Аслияб гьумералде

АхIулгохIде зиярат

АхIулгохIде зиярат

Хирияб рамазан моцI байбихьилалде Шамил районалъул къелдерил росабазул жамагIатаз сапар бухьана АхIулгохIде. Гьелда гIахьаллъана шагьаразда, хъутабазда, ай росу бахун къватIир ругелги.

 

Гьенире щведал АхIулгохIалъул тарихалъул бицана гIалимчи ГIусман-хIажияс.

- Биялъ хъвараб тарих буго АхIулгохIалъул. Гьединлъидал жакъа нилъеда тIадаб буго гьелъул тарих мухIканго лъазе ва бахIарзал кидаго ракIазулъ цIунизе, гьезие дугIа гьабизе, - ян бицана гьес.

Гьединго кIалъазе рахъараз гьабуна вагIза-насихIатал, бицана гIолеб гIелалде кIвар кьезе кколеблъиялъул, цоцазул гьаризе кколел адабазул хIакъалъулъ.

ЛъикIаб кIалъай гьабуна районалъул имам ГьитIинажоев ГIизудиницаги. Гьес абуна машгьурав гIалимчиясул эбелалъ бицун бугин жинца какичурун гурони лъимадуе керен кьолеб букIинчIин абун.

- Жакъа ругодайха гьединал руччаби нилъеда гьоркьор. Гьобол гIадин гурого лъималазде регIуларев рос вугеб мехалда, лъималазе тарбия кьеялъул иш тIаде ккола эбелалде. Исламияб диналъин абуни кутакалда кIодо гьаюн йиго чIужугIадан. Гьединлъидал гьелда кIвезе ккола рос хIарамалдаса цIунизе, хIалалаб гурони рокъобе бачIунгейилан абизе, - ян бицана ГI. ГьитIинажоевас.

Ругъелда росдал школалъул директор М. Къурбановас ракIалде щвезавуна 18-абилеб гIасруялда вукIарав Сомодаса гIалимчи Теруч, тарихалъул учитель М. ГъазимухIамадовас бицана Шамилил наиб Ругъелдаса МухIамадиласул гIумруялъул хIакъалъулъ. Къелдерил бегавул Гь. ГьитIинамухIамадовасул кIалъай буссараб букIана гъазаваталда рухIги кьун бахIарчиго къанщарал нилъер имамзабазулги, гьезда хадур рукIаразулги тарих нилъеца цIунизе ва хадусел наслабазухъе кьезе кколин абураб пикру загьир гьабиялде.

Данделъи нухда бачарав ругъелдисезул имам Аюбица, АхIулгохIда ккарал цо-цо лъугьа-бахъиназулги бицун, ракIалдещвезаруна бихьиназул ретIелги ретIун бахIарчиго рагъарал руччабиги.

Ахиралда АхIулгохIалъул бицунеб памятник-музеялъулгун лъай-хъвайги гьабуна ва гьенир накълулъаразе дугIа-алхIамги гьабуна.

 

 

Сайпула ГьитIинамухIаммадов

 

2026-04-01 (Шаввал 1447 с.) №7.


Жакъаго пайда босе

ТIадегIанав Аллагьас нилъее гIемерал сайгъатал кьун руго. Гьезие гIоло нилъеца БетIергьанасе реццги гьабун, рихьизарураб гьабураб куцалда гьел хIалтIизаруни, щивасе дунялалдаги ахираталдаги кIудияб пайда щвела.   Бокьараб нигIматалъухъ инсанас ТIадегIанав Аллагьасе шукру гьабуни, Гьес...


Луганскиялде сапар

ДРялъул делегация дандчӀвана Луганск шагьаралъул администрациялъул вакилзабигун ва рехсараб шагьаралъул бетӀерасул ишал тӀуралей Яна Пащенкогун. Дагъистаналъул делегациялда гъорлъ рукӀана «Инсан» фондалъул генералияв директор МухIаммад Мусаев; Россиялъул бусурбабазул цӀиял ракьалда...


ХIакъикъат тIаса бищана

ГIабдуллагь ибн Салам вукIана Мадинаялъул бусурбабазда гьоркьов бищунго хIурматиязул цояв: гIалимчи ва Тавраталъул махщелчи. Гьесул хIакъалъулъ абулаан: «Гьев вуго нилъер бищун лъикIав, бищун лъикIазул вас, бищун лъай бугев», - ян.     МухIаммад авараг ﷺ Мадинаялде щведал,...


Тарихалъул багьадур

КӀудиял имамзабазул цояв, гӀалимзабазул сайид, шафигӀияб мазгьабалъул къази, машгьурав тарихчи ва таржамачи ибну Халликан гьавуна 1211 соналъ (гьижрияб 680 сон) ГӀиракъалъул Эрбил шагьаралда.   Ибну Халликан ГӀиракъалда гьавуниги, гьесул тӀолабго гӀумру ана Мисриялда ва Шамалда. Гьесул...


Нахъе къан чIоге

Лъица Аллагьасул диналъул рахъ кквезе ва гьеб цебе бачине кколеб? Гьеб суал буго цIакъ кIвар бугеб. ХIатта гIадатго нилъеца кколин абуниги. Как балел, мажгитазде хьвадулел, диналде гIагарлъизе хIаракат бахъулел чагIи руго, тIоцебесеб иргаялда, имамасдеги, гIелмуялдеги гIагарал чагIи.   Нилъеда...