Аслияб гьумералде

РухI мекъи бахъиялъе сабаб

РухI мекъи бахъиялъе сабаб

Иман ккола ТIадегIанав Аллагьас ﷻ нилъее кьураб кIудияб нигIмат. Гьелъухъ щукру гьабизе тIадабги буго. Аллагьасукьа ﷻ хIинкъарал вализаби хIинкъулаан иман гьечIого рухI босиялдаса.

 

Аварагасул ﷺ хӀадисалда буго: «Инсанас Алжаналъул агьлуялъул гӀамалал гьарула цо-кӀиго гIункIрукьалъул манзилалъ гIагарлъизегIан. Гьелдаса хадуб къисматалда хъвараб гьесда тӀад бергьараб мехалъ, гьес байбихьула жужахӀалъул агьлуялъул гIамалал гьаризе ва гьениве ккезеги ккола», - ян. (Бухари, Муслим)

ГӀумруялъул хӀисаб гьабуни, квешаб ахир ккей буго бищун кӀудияб талихӀкъосин. Щивав чиясда лъала жиндирго рукIа-рахъин кинаб бугебали. Сонисеб хисизабизе кIоларо, амма жакъа ТIадегIанав Аллагьас ﷻ кьураб заман битIун хIалтIизабуни, гьеб букIина кIудияб нигIматги гIакълуялъул камиллъиги. Метералде тIамунги кинха телеб, метерисеб къо бачIине бугищ яги гьечIищали нилъеда лъаларелъул. 

Интернеталдасан гIемер рагIула лъикIаб гуреб куцалда гӀумру тIамуразул ахӀвал-хӀалалъул хӀакъалъулъ бицунеб. ТӀадегӀанав Аллагь ﷻ разилъичӀел гӀамалазде гьел машгъуллъун ругебгIан мехалъ, хвелги тӀаде щола. Цинги суал бачIуна кинал гӀиллабийин кколел квешаб ахир ккеялъе ва кинал мунагьалин мисаллъун рачине бегьулел иман гьечӀого гӀумруялдаса ватIалъиялъе?

Хирияб Къуръаналдаги Аварагасул ﷺ суннаталдаги гьел рехсана ва  цо-цоял гьанирги рехсела.

Бищунго аслияб гӀилла ккола мекъаб божилъи (гIакъида) букIин. Щайгурелъул, хӀакъикъияб нухда гьечIесе талихI щвезе рес гьечӀо. ГIалимзабаз бихьизабуна битIараб нух ва гьеб баян гьабуна Абул ХIасан АшгIарияс, гьесда хадур ана иргадулал гIалимзабиги. Гьез абуна Абул ХIасан АшгIарияс нилъее баян гьабураб жо агьлу-сунна валь-жамагIаталъул нух кколин.

ГIадамазда цеве Аллагьасул ﷻ лагълъун живго жинцаго вихьизавуниги, жанисан дандеккунгутIи бугони, гьебги ккола ахир мекъи ккеялъе гIиллалъун. Аллагьасда ﷻ цеве вукIине ккола къватIисаги жанисаги цо хIалалда.

Гьабулеб мунагьалъ рекIее асар гьабула. Цо мунагь гьабидал, ракӀалда тӀанкӀ лъола. Унго-унгояб тавбу гьебсагӀатго гьабичIони, гьеб тIанкI кIодолъула ва хIасилалда тӀолабго ракӀ беццлъизе рес букIуна.

Гьединлъидал мунагьал, хасго балъго гьарурал, квешаб ахир ккеялъе сабаблъун рукӀине бегьула.

Гьелъин щивав чиясул букIине кколеб битIараб гIакъида ва щивав чиги вукIине кколев къватIисаги жанисаги вацIцIадавлъун. Гьебги бажарула инсанас жиндаго тIад хIалтIи гьабулеб бугони.

 

 

МухIаммаднаби АхIмаев

2026-09-15 (РабигIул ахир 1448 с.) №18.


Къинал руччабазе малъа-хъваял

Лъимер гьабизе йигеб заман буго цIакъ кIвар бугеб гIуж. Гьеб заманалда, хасго чIужугIаданалъ, жиндирго сахлъи ва рацIцIалъи, кванил ва цогидалъулги низам цIунизе ккола. Гьединго халкквезе ккола тIад ретIунеб ратIлида хадубги. Лъимер ва жийго квачалдаса цIунизе ккола, тIадкъараб ретIел, угъдул...


Ахиралде щвана

Баракатаб РабигӀул аввал моцӀ ахиралде щвана. Гьаб моцӀги Авараг ﷺ гьавураб къоги, цогидал моцӀал гӀадин нилъеца тӀобитӀичIо. Цогидаб заманалде ккун гьаб моцIалъ чияс дагьаб бугониги цӀалун батани Аварагасул ﷺ хӀакъалъулъ, абизе бегьула гьес хайир босанин.   ГӀумруялъ гьесул хӀакъалъулъ цӀаланиги...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Якьадги росги   Дир якьадалъе бокьун букIана жиндирго квартира къачIан лъугIизабизе ва гьелъ нижеда гьарана кумек. Дир росас, дидаги гьикъичIого, хIажатаб гIарац къарзалъ кьуна. ЛъагIел ана ва гьеб гIарац нахъбуссинабизе гIедегIунев чиги гьечIо. Дир рос нечола ракIалде щвезабизе ва дида...


Авараг ﷺ лъай – гьев вокьи

Аллагьасул Аварагасде ﷺ бугеб рокьиялъ гьесул асхIабзабазул ракIазулъ хасаб бакI кколаан. Гьеб рокьи гьез загьир гьабулаан рагIудалъун ва пишабаздалъун гуребги Аварагасул ﷺ къадру цIунулел, гьесул лъикIлъаби рицунел, гьесул тIокIаб гIамал-хасият беццулел шигIрабаздалъунги.   АсхIабзабазда...


Учительзабиги кIочон течIо

Хъайтагъ районалда тӀобитӀана РабигIул аввал моцӀалъе сайгъат гьабураб гӀелмияб мажлис. Гьелда гӀахьаллъана районалъул бетӀер ХӀасанов Запир; районалъул имамзабазул советалъул председатель - Салимов ГӀабдулла; Югалъулаб территориалияб округалда Дагъистан Республикаялъул муфтияталъул вакил Рамазанов...