Аслияб гьумералде

ГIалимчи вукIун гIоларо

ГIалимчи вукIун гIоларо

Абу Язид БастIамиясулгун лъеберго соналъ гьалмагълъи гьабун вукIун вуго цо гIалимчи, къад кIалал ккун, къаси сардал гIибадаталда рорчIун. Цинги цо къоялъ гьес абун буго Абу Язидида: «Я дир сайид! Дица дуе хъулухъги гьабуна, дуеги мутIигIлъана, кинниги дие загьирлъичIо БетIергьан Аллагьас ﷻ нужер ракIазулъ лъолел балъгоял гIулумаздасан щибго асар», - абун.

 

Жаваб гьабун Абу Язидица абуна: «Къад кIалал ккун, къаси сардал рорчIун, лъеберго гуреб, лъабнусго соналъ дида аскIов чIаниги, дуда батизе гьечIо гьеб сирруялъул цо заррагIанасеб къадаргицин. Мун вукIиналъе гIоло дурго напсалдалъун Аллагьасдаги ﷻ дудаги гьоркьоб пардав гьабуравлъун ва Аллагьасде ﷻ щвеялдаса къотIаравлъун дурго гIамал дудаго кIодолъун, гIемерлъун бихьиялдалъун», - абун.

Цинги гьев гIалимас абула: «Я Абу Язид, дун тIовитIе, диде малъе гьелъие, ай чIухIараб напсалъе дару», - ян. Гьеб мехалъ Абу Язидица абула: «Мун а, дуца кIкIвай дурго мегежги, бахъе гьеб ретIелги, ай гьебги хисун гIадатияв чиясул ретIелги ретIе, рехе габунибе таргьаги, бай жанибе цIулакьоги. Цинги дандчIварал лъималазда абе: «Дир гьурмада кьабурасе цIулакьо кьела», - ян. Цинги гьебго хIалалда хьваде мунго лъалел гIадамазда гьоркьов базаркъотIнов», - абун. Абу Язидил малъиялъе жаваб гьабун гьес абула: «СубхIанаЛлагь! Дун гIадав чиясдейищ гьедин абулеб?» - ян. Абу Язидицаги абула: «Дица гьабураб малъиялде данде абураб гьеб дур «СубхIанаЛлагь» абураб рагIи ширк буго, дуда дурго напс кIодолъун бихьиялдалъун». Хадуб гьес абула: «Дида, гьеб гуреб, цоги дару малъе», - ян. Абу Язидица абула: «Дуе гьеб гуреб дару гьечIо», - ян.

Халгьабеха, муъминзаби, гIелму цIаларав вукIиналъе гIоло, додигIан напс кIудияв чиясда гIалимин кин абилеб? ХIасил, гьаб къиса жакъа нилъер заманалда кинавниги бусурбанчияс, хасго гIелму цIаларалин ругез, вагIза хIисабалда щибаб къойил цIаланиги, гIемер букIинаро. Напс ккола инсанасул бищун кIудияб тушман.

Какилъ суждаялда вукIаго ракIалде вас-вас бачIани, гьеб шайтIаналдасан букIунаро, напсалдасан букIуна, ай суждаялда иблис нилъеда аскIобе бачIунаро. Щайин абуни, Адам аварагасе сужда теялдалъун жиндего тIаде бачIарабщинаб ракIалде щун, жибго жиндего машгъуллъун хутIула гьеб. Халгьабе напсалъухъ, суждаялдацин нилъ хIалалда толареб.

Тасаввуфалъул агьлуялъ гIелму-гIамалалдасан тIалаб гьабулеб жо напс квегъи, ракI бацIцIалъи буго. Аллагас ﷻ киназего тавфикъ кьеги напсги ракIги бацIцIад гьабизе.

Абу Язид БастIамияс абун буго: «ТIадегIанав Аллагьасдаса ﷻ гъапуллъигIан захIматаб гIакъуба гьечIо, цохIо бер къанщизегIан заманалъцин Гьесдаса ﷻ гъапуллъи цIаялдаса захIматаб букIиналъе гIоло», - ян. Халгьабе, тIарикъаталъул агьлуялда аскIоб хIузуралъул бугеб кIудияб кIваралъухъ! КIвар гьабичIого хIузур кинха телеб, кинабниги гIибадаталъулъ чорхое рухI гIадин чара гьечIеблъун жиб бугелъул.

