Аслияб гьумералде

Бусурбанчиясул ретIа-къай

Бусурбанчиясул ретIа-къай

ХIурматиял бусурбаби. Гьаб риидалил заман буго багIари цIикIкIараб. Гьелда бан, дагьабго санагIат гьечIолъи лъугьуна киназего. Хехго гIетI бан, цо-цоязе хIухьел цIазе захIмалъун ва гьел гурелги. Гьединаб мехалъ инсанасе бокьула тIадагьабго ретIел ретIун вукIине. ГьанжелъизегIан нилъеца бицунаан руччабазул тIадагьаб ретIа-къаялъул. Гьаб макъалаялда борхизе бокьун буго бихьиназул ретIа-къаялъул суал.

Гьайгьай, багIари цIикIкIиналде балагьун, бихьиназулги тIадагьлъулеб буго ретIунеб партал. Лъиего балъгояб жо гуро бусурбанчиясул гIаврат цIиногун накоялда гьоркьоб бакI букIин. Имам ЗухIайлиясул «Фикъгьул мангьажи» абураб тIехьалда хъвалеб буго, какилъ ва бихьиназда, гьединго махIрамиял руччабазда цебе бихьинчиясул гIаврат цIиногун накоялда гьоркьоб бакI кколин. Амма чияр руччабазда цебе бихьинчиясул гIаврат гьумерги кIиябго кверги бугин кьучIаб рагIиялда бан.

Гьадинаб хIукму исламалъулги букIаго, нилъеца, ай бихьиназ гIемераб жагъаллъи биччалеб буго гьелда жаниб. Бащадал къвалал камураб горде ретIи гIадатлъун лъугьун буго, хIатта тIубанго къвалал камураб ретIунелги гIезегIанго халлъулел руго.

Хасго кIвар буссинабизе бокьун буго гIагал къокъал тIажал (бриджал яги щортал) ретIунел гIадамазде. ТIадехун нилъеца рехсаралда бан, чияр руччаби рукIунеб бакIалда хIарамлъулеб буго гьединаб тайпа ратIлил. Гьаниб рехсечIого гIоларо ралъдал яги хIорил рагIалда бихьиназ чияр руччабазда цебе ретIунелъул. ГIагалго гьечIеб гьитIинабго тIажуги ретIун, чияр руччабазда цеве вукIин хIарамаб букIин лъаларев бусурбанчи вукIине рес бугищ? ТIадежоялъе, нилъедагоги цадахъ рукIунел агьлуялъул руччаби. Гьезда цогидал бихьинал гьедин рихьи берцин бихьулареб гIадин, нилъго цогидазул руччабазда цереги дагьалгIаги раца-хьван рукIин тIадаб амру буго.

Цо-цояз бицуна гIагал къокъал тIажал, бриджал ретIине бегьулин абун. Гьеб буго цого-цо жиндирго гIагарал руччабазда гьоркьов яги бихьинал ругеб бакIалда бугеб хIукму. КигIан сурунха вукIунарев, хасго кIудияб ригьалде вахарав чи, толохIочго хьвадулев вугеб мехалда.

Руччабазул ретIел нилъеда цIакъ хехго халлъула, амма бихьиназулалде милатго гьабуларо. Гьединлъидал, цо дагьабго гIетI банин, рагIаранин абун тIаса ретIел бахъи рекъараб гьечIо, дагьабгIаги иман бугеб агьлуялъе. Гьаб заманалда цIакъ гIемер рагIула туристазде гIайиб-гъвел гьабулеб, гьел щортал ретIун хьвадулел ругин абун. Гьезиеги лъикIаб мисал нилъеца гурищ бихьизабизе кколеб? Нилъго тохго ругони, цогидазда щиб абизе рес бугеб?

Аллагьас ﷻ битIараб нухде кантIизареги киналго.

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Шайих Ахlмад-афанди

Дагъистан гвангъараб Файизалъул нур, Дуниялго цIураб Иршадалъул бакъ. ГIаламго баччарав Къуватав устар, ХIакъалде ахIулев ГIелмудал ралъад. Дир хирияв устар, АхIмад-афанди. ХIакъаб иршадалъул Камилав устар. Нижер ургъел гьабун ГIумру кIочарав, Нижер ургъел гьабун Гьарделев...


ЛъикIазулгун гьалмагълъи гьаби

Гьудул-гьалмагълъи лъи-кIасулгун гьабизе ккеялъул хIакъалъулъ гIемер бицуна имамзабаз мажгитахъ гьарулел вагIзабазда, гIалимзабазул мажлисазда. Гьебги гIадахъ босун лъикIал гIадамазулгун цIикIкIараб гьоркьоблъи гьабизе хIаракатги бахъула гIемерисев чияс. ХIакъикъаталдаги кутакалда лъикIаб, беццараб...


Телефоназул унти

Жиндир хIакъалъулъ гIемер бицунеб унти ккола телефоназда нилъ рараллъун рукIин.   Нилъер лъималги цIакъго унтун руго гьеб унтиялъ. Гьединаб унти букIин загьирлъула: Смартфоналдаса ри-кӀкӀад ругеб мехалда яги гьеб кIочон хутIани ургъалабазулъе ккей. Телефоналде гIемер халгьаби. Цо-цояз...


ГIибадаталъулъ кIвахIаллъи

Имам Гъазалияс «ИхIяу гIулуму ддин» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьелъие кумек гьабулеб алатлъун ккола гIибадаталъе хIаракат бахъулел гIадамазул лъикIлъабазул хIакъалъулъ бицунел харбазухъ гIенекки. Гьелдасаги лъикIаб – гьединал гIадамазулгун гьудуллъи гьаби (кинаб гIамал,...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...