Аслияб гьумералде

Риидалил тарбия

Риидалил тарбия

ХIурматиял бусурбаби, гьале тIаде щвана исанаги лъималазул цIали рагIалде бахъараб заман. Лъабабго моцIалъ лъимал рукIине руго эркенго ва хIалхьиялда. Лъиего балъгояб жо гуро халатбахъараб рахIат пайда бугеб жо кколареблъи. Гьединлъидал нилъеца балагьизе ккола лъималазе пайдаги цIикIкIараб, рахIатги хвезабулареб программа.

 

Гьале чанго сон буго Дагъистаналъул муфтияталъ гIуцIулеб бугелдаса школлъималазе гIодоркъоязда рукIаго мажгитазде рачIун исламияб лъай кьеялъул хIалтIи. Гьелда гъорлъе уна цохIо иман-ислам лъазаби гуребги, цогидалги лъай кьеялъулгун лъималазул пикру лъадариялъул батIи-батIиял тадбиралгун къецал.

Дагъистаналъул муфтияталъул лъай кьеялъул хIалтIи гьабулеб отделалъ гIуцIун буго хасаб программа. Данде гьабун буго хасаб литератураги. Мажгитазул имамзабазегун мактабазул жавабиязе бигьалъиялъе гIуцIараб программаялда рекъон хIалтIани, хIасилалги лъикIал рукIина.

Гьелда жаниб бугеб аслияб лъикIаб рахъ буго, тIолабго Дагъистаналъго цогояб программа хIалтIизабун, цо пикруялда сверухъ цолъи. Дагьал цересел соназ нилъер щибаб росулъ букIунаан батIи-батIияб программа. Гьебги букIана щивав мугIалимас, имамас жиндирго пикру щвараб бакIалдасан гIуцIараб. Гьелдасаги лъикIаблъун, цебетIураблъун ккола муфтияталъ бихьизабураб низамалда хIалтIи. Гьелъул хIасилалги гIезегIанго церетIурал руго.

Мажгитазде лъимал ритIичIони тIубараб къоялъги кьижун, къаси нахъалъизегIан къватIал сверулел рукIуна. Муфтияталъул риидалил программаялъ лъимал цIунулел руго кинабгIаги гьезул игIтикъадалъе кколеб заралалдаса. Гьединго рикIкIад гьаризе хIаракат бахъулеб буго къваригIел гьечIел ишазда тIад заман хвезабиялдаса.

ГIун бачIунеб гIел буго нилъер хазина. ГьедигIан къимат тIокIаб жавгьар гIадада хвезаби гIакълулъун кколаро. Лъималазе бокьулеб гьечIила, радал рахъине захIмалъулеб бугила, кидагойищ цIалделел гьел рукIинел, риидалил заман рахIаталъул мех гурищин абуралда релълъарал пикрабаз лъимал мажгиталде ритIичIого теялъ рес буго гьезул букIинесеб гIумруялъе кIудияб зарал ккезе. Кинин абуни, щибго тарбия гьечIеб лъимер кIудияб гIуни, иман-исламги гьелда малъун гьечIони, адаб-хъатирги гьоркьоса биччан бугони, гьелъие квешлъиялдехун ине щибго нахъчIвалеб жо букIунаро. Цо яги кIиго нухалъ квешалгун ккани, гьениса къватIиве ворчIиги кутакалда рес гьечIеб жо буго.

Метерисеб къоялъ лъимал наркоманиялъул асирлъиялдаса хвасар гьарулел, гьекъел-мехтелалдаса дараби гьарулел, туснахъалдаса хвасар гьарулел рукIинегIан, жеги гьел гьитIинго рукIаго исламияб тарбияги кьун, гьелъул пихъидаса пайда босулел рукIин лъикI гьечIищ?

Узухъда, гьезие бокьичIого букIине рес буго жакъа мажгиталде ине. Гьединго рес буго киналгIаги багьанабигун гIузараби ратун тарбия кьеялдаса тIуризе хIаракат бахъизе. Амма гьелъул зарал дагьаб нахъа гурони бихьуларо.

РуцIцIун чIезе, квалквал гьабичIого букIине, руссун рукIине, «лъай камиллъизе» абурал гIиллаби кьочIоеги росун, лъимал телефоназда жанир теялъ гьезул гIакълуялъул цебетIей лъикIаланго нахълъула, телефон гьечIого гIумру гьабизе кIолареб унти ккола. Гьайгьай, гьединаб наслу тани, жамгIият загIиплъула.

Гьеб киналдасаго хвасарлъи буго риидалил гIодоркъояз лъимал мажгитазде цIализе ритIиялде тIадчIей гьабуни.

Аллагьас кумек гьабеги!

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-07-15 (Сафар 1448 с.) №14.


ГIайна ХIамзатовалъе кьуна ХӀурматалъулаб грамота

Жигараб хIалтIухъ ва хасаб рагъулаб операциялъулъ гӀахьаллъаразе гьабураб кумекалъухъ ХӀурматалъулаб грамота кьуна ДРялъул ЖамгӀияб палатаялъ ДРялъул муфтиясул гӀакълучIужу  ХӀамзатова ГIайнае. Гьеб шапакъат кьуна Дагъистаналъул ЖамгӀияб палатаялъул председатель Черкесов ГӀазизбекица, хасаб...


РакI - инсанасул рагъул майдан

Исламалда тарбия кьеялъул бищунго кIвар бугел масъалабазул цояб ккола рекIел ургъел гьаби. РакIалъ чIезабула Аллагьасда цебе лагъасул хIакъикъияб хIал, гьесул къасдал, ракIбацIцIалъи, цогидаздехун ва жидерго БетIергьанасдехун бугеб бербалагьи. Инсанасул къватIисел ишал ккола гIицIго жаниб бугеб...


НухIил тIупан

НухӀ аварагасул заманалда тIолабго дунялалдагойищ тIупан тIун букӀараб? ГӀемерисел гӀалимзабазул ва Къуръаналъул тафсирчагӀазул пикруялда рекъон, тӀолабго дунялалдаго тIупан тIун букӀун буго. Гьелъие далил хӀисабалда гьез рачана гьеб лъугьа-бахъиналъе сипат гьабулел аятал.   ТIадегIанав...


Куркъиялъул пайда

Риидалил заман тIаде щведал базараздагун тукабазда загьирлъула бищунго хириял нигIматазул цояб - куркъи. Гьелъул къимат гьабула лъикIаб махIалъухъ, гьуинаб ва беэнаб тIагIамалъухъ. Амма куркъи ккола тIагIамаб гьуинлъи гуребги, сахлъиялъе гIемерал пайдаял жал гъорлъ бугеб къиматаб кванил...


Бицунелда хадуб халккве

НекIсиял египеталъулазул букIун буго хвалда хурхун абулеб берцинаб рагIи: хварал чагIи Алжаналъул кавабахъ ратаразда дандчIвайдал гьезие кьолеб букIун буго кIиго суал, цинги гьезул жавабазда рекъон, хIукму гьабулеб букIун буго Алжаналде лъугьине гьезие ихтияр кьелищ яги кьеларищ абун: «1)...