Сайфуллагь-къадиясги абун буго, муридасда даимго хIузуралда чIун бажаруларин, ай гьеб захIматаб иш бугин, тавбу гьабейин абейин гьединав муридас гъаплаталдасаян. Гьедин даимго гъаплаталдаса тавбу гьабун ругьунлъани, чи даим хIузур цIунаравлъун вукIуна. Аллагьасул ﷻ Расулас ﷺ абун бугелъул: «Мунагьалдаса тавбу гьабурав чи мунагьго гьабичIесда релълъун вукIуна», - ян.

ТIарикъаталъул агьлуялъ гъаплат рикIкIуна бищунго кIудияб мунагьлъунги. Гьелъин абулеб, фикъгьиял тIахьал цIалиялда къокълъун чIечIого, тасаввуф агьлуялъул тIахьалги гьез цIализе кколин абун. Гьел тIахьаз бицуна рекIел унтаби кин сах гьарилелали, какарал тIабигIатаздаса кин рухI бацIцIад гьабилебали ва Аллагь лъаялде ﷻ кин рачинелали. Гьелъ абурабги буго тасаввуф агьлуялъул тIахьал ругин Аллагьасул ﷻ бояздаса цо бойилан.

Аллагьас ﷻ кантIи кьеги щивасе! Амин!

 

Макъала хъвалелъул пайда босана СагIид-афандиясул рухIияб ирсалдаса

 

 

АхIмад Къурбанов

2026-10-01 (РабигIул ахир 1448 с.) №19.


Алжаналда вихьарав

Аварагасул ﷺ асхIабзаби ккола чIаго Авараг ﷺ вихьарал, гьесда ﷺ божарал ва исламалда хварал гIадамал. Гьез кумек гьабуна Аварагасе ﷺ ислам тIибитIизабизе, гьесул ﷺ каламги, гIамал-хасиятги, суннатги хадусел наслабазе цIунана. Хадур рачIарал бусурбабаз гьезул кIудияб адабги гьабуна. Гьел руго...


Аварагасул ﷺ ахирисеб васият

Как ккола диналъул бутIа ва ТIадегIанав Аллагьасулгун ﷻ бусурбанчияс гьабулеб бухьен. Гьеб ккола исламалъул шагьадаталдаса хадуб кIиабилеб рукну. Гьеб парзлъун бихьизабуна Авараг ﷺ МигIражалде вахараб сордоялъ.   Как буго хасаб даража бугеб гIибадат. Аллагьас ﷻ абун буго (магIна):...


ГIагарасдасаги гIагарав

Умумузул аби буго рикIкIад вугев гIагарав чиясдасаги аскIов вугев мадугьал лъикIавилан абураб. Щайин абуни, гьесул кумек цIикIкIун щолеб букIун рикIкIада вугев гIагарав чиясдасаги.   Аварагас ﷺ абун буго, Жибрил малаикас гIемер мадугьаласул хIакъ цIуниялъул бициналъ, жинда кколеб букIанин...


ХIикматал махлукъатал

Гуренж   Гуренжал (пиявкаби) ккола цебегоялдаса нахъе медицинаялда хIалтIизарулел рухIчIаголъаби.   Гьез лъола 10-15 хоно, амма 1-5 гурони тIинчI бахъуларо. Цо гуренжалъ гIумруялда жаниб лъола 2-10 нухалда хоно. «Плоская пиявка» абураб тайпаялъ хоно биччан хадуб гьеб...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

КIухIаллъун йиго     Гьале лъабго моцIгIанасеб заман буго щибго гьабизе бокьуларого. Цее хIалтIулаан, цIалдолаан, гьудулзабигун дандчIвалаан, гIумруялдаса рохел букIунаан. Амма гьанже бокьулеб буго егизе, телевизоралъухъ балагьизе, дунго дидаго йикIине. Росасдаги хехго ццим бахъуна,...