Аслияб гьумералде

ХIижазалъул ракьалда цIа ккей

ХIижазалъул ракьалда цIа ккей

ХIижазалъул ракьалда цIа ккей

Къиямасеб къо тIаде щвеялъул Аварагас нилъее рицарал гIаламатаздасан ккола Мадина шагьаралдаса рикIкIад гьечIеб бакIалда, ай ХIижазалъул ракьалда цIа загьирлъи. Абу Гьурайратидасан бицараб хIадисалда буго: «ХIижазалъул ракьалдаса кIанцIараб цIаялъ Бусраялда ругел варанабазул гарбал гвангъизарун гурони къиямасеб къо тIаде щоларо», - ян. (Бухари)

Ибну ХIажар АлГIаскъаланияс, «Бусраялда варанабазул гарбал гвангъун гурони» абураб рагIиялъул баян гьабун буго гьадин: «Гьеб цIаялъул канлъи Бусраялда ругел варанабазде щвезе буго», - ян.

Бусра ккола Шамалъул ракьалда бугеб шагьар. Гьеб лъугьа-бахъин ккана гьижрияб 7-абилеб гIасруялъул кIиабилеб бащалъиялда, ай 654-абилеб соналда. Гьеб заманалъул гIалимзабазги бицана кIудияб цIа ккей букIанин абун.

Имам Нававияс хъван буго: «654-абилеб соналда Мадинаялда цIа ккана. Шагьаралъул бакъбаккул рахъалдехун загьирлъана гьеб. Гьеб хабар хехго Шамалда ва цогидал улкабазда тIибитIана. Жиндирго беразда гьеб бихьарав чияс диеги бицана», - ян.

Ибн Касирица бицана Бусраялда ругел гIалхул гIарабиязда къаси сардилъ ХIижазалда ккараб цIадул канлъиялъухъе жидерго варанаби рихьулел рукIанин абун. Ал-КъуртIубияс «АтТазкират» абураб тIехьалда хъван буго: «Гьелъул цIадул мацI Маккаялъул ва Бусраялъул мугIруздасан бихьулеб букIана. Къиямасеб къоялъ гIадамал рахъинаридал ккезе ругел чIахIиял гIаламатазул цIа гуро гьеб», - илан. «ФатхIул Бариялда» Ибну ХIажарица хъван буго: «Аварагас бицухъе, цояб цIа ккей цогидал гIисинал гIаламатазда гьоркьоб ккезе буго, кIиабилеб цIа ккей - къиямасеб къо тIаде щведал ккезе буго», - ян.

ГЬУМЕР ХIАДУР ГЬАБУНА ЖАБИР МАЖИДОВАС

2026-07-01 (МухIаррам 1448 с.) №13.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Кин кумек гьабилеб?     Дир вац захIматго унтун вукIана. Гьанже дагьабго мадар бугониги гьев хIинкъун вукIуна. Цо-цо мехалда хIухьел цIазе захIмалъула, паническиял атакаби лъугьуна. Кин дица гьесие кумек гьабилеб?   ГIали, МахIачхъала   ГIалимчиясул жаваб Бокьараб...


Къимат тIадегIанав

Щаклъи гьечIо, МухIаммад аварагасул ﷺ гIумру кигIан лъазабуниги нилъее дагьаб букIиналда. ХIакъикъаталда, Аварагасулъﷺ руго рикIкIен гьечIел лъикIлъаби. Гьединлъидал нилъеца, гьоркьоса къотIичIого, гьесда хурхарабщинаб жо лъазабизе ккола, хасго «аш-Шамаил МухIаммадия» абурал тIахьал...


Аварагасул ﷺ ирсилазул цояв

Аварагасул ﷺ ирслъун жиб кколеб гIелму тIалаб гьабидал, Къуръан рекIехъе лъазабидал, нус-нус тIехь цIалидал, вукIунищха гьев чи Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун? Аварагасул ﷺ ирс босаравлъун вукIине ккани, гьеб киналдаго цадахъ хирияв Аварагасул ﷺ тIабигIатал лъазарун ва жинцагоги гьездаса мисал босун...


ЖамгIият лъикIлъиялде нух

Исламалъул бищунго кIвар бугел къиматазул цояб ккола инсанасе тарбия кьей. Гьеб хурхараб букIуна хьвада-чIвадиялъул къагIидабазда гуребги, рухIалъул жанисеб рацIцIалъиялдаги, ракI бацIцIад гьабиялдаги, лъикIаб хасият гIуцIиялдаги. Ахир-къадги тарбия ккола инсан жамгIияталда вухьинавулеб, цогидазе...


Лугбуздасан садакъа

Как буго Аллагьас ﷻ тIадаблъун гьабураб, бусурбабазе давлалъун бугеб нигIмат. Къойил балеб щуябго паризаяб гуребги, руго суннатал какалги жидеда тIадчIей гьабизе рекъарал, кири хIасуллъи гуребги, батIи-батIиял нигIматал тIаде цIаялъе сабаблъунги ругел.   Гьединаб суннатаб какалдасан буго...