Аслияб гьумералде

Макьилъ хIинкъизари

Макьилъ хIинкъизари

Ахираб заманалда гIемерал гIадамазул суал буго къаси кьижараб бакIалда макьилъ хIинкъизарулел ругин, гIала-гъважа, питнаби цере тIамулел ругин абураб. ГIемерисез тIалаб гьабула гьединал макьабазул магIна ва хIикмат лъазе бокьи.

Дидаго кинаб макьу бихьаниги, гьелъул магIна лъикIалде бачун тола. Инсанасул гIумруялда жаниб ккезе бугебщинаб цин гьесда макьилъ бихьулиланги хIадис буго. Гьениб бихьарабщинаб кинабго ракIалдаги чIоларо, лъикIаб хIасилалде бачун теялъ ракIги парахат гьабула.

Инсан макьилъ хIинкъизавиялъе аслияб гIилла буго исламалъ рихьизарурал вега-вахъиналъул суннаталгун адабал тIуразариялъулъ гьес тасамахIлъи гьаби. Регулелъул гIемерисеб мехалда кьижун ккола телевизоралда цере, гIодорчIаралъур, ккара-ккаралъуб, хIатта кванил тIутIалда нахъацин. Гьединаб къагIидаялда кьижани, кинал адабалха тIуран бажарулел?

Имам Гъазалияс кьижиялда хурхараб чанго адаб рехсон буго, гьезул цо-цояздаса ккола: Кьижулаго какичуриялда вукIин ва сивак бахъи. Хирияб хIадисалда буго: «Мун кьижизе вегулеб мехалда, как базего чурулеб гIадин кикичури гьабе, кванараб хьибилалдаги вега», - ян.

– Какичуриялъул алат хIадурун тей, сивакги аскIоб лъей, ворчIарабго гIибадат гьабизе вахъине нияталда.

– Кьижулелъул киналго мунагьаздаса тавбу гьаби. Киналго бусурбабаздехун ракI лъикI гьабун ва гьездаса тIаса лъугьун. Цонигиясда зулму гьабизе яги мунагьаб иш гьабилин ворчIигун ракIалда букIунгутIи.

– Бусен хIадурулелъул цIакъго тамахаб ва рахIатаб гьабичIого тей.

– Макьу бергьинчIого кьижунгутIи. Амма хехго вахъине ракIалда бугони, бегьунгутIи гьечIо.

– Къиблаялдехун вуссун кьижи.

– Кьижилалде цере цIалулел дугIаби цIали. Лъабго къулгьуги, къулагIузабиги хъатиниреги цIалун, тIубараб черхалда бахъила вегилалде цебе. Вегидал «аятул курси», ай Аллагьу лаилагьа илла гьува цIали ва тасбихIал гьарулаго кьижи.

– Кьижулелъул ракIалде бачIинабила макьуги хвалил цо бутIа букIин ва макьидаса ворчIиги хун тун хадур тIаде рахъинариялъул цо бутIа букIин.

– Макьидаса ворчIидал Аллагьасе реццги гьабулаго бихьизабураб дугIа цIали.

Гьал руго цIакъго чара гьечIел адабаздаса чангоял. ГьаздагIаги тIадчIей гьабуни, кьижарав чиясе щибго хIинкъи букIинаро, иншаАллагь. Амма гьел цIунуларесеги щибго божи букIин щакаб буго макьилъ хIинкъизавиялдаса. Аллагьас кумек гьабеги.

Мурад МухIаммадов

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


Шамаилал сунда абулеб?

Аллагьас ﷻ нилъ, бусурбаби, тIадегIан гьаруна исламияб динги кьун ва гьелдаго цадахъ гьеб дин малъизе витIана МухIаммад авараг ﷺ. БетIергьанас ﷻ гьев тIадегIан гьавуна кинабго жоялдаса. ГIаишатида гьикъидал гьесул ﷺ тIабигIаталъул хIакъалъулъ, гьелъ абуна, гьесул тIабигIат Къуръан букIанин...


ХIафиз ибн Башкъул КъуртIуби

Имам, хIафиз, факъигь, тарихчи Абулкъасим Халаф ибну ГӀабдулмалик ибну МасгӀуд ибну Муса ибну Юсуф ибну Дакъагь ибну Наср ал-Ансари ал-Хазражи ал-Андалуси. Гьесул тIокIцIар ккола ибну Башкъул КъуртIуби. Гьев гьавуна гьижрияб 494 соналъ.   Ибну Башкъулица гӀелму босизе байбихьана гӀолохъанаб...


ХIежалъул хIакъалъулъ цIияб тIехь

ДРялъул муфтияталъул гӀелмияб отделалъ къватӀибе биччан буго хӀежалъул тIадал ишал тӀураялъул къагӀидабазул бицараб цӀияб тӀехь. Гьеб басма ккола хӀежалде ине хӀадурлъулел бусурбабазе чара гьечIеб мажмугI. ЦӀияб тӀехь ккола «Дир зиярат» абураб сериялъул бутӀа, гьелда гъорлъе уна...


Иманалъул бутIа

Сабру ккола инсанасул тӀабигӀаталъул бищун берцинал гӀаламатазул цояб. ЗахӀматаб ахӀвал-хӀалалде ккарал гӀадамазе заман къваригӀуна жидерго ракӀ гIодобе биччазабизе. Гьединаб заманалда сабру гьаби ккола нилъер иманалъул чара гьечIеб бутIалъун.   Аварагас ﷺ Абу-Гьурайратидасан бицараб...


Камилаб какил баракат

Хириял бусурбаби! ГIемеразул букIуна гIарз, магIишат данде билълъунарого бугин абун. Гьелги гIемерисел какго баларел ратула, балеб бугониги, щибго гьелъул кIвар гьечIел. ХIатта как базе заман гIоларин абулелцин ратула. Аллагьас ризкъи киназего кьола, амма кантIе, как-кIалги тун,...