Аслияб гьумералде

Ццим бахъани, щиб гьабилеб?

Ццим бахъани, щиб гьабилеб?

Ццим бахъин ТIадегIанав Аллагьас нилъеда жаниб лъураб тIабигIат буго. Гьеб тIубанго тIагIинабизе тIадабги гьечIо. Аллагьасул хIикмат буго гьеб гьоркьохъеб куцалда чIезаби.

Ццим бахъине тани гьелъ гIемерал пасалъаби гьарула. Аварагасги малъана нилъеда ццим бахъинчIого рукIаян. Кинниги чияс живго виччан тани, пасалъула, гьединлъидал жиндаго тIад хIалтIи гьабизе ккола. Напс квегъизе кIолев чи ватани, гьес ццим бахъиналдаги тIад кверщел гьабула. Амма гIемерисезда кIолеб гьечIо ццималда данде чIезе. Сулайман ибн Сурадидасан бицана:

Аварагасда цере гIодор чIун рукIаго кIигоясул ккана дагIба. Гьел хIалуцунги лъугьана. Гьеб бихьидал Бичасул Расулас абуна: «АгIузу биллагьи мина шшайтIани рражим» абуни, ццим бахъин нахъе уна», - ян (имам Бухари, имам Муслим).

Рос-чIужуялда гьоркьоб кьал ккараб мехалда, ццим бахъиялдалъун тIубараб гIумруго хвезабун батула. Хасго гьезда гьоркьоб шайтIаналъ хIалтIи гьабизе байбихьула. Амма гьезул цоязда лъани руцIцIун чIезе яги къватIире ине, гьелъ кIудияб кумек гьабула ва балагьаздаса цIунула. Амма нилъер гIаксалда букIуна, хехго пасалъи гьабун батула. Ццим бахъиндал абун ратула ракI бекизабулел рагIабиги. Гьелъ черхалда рекIеда ругъунги лъола. Нусалъ къотIараб сахлъулин, рагIабаз унтизабураб ракI сахлъуларин абулелъулха.

Гьаб заманалъул унти буго социалиял гьиналги. Гьениб жеги квешго ццидахун лъугьуна гIадамал. РакIалде бачIанщинаб хъвала. Амма нилъеда кIочоне бегьуларо нилъер кIигъуждузда тарал малаикзаби ругеблъи, гьез нилъеца абурабщинаб хъвалеблъи. Ибн ГIабасица бицараб хIадисалда буго:

«Нужеца малъе, бигьа гьабе ва захIматги гьабуге. Нужер цоязул ццим бахъиндал, руцIцIун чIа», - ян (имам АхIмад).
«АгIузу биллагьи мина шшайтIани рражим» бахъани, ццим бахъин нахъе уна» ян (имам Бухари, имам Муслим)

Ццим бахъарасе лъикIаб буго какичуризе, щайгурелъул, ццим бахъиндал чиясул цIа-кан бахунелъул. Гьеб бухIи лъеца гIодобе биччазабула. Гьединго ццим бахъарав чи ватани вахъун чIун, гьесие лъикIаб буго гIодов чIезе. ГIодов чIун ватани, вегизе. Кинниги гьес бакI хисизе ккола. Аварагасул хIадисалдаги гьедин буго, гьелда жаниб кIудияб хIикматги буго. Ццим бахъарас бакI хисараб мехалъ, гIакълуялде вачIун, ццималъул асар нахъе уна. Ццим къунчIулев чиясе гIемераб кириги буго. Гьебги ракIалде щвезе ккела.

Аварагасул насихIатал нилъеца тIурани, хайир буго. Гьелъул рахъалъ аварагас нилъее мисалги бихьизабуна. ТIадегIанав Аллагьас абуна, гьев вугин нилъеца мисал босизе бищун рекъарав чийиланги. Амма нилъ напсалда хадур рилълъани зарал ккола. Аварагасул ццим бахъунаан ТIадегIанав Аллагьасе гIоло, мекъаб жо гьабулеб бихьидал. Нилъер ццим бахъуна расги гуреб, ай напсиял жалазе гIоло.

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Рецц-бакъ гьабизе бокьи

Бахчараб ширкин абулеб гIамал ккола лъикIал гIадамазда бихьизелъун, гIамалал рихьизелъун, халкъалъ рецц гьабизелъун гьабулеб ишалда. Гьеб рекIел унтиялъ инсан вачине бегьула ахираталда кири щвеялдаса махIрум гьавиялде, гьабураб гIибадат чIобогояб, пайда жиндаса щвечIеблъун гьабиялде.   Гьеб...


ГIибадатлъун жиб кколеб

ДугIа ккола инсанасдаги Аллагьасдаги гьоркьоб бугеб рухIияб кьо. Кьоялда тIасан цогидаб рахъалде щвезе кIолебгIадин, гьанибги Аллагьасде ﷻ ахIи базе ва Гьесде гIагарлъизе кIола.   Аварагасул ﷺ хӀадисалда буго: «ДугӀа ккола гӀибадаталъул нах», - ян (ат-Тирмизи). ДугӀаялъул...


ТалихIаллъун рукIине ккани…

Исламалъ нилъеда малъула ТIадегIанав Аллагьас кьураб, кигIан гьитӀинабги нигIматалъухъ шукру гьабизе. Нилъедайин абуни, Аллагьас Жиндир рахIмуялдалъун кьураб нигIмат, нигIматлъунцин бихьулеб гьечӀо. Аллагьас Къуръаналда абун буго (магIна): «Нужеца шукру гьабуни, Дица нужее цIикIкIинабила,...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...


Имам Маликилги ШафигIилги тIабигIат

Имам Малик ворхатав, берцинаб лагаялъул чи вукӀана. Гьев гӀахьаллъулел мажлисал гIодоре риччарал, лъаялъул цӀурал рукӀана. Байбихьуда имам Маликица лъазабулаан хӀадисазул кьучӀ: хIадисал рицунезул гӀадамазул гӀумру, асарал.   Имам Маликил 20 сон букӀана шаргӀалъул фатваби кьезе байбихьараб...