Аслияб гьумералде

Хабаде зиярат гьаби

Хабаде зиярат гьаби

Хирияб хIадисалда буго: «Дица нуж хабалазде зиярат гьабиялдаса нахъчIван рукIана, гьанже нужеца гьенибе зиярат гьабе», - ян (Тирмизи). Цогидаб риваяталда буго: «Гьелъ нужеда ахират ракIалде щвезабула ва дунял рихинабула», - ян.

Имам МахIалияс «ШархIул Мингьаж» абураб тIехьалда рехсолеб буго гьадинаб хIадис: «Жинца хIеж гьабурав ва дихъе зиярат гьабичIев чи ккола дидехун хъачIлъарав чи», - ян абун. Цоги хIадисалда буго: «Дун ахираталде ун хадуб дихъе зиярат гьабун вачIарав чи, дун чIаго вугеб мехалда зиярат гьабурав гIадин вуго», - ян.

Аварагасул гьал рагIабазулъ нилъеда бихьулеб буго зиярат гьабизе бегьи хIатта хирияб гIибадатлъунги бугеблъиги, гьедин аварагас жинцаго гьабунги бугелъул.

Щайин абуни, ГIаишатидаса бицараб хIадисалда буго: «Аварагас сардил ахиралда вахъун БакъигIалъул хабалазде ун, гьенир ругезе саламги кьун дугIа гьабулаан», - абун (Далилул фалихIин).

Аварагзабазул, вализабигIалимзабазул хабаде зиярат гьаби суннатаб буго бихьиназеги руччабазеги ян хъван буго «ИгIанату тIалибин» абураб тIехьалдаги. Аллагьас бичIи кьегиха.

ХIадисазда гьедин абулеб бугелъул, суннатаб буго нилъерго хваразде зияраталъ инеги. Хасго рекъараб буго эбел-инсул хабаде щвезе ва гьениб дугIа алхIам гьабизе.

ХIакимица Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «Щибаб рузманкъоялъ эбел-инсул яги цоязул хабаде зиярат гьабурав чиясул Аллагьас мунагьал чурула ва эбел-инсуе мутIигIавлъун вукIанинги хъвала», - ян.

Абу-Гьурайратидасан бицараб цоги хIадисалда буго: «Аварагас жиндирго эбелалъул хабаде зиярат гьабуна. Гьев гьенив гIодана ва сверухъ рукIаралги гIодана», - ян.

Хабалазде щведал асхIабзабазда гьадин салам кьезе малъулеб букIун буго Аварагас : «Ассаламу гIалайкум агьла ддияри минал муъминина вал муслимина. Ва инна ин шаа Ллагьу бикум лахIикъуна. Асъалуллагьа лана ва лакум алгIафията».

Анасидасан бицараб хIадисалда буго: «Щив чи вугониги хабалаздеги ун, гьениб сурату «Ясин» цIаларав, гьеб къоялъ хваразе гIазаб бигьа гьабула, хварал рикIкIун гьесие кириги хъвала», - ян (ТIабарани).

МУХIАММАДГIАРИФ КЪУРБАНОВ

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


Къарзалъе щиб бугониги кьей

Къарзалъе гIарац кьей хирияб ишги нилъер Аварагасул ﷺ суннатги буго. Амма налъи бецӀи ккола тӀадаб жо. КигӀан ритӀухъав вукӀаниги, налъи бецӀизегӀан яги къарз кьурав чи тӀаса лъугьинегӀан, гьеб тӀаса кколаро. Гьединлъидал, бусурбанчиясе рекъола кIванагIан къарзалъе жо босичIого тезе, чарагьечIеб...


Нужее баяналъе

  Аллагьас ﷻ тIоцеве витIарав расул щив? – НухI авараг. Гьев вугев заманалда щиб ккараб дунялалъе? – Дунял гъанкъана. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул...


Тушбабаздехунги букIана гIафву

Аварагзабазул тIабигIа-таздасан ккола хIилму ва гурхIи. Аллагьас ﷻ Аварагасдехун абулеб буго: «Дуца гIадамаздехун гьабулеб гIамалалъулъ бигьаяб, хIеренаб нух тIаса бище ва жагьилал гIадамаздасаги вусса», ай гьез гьабуралда релълъараб ахIмакъаб гьабугейин ва гьезул рагIи-гIамал гIадахъги...


Алжаналда рукIунел хIурулгIинзаби

Руччабазул гӀемер гьикъулеб суал буго Алжаналда рукIунел хIурулгIинзабазул хӀа-къалъулъ. ГӀемерисезе бокьуларо росас цоги лъади ячине, ахираталда гьесие щвезе рес бугей хIурулгIин гьей ятанигицин. Кинниги Аллагь гIадилав вуго.   РитӀухъаб гӀумру гьабурал, БетIергьан разияб хIалалъ хьвадарал...