Аслияб гьумералде

ТIадегIанаб къо

ТIадегIанаб къо

ТIадегIанаб къо

Анасица