагъистан республикаялъул муфти, шайих АхӀмад-афандица. Данделъиялда шайих АхӀмад-афандица баркана щварал бергьенлъаби ва бицана диналъе...


ТIаса лъугьайин гьарилищ?

Гъибат-бугьтан гьаби ккола мацIалъ гьарулел мунагьазул бищунго гIемеразул цояб. ГIемерисеб мехалъ инсанас бигьаго абула диналъул вацасул яги яцалъул хIакъалъулъ рагIаби, ТIадегIанав Аллагьасда цебе гьеб мунагь кигIан кIудияб букIине бегьулебали хIисаб гьабичIого.   ТIадегIанав Аллагьас ﷻ...