Аслияб гьумералде

Балагьал тiаде цiалел пишаби

Балагьал тiаде цiалел пишаби
Аварагасдасан ибну ГIабасица бицана: «Нижедехунги вуссун аварагас абуна: «Ва гьал данделъарал мугьажирал! Щуго пиша, гIамал буго нуж, ай уммат жидедалъун балагьалде ккедал, дицаги БетIергьан Аллагьасде гьарулел, нуж гьезулъе ккогегиян. Гьелги ккола: тIоцебесеб – къавмалъулъ зина киданиги загьирлъичIо, тIибитIичIо, гьеб къавмалъулъ тIагIун ва цоги батIи-батIиял, цере аразулъ жал рукIинчIел унтаби раккун гурони».

Халкъалъулъ цере рукIинчIел, дару гьечIел унтаби раккиялъе гIилла сабаблъула халкъалда гьоркьоб зина тIибитIи, гьеб загьрилъи. Гьеб жакъа нилъеда бихьулебги буго. Къойидаса къойиде цIикIкIун гурони, тавбуялде руссине, кантIизе къасд бихьулеб гьечIо. Лъида щиб малъилеб? Лъица гIадлу гьабилеб?

Гьединго цониги къавмалъ даран-базаралда, бича-хисиялда аскIоб ками гьабичIо жидеде ракъдаллъи щун, бетIербахъи, магIишат гьаби захIмалъун, султIанас, ай ханас жидеда зулму гьабун гурони. Даран-базаралъулъ хиянат-рекIкI гьабулел! Нужер хиянат сабаблъун бихьулищ халкъалде тIаде бачIунеб бугеб къварилъи. Нуж гIодулеб къо бачIине буго, тавбу гьабун руссани – нужерго талихI.

Пуланаб къавмалъ боцIи-малалдаса закат нахъчIвачIо, БетIергьан Аллагьас жидее зодоса цIад къотIун гурони, ай цIад къотIиялъе сабаблъун ккола закат бахъунгутIи. БоцIи-панз букIун, ай гьезда гурхIун гуребани, цIад базеги букIинчIо.

Цониги къавмалъ БетIергьан Аллагьасе ва Аллагьасул Расуласе гьабураб къотIиги биххичIо, гьелдалъун БетIергьан Аллагьас жидеда тIаде жал гурездасан тушман тIамун ва гьезухъа цо къадар боцIи бахъун гурони. Гьединго аиматаз Къуръаналда рекъон хIукму гьаби течIо, жидеего бокьараб тIасаги бищичIо, гьелдалъун БетIергьан Аллагьас гьел цоцалъ рагъизе, цоцаца чIвазе тIамун гурони», - ян.

Хал гьабеха, бусурбаби Аварагас рицун тарал хIадисал лъугьун, беразда рихьулеб ругеб куцалъухъ! Абизе жо гьечIо, хIукму Аллагьасул буго. ГIаламалъул гIамалал рижаравги Живго БетIергьан Аллагь вуго. Амма нилъецаян абуни БетIергьан Аллагьас нилъеего кьураб ихтияралдаса пайда босулеб гьечIо. Лъицаха хIал гьабула бугеб гьаб ракьалда тIад пасатго хьвадеян? Умумул, нуж кантIе, мугIрузда барти-чуял гIадин нужецаго риччан тарал нужерго лъималаз, Къиямасеб къоялъ нужги жужахIалъуре ритIун, жалго хвасарлъи тIалаб гьабизе букIиналде!

КантIизе мех нилъее цебего щун буго, бицунеб хабаралъул щиб пайдаха бугеб? БетIергьан Аллагьасе щивав инсанасул балъгояб жо гьечIо. Нилъеца гьабулебги Досда бихьула, бицунебги рагIула, ракIалъул хивалалги лъала. Амма Дов гIедегIуларо, кида-къадги Жинде руссинчIого, Жинда цере чIечIого тIураларел рукIиналъ, нилъ риччан тун руго бокьухъе хьвадизе. Тавбу гьабурасул гьеб къабул гьабизеги БетIергьан хIадурав вуго. Нужецаго нужго цIадаре рачIого, русса, бусурбаби, тавбуялде!

ГIАБДУЛЛАГЬ МУХIАММАДОВ, «АС-САЛАМАЛЪУЛ» РЕДАКТОР

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


Суал-жаваб

МагIна бичIчIуларел Къуръаналъул аятазе ва хIадисазе кинаб хIукму бугеб? Цогидал аятазда релълъун гьезул тафсир гьабизе бегьулищ? Гьел аятазде ва хIадисазде нилъеца иман лъола ва гьелъул хIакъикъат ТIадегIанав Аллагьасде ﷻ тIамун тола. Гьединал аятазе ва хIадисазе баян тафсир гIалимзабаз кьечIо....


Шагьидзаби кIочон гьечIо

1935 соналъ ЧIикIаса Ацал ГIабдурахIманил хъизаналда гьавуна вас СагIид. Гьеб букIана ШагIбан бащалъараб Барааталъул сордо. Гьеб сордоялъ лъабго нухалъ хирияб "Ясенги" цIалун, ГIабдурахIаманица Аллагьасда гьарана жиндир вас гIалимчи вахъагиян. ТIадегIанав Аллагьас инсул дугIаялъе жаваб гьабуна....


Шукру гьабулищ?

ТIадегIанав Аллагьас ﷻ Къуръаналда абун буго (магIна): «Гьеб къоялъ нужеда гьикъизе буго дунялалда Аллагьас ﷻ кьурал нигIматал кин харж гьаруралин абун». (Сура «Ат-Такасур», аят 8)   Гьаб къокъабго аяталда жаниб щивав чиясе пикру гьабизе бакI буго. ГӀумруялда жаниб...


КIудияб макъам

ХIурматиял бусурбаби. Аллагьасул диналде халкъ ахIи буго аварагзабазул ирс. Гьезул тIубараб гIумруго къурбан гьабун ана халкъ битIараб нухде ахIулаго. Гьелда жаниб аслияб жоги ккола гIицIго ихлас, ай ракI бацIцIалъи букIин. Гьебги щибго гьечIеб бакIалда бокьарав чиясе щолеб жо гуро.   Ихлас...


Нужее баяналъе

  Аллагьас ﷻ тIоцеве витIарав расул щив? – НухI авараг. Гьев вугев заманалда щиб ккараб дунялалъе? – Дунял гъанкъана. Аварагзабазул рикIкIен рехсараб аят щиб? – Сура «ан-Ниса». Щиб сураялъулъ кIиго нухалъ басмала рехсараб? – Суратул...