Аслияб гьумералде

ГIемер ракIалде щвезабе

ГIемер ракIалде щвезабе

Хвел буго унго-унгояб хIакъикъат, жакъа-метер хвезе гьечIин абурал пикрабазда нилъ ругониги тохлъукьего тIаде жиб бачIунеб. Аварагас хIадисазда бицухъе, хвалил пикру гьаби буго Аллагьас тIад лъурал хIукъукъал тIуразаризе ва нахъчIваралдаса цIунизе кумек гьабулеб гIамалги. Гьеб ракIалде щвей гьукъулеб жоги буго нилъер дунялалдехун бугеб кIудияб рокьи.

Квераз гьабун тун гуреб рекIелъе биччан, дунялалъул ишазде чи машгъуллъараб мехалъ, гьелъул тIалабаз инсан толаро хвел ракIалде щвезабизе ва гьелде хIадурлъизе. Абугьурайратидасан бицараб хIадисалда аварагас абулеб буго: «Нужеца лазатал хвезарулеб жо (хвел) гIемер рехсе», - ян (Тирмизи). Гьединлъидал, нилъее кутакалда рекъараб буго гьеб гIемер рехсезе ва ракIалде щвезабизе. Аллагьас Къуръаналда гьелъул рехсей гьабун буго 164 нухалъ. Гьебги гIеларищ хвел ракIалде щвезабиялъе кIудияб хIужалъун.

Хвел гIемер рехсеялдалъун бичIчIизе кIола ахираталда дандеккун дунялиял ишал гьари щибго пайда гьечIел жал рукIин, кантIула жив хведал нахъе хутIизе, ахираталда жаваб кьезелъун гIемераб магIишат тIалаб гьабунгутIиялде ва пайдаялъе батизелъун лъикIаб гIамал-гIибадат гьабизе. Хирияб Къуръаналда абулеб буго (магIна):

«Дуца абе, МухIаммад! Нуж жиндаса лъутулеблъун бугеб хвел чара гьечIого нужеда дандчІвазе буго. Гьелдаса рорчIизе бакI гьечIо. Цинги, къиямасеб къоялъ, нуж руссинаризе руго жинда кинабго жо лъалев БетIергьан Аллагьасде ва гьениб бицине буго нужеца дунялалда гьабураб кинабго гIамалалъул», - ан (суратул «ЖумгIат», 8 аят).

Ансаразул цояс аварагасда цIехедал бищун цIодорав ва талихIав чи щивилан абун, гьес r жаваб гьабун буго: «Бищун гIемер хвел ракIалде щвезабулев ва гьелде лъикI хIадурлъулев чи вуго…», - ян (АхIмад).

ГIали асхIабасги абун буго: «Гьаб дунялалъул нигIматаздаса дуе гIела Ислам динлъун щвей, машгъуллъиялъе гIела Аллагьасе гIибадат гьаби, вагIзалъунги гIела хвел (гьеб гIемер рехсей)», - ян. Хвел гIемер ракIалде щвезабиялъул пайдаби рехсолелъул чIахIиял чагIаз абулаан: «Хвел гIемер ракIалде щвезабулев чи лъабго нигIмат жиндие щваравлъун вуго: тавбу хехго гьаби, ритIухъаб ракI ва гIибадаталъулъ цIакъ бахъи бугев вукIин.

Хвел кIочон тарав абуни, лъабго жоялдалъун талихI къарав вуго: тавбу гьаби нахъбахъи, бугелда гIей гьабунгутIи ва гIибадаталъулъ кIвахIаллъи бугеб вукIин. Цо гIакъилав чияс жиндирго вацасда абун буго: «Я дир вац, гьаб дунялалда вукIаго мун хвалдаса хIинкъа, хвел тIаде щвезеги бокьун гьеб батулареб бакIалде ккелалде цеве», - ян. Аллагьас насиб гьабеги щивасе БетIерагьанасдаса хIинкъи ва Гьесие гIибадат гьабизе къуватгун тавпикъ! Амин!

МУХIАММАДГIАРИФ КЪУРБАНОВ

2026-05-15 (ЗулкъагIида 1447 с.) №10.


ЧIор речIчIиялъул турнир

ГӀахвахъ районалъул гӀадамазда гьоркьоб «Лучник» клубалда тIобитIана чIор речIчIиялъул турнир.  Турниралъул хӀурматиял гьалбаллъун рукӀана МахӀачхъалаялъул централияб мажгиталъул имам ГӀиса Салимсултанов, Шамсудин Шамсудинов - ГӀахьвахъ районалъул имамзабазул советалъул председатель ва «ГIахьвахъ...


Суал-жаваб

ХIежалъ гIисинал ва чIахIиял мунагьал чурулищ? ГIемерисел гIалимзабазда аскIоб хIежалъ гIисинал мунагьал чурула, амма кIудиял мунагьал ва гIадамазул хIукъукъал чуруларо. Бухари ва АхIмадица бицараб хIадисалда буго: «ХIеж гьабураб мехалда жинца абичIони квешаб рагIи ва гьаричIони фискъуялде...


Нухлул къанунал цIуни

Кинал ругониги балагьал рачIиндал нилъеца цоцазе кумек гьабула. Гьеб буго тIабигIияб жоги. Амма буго щибаб къойил кколеб балагь, нилъги жинде ругьунлъараб. Гьебги ккола нухазда кколел авариял. 2026 соналъул лъабго моцIида жаниб ккана 357 авария, хвана 61 чи, лъукъана 510-яв, гьезда гьоркьор руго...


ЛъикIал гIамалал

ХIадисалда буго: «Аллагь ﷻ лъикIав вуго, Гьесие лъикIлъи бокьула. Гьес ﷻ лъикIлъиялдалъун щвезе рес кьола кьвари ва цогидалдалъун щвезе кIолареб жо», - абун (Бухари). Дунял бихьиялъе Аварагасул ﷺ гьал рагIаби кьучIлъун руго бусурбанчиясе. ЛъикIлъиги, гIицIго беццараб гIамаллъун букIин гуребги, гьеб...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Дун цIакъ нечон йикIана     Дун гьаризе гIадамал рачIараб къоялъ, гьезда дандчIвай гьабурав дир эмен, дагьав гьекъон вукIана. Цинги гьес байбихьана вукIинесев дурцасда хурхун махсараби гьаризеги. Дун цIакъ нечон йикIана. Гьанже дун абизе бокьарасул эбелалда кколеб буго лъикIаб гуреб...