Аслияб гьумералде

Дудасанги бала

Дудасанги бала

Дудасанги бала

Мажгиталда цо-цо халлъулеб жоялдасан букIуна жамагIат гьабун жаназалъул как балелъул гIезегIанго чагIаз гьелъул кIвар гьабунгутIи. АскIор ругел тIаде рахъаниги хабар-кIалалда ялъуни телефоназде къулун чIей. Жаназаялъул как буго цо чанго чияс баниги цогиязда тIаса кколеб парз. Амма гьедин тей рекъараблъун гьечIо.

 

Щайин абуни, жакъа дуе базе бокьичIониги цо къоялъ дудасан цогияз базе ккезе бугелъул гьеб. Жаназаялъул какил бугеб кириялъул бицунаго, гьеб Аварагас ﷺ релълъинабулеб букIана Мадинаялда бугеб УхIуд мегIералда.

Цоги хIадисалда буго: «Бусурбанчи хвараб мехалъ, Аллагьасде ﷻ ширк гьабуларев кIикъого чияс гьесие дугӀа гьабидал, Аллагьас ﷻ (гьезул) гьесие гьабураб шафагӀат (мунагьал чури тIалаб гьаби ва дугIа) къабул гьабула», - ян (Муслим).

Жаназадул как баялъе буго чанго рукну:

ТIоцебесеб ккола ният гьаби. Ният гьабизе ккола паризаяб жаназадул какиейин абун. ЖамагIаталда балаго, ният хварасул цIар абун мухIкан гьабизе кколаро, имамас ният гьабурасдасанин абуни гIола.

КIиабилеб буго ункъо нухалъ «Аллагьу акбар» аби.

Лъабабилеб буго цогиял каказулъго гIадин ахиралда салам кьей.

Ункъабилеб буго тIоцебесеб «Аллагьу акбаралда» хадуб алхIам цIали.

Щуабилеб буго кIиабилеб «Аллагьу акбаралда» хадуб Аварагасде ﷺ салават битIи, кьучIаб рагIиялда абулеб буго салават битIулелъул агьлуялде битIизе тIадаб гьечIинги. Гьеб салаватги лъикIаб буго Ат-ТахIиятуялда хадуб битIулеб «Кама ссалайта» абураб салават букIине, амма цогидаб кинаб бугониги бегьула.

Анлъабилеб буго лъабабилеб «Аллагьу акбаралда» хадуб хварасе дугIа гьаби. Гьелъулги бищун къокъаб къадар «Аллагьумма гъфир лагьу вархIамгьу», жаназа чIужугIаданалъул бугони - «Аллагьумма гъфир лагьа вархIамгьа» абила, чангоял ругони - «Аллагьумма гъфир лагьум вархIамгьум». (МагIна: «Я дир Аллагь ﷻ, Дуца ﷻ гьесул мунагьал чуре ва гьесда гурхIа», - ян).

Анкьабилеб ккола хIалкIолев чи вахъунчIей. ВахъунчIезе хIалкIоларес гIодовчIунгоги базе бегьула.

Жаназадул как балелъул кантIизе ккараб бакI буго, имамасда хадуб балев чи цо «Аллагьу акбаралдаса» цогидаб абизегIан заманалъ гIузру гьечIого нахъа ккезе чIезе бегьунгутIи. Гьедин нахъа ккеялъ как биххизабула. Щайин абуни, щибаб «Аллагьу акбар» аби жаназадул какилъ цо-цо ракагIатлъун рикIкIуна.

КватIун вачIарав жаназадул какда нахъвилъани, как бухьун хадув гьев лъугьина «АлхIам» цIализе, цогидаз щиб цIалулеб бугебали халгьабичIого, цинги имамас «Аллагьу акбар» абун цогидалде лъугьиндал цIалулеб «АлхIамги» лъугIизе тун, гьезда хадув ина. Гьединаб къагIидаялда гьев вукIина, гIадатияб какилъ цIалулеб «АлхIамги» тун имамасда хадув рукугIалде арав кинниги. Хадуб имамас салам кьедал, гьес жиндирго хутIарал такбирал тIуразарила.

 

МухIаммадгIариф Къурбанов

2026-08-01 (Сафар 1448 с.) №15.


ТалихIкъосин, балагь-къварилъи, унта-щокълъи

Унти буго Аллагьасул ﷻ рахIматазул цояб, гьелъ загьир гьабула инсанасул загIиплъи ва хIалкIвей гьечIолъи. Унти рикIкIуна гIицIго черхалъул къварилъилъун гуребги, иман щула гьабизе бачIараб хIалбихьилъунги мунагьал чурулеб алатлъунги. ХIадисалда бицараб кинниги, унтараб мехалъ сабру гьабиялъ...


ННТялъ бергьенлъи босана

МахӀачхъалаялда тIобитIана «Журналистазул вацлъиялъулаб кубок» абураб цIаралда гъоркь мини-футбол хIаялъул рахъалъ турнир. Байбихьуда ННТ команда, ГТРК «Дагестан» командаялдасаги бергьун, борчIана плей-оффалде ва гьенибги медиакомандаялдаса 5:2 хӀисабгун бергьана. Финалалда гьел дандчIвана...


Дагъистаналъул ГIалимзабазул совет

ДРялъул муфтияталда тӀоби-тӀана ГӀалимзабазул советалъул президиумалъул данделъи. Гьелда гӀахьаллъана ДРялъул муфтияталъул председатель Мурад ИсмагӀилов ва республикаялъул округазда ругел муфтияталъул вакилзаби. Данделъи рагьана ГӀалим-забазул советалъул председателасул ишал тIуралев КъахIиса...


Алжаналда рукIунел хIурулгIинзаби

Руччабазул гӀемер гьикъулеб суал буго Алжаналда рукIунел хIурулгIинзабазул хӀа-къалъулъ. ГӀемерисезе бокьуларо росас цоги лъади ячине, ахираталда гьесие щвезе рес бугей хIурулгIин гьей ятанигицин. Кинниги Аллагь гIадилав вуго.   РитӀухъаб гӀумру гьабурал, БетIергьан разияб хIалалъ хьвадарал...


Хварал нухда регIулев

«Хвел-хоб кIочараб, къойил холел гIадамазул хабар рагIаниги нилъго хвелин ракIалдецин кколареб гIажаибаб дунял бачIун буго». Гьединал пикрабазда вукIаго, ракIалде бачIана хварал чагIи чурулев чиясулгун гара-чIвари гьабизе лъикI букIинаанин абураб пикру. ЦIех-рех гьабулаго, гьединав чи...