Аслияб гьумералде

Цоцазулъ лъикI ругони

Цоцазулъ лъикI ругони

Бусурбабазда гьоркьоб жахIдаги, хIусудги, цоцаздехун мекъаб бербалагьиги, рокьукълъиги бугони ва цоцазе зарал ккезе бокьунги бугони, цогидасе лъикIлъи щвей рихунебги бугони, гьеб бакIалда рахIматалъул къатIра букIунаро. РахIмат гьечIеб бакIалда динги букIунаро.

Аварагас абун буго Абубакар-асхIабасда, ворегийинха дуца бусурбабазул щивго чи хIакъир гьавугейин, гьеб Аллагьасда аскIоб кIудияб жо бугин. Нилъеца салам кьолев, как балев чи, иманалъул рахъалъ кигIан загIипав ватаниги, хIакъир гьавизе бегьулеб гьечIо. Щайгурелъул, инсан вачIинахъего вацIалъуларо, камиллъуларо.

ГIибадаталъул байбихьи чиясул рияалдалъун букIунеб буго. ВачIинахъего эбелалъ чи камилав, вацIцIадав, тIубараб гIакълугIелмугун гьавун вукIунарелъулха. Эбел-инсудаса хIинкъун, гIадамаздаса нечон какде мажгиталде вачIине кIоларого вукIуна чанги чи байбихьуда.

Цинги гьедин гьабулаго-толаго вачIуна камиллъиллъиялде, вацIалъиялде. Гьединлъидал, нилъ цоцаца инжит, хIакъир гьаризе бегьуларо. Щайгурелъул, вижулъанго камилав чи вукIунев ватаниги, цIакъ къанагIатав вукIуна. ХутIаралщинал чагIи рукIуна мунагьалдеги кколел, гIибадаталъулъ жагъаллъиги букIунел. Гьедин букIунин абун гьел инжит гьаризе, нахъасан гаргадизе ихтияр гьечIо.

Бусурбанчи кинав ватаниги, нилъеца исламалъул адаб гьабун, бусурбанчиясул хIурмат гьабун, диналъул маслихIат бугеб куцалда рекъезабизе ккола. Диналда жаниб халгьабизе ккола загьираб, берда бихьулеб рахъалъухъ.

РекIелъе рехун рачIунел щайтIаниял пикраби дорегIан тезе ккола. Бусурбанав диналъул вацасдехун квешаб пикру аскIобе биччазе бегьуларо. Гьесулъ нилъер ракI рекъечIеб жо халлъани, лъабкъоялда анцIго гIузру бачине ккола. Гьедин абулеб буго нилъеда аварагас r бусурбанлъиялъул асар бугев чи хIакъир гьавугейилан.

Аллагьасул дин ккун, аварагасул нух ккун, сабруялда цоцазул адаб-хъатирги гьабун диналъул вацлъиги цIунун рукIин нилъее лъикIаб буго. Аварагасул хIадисалдаса босун Сайфула-къадияс (къ.с.) хъвалеб буго: «Нужеца лъабго жоялъул адаб-хIурмат гьабе. Гьеб лъабабго жоялъул адаб-хIурмат гьабуни, нужеда дунялги динги данде билълъина, кIиябго рукъалда талихI букIина. ГьабичIони, дунялги динги данде бигъила, кIиябго рукъалдаса талихIги къина.

  • ТIоцебесеб – исламалъул хIурмат гьаби.
  • КIиабилеб – аварагасул хIурмат гьаби.
  • Лъабабилеб – аварагасул агьлул байталъул, ирсилазул адаб-хIурмат гьаби.

Жакъа нилъеца исламалъул хIурмат гьабичIони, нилъ щал кколел, нилъер ахир кинаб букIунеб? Нилъер диналъ бищун кIвар кьолеб иш буго диналъул вацазул адаб-хIурмат гьаби, бусурбанлъи цIуни, гIадамазулгун гIамал рекъазаби, гьезулгун вацлъиялда, гьуинлъиялда рукIин.

Бичасул аварагасул хIадисалда буго: «Аллагьасе гIоло цоцазе рокьарал гIаршалъул рагIдукь рукIуна», - ян.

Гьеб тIадегIанаб даража щвезе ккани нилъеца цIунизе ккола диналъул вацазулгун гьоркьоблъиялъул адабал. Аллагьас тавфикъ кьеги нилъее цоцазулъ лъикI рукIине.

Амин!

ХIУСЕН САГIАДУЛАЕВ

2026-05-01 (ЗулкъагIида 1447 с.) №9.


КIудияб бергьенлъи щвела

ЗулкъагIида ккола бусурбабазул моцIрол календаралъул анцIила цоабилеб. Жибго «къагIада» абураб рагIул магIна ккола «гIодов чIей», яги хIалтIи гьабичIого чIей. Гьедин моцIалда цIар тарабги букIана гьеб заманалда гIадамал рагъ-кьал гьабиялдаса нахъекъан чIолеллъун...


СУАЛ-ЖАВАБ

Къуръан, махраж гьечIого цӀализе бегьулищ, цӀараб цӀан, къараб къан цIалулеб бугони? МагIна хисуларедухъ, Къуръан битIун цIализе малъулеб гIелмуялда абула тажвидилан. ХIарпал рукIине кколелъуса жиде-жидер гьаркьаздалъун рахъиялда абула махражилан. Мисалалъе, гIараб алфавиталда руго цо-цо хIарпал,...


Иманалъул бутIа

Сабру ккола инсанасул тӀабигӀаталъул бищун берцинал гӀаламатазул цояб. ЗахӀматаб ахӀвал-хӀалалде ккарал гӀадамазе заман къваригӀуна жидерго ракӀ гIодобе биччазабизе. Гьединаб заманалда сабру гьаби ккола нилъер иманалъул чара гьечIеб бутIалъун.   Аварагас ﷺ Абу-Гьурайратидасан бицараб...


Ингушазул кумек

ТIабигIияб балагьалъул хIаси-лалда къварилъиялде ккарал дагъистаниязухъе кумекалъулаб квер бегьаразда гьоркьор руго ингушалги. Дагьал церегIан къоязда Ингушетиялдаса Дагъистаналде кумекгун рачIун рукIарал ингушазул цо къокъаялда гьоркьор СурхIахIи росдал имамасул наиб ГIумар Нальгиев ва жамагIатчи...


ЗахӀматбихьи Аллагьасе ﷻ бокьулеб иш

Исламалда жаниб хасаб бакӀ ккола захӀматалъ, хасго творческияб хӀалтӀиялъ ва ракьалда хурхараб хӀалтӀиялъ.   Росдал магӀишат ккола бищунго хириял пишабазул цояблъун, ракьалъул ургъел гьабиялъул, гьелъул лъикӀлъиялъул, Аллагьасул хIикматалда рекъон гӀадамазе квен-тӀех чӀезабиялъе ва гIмру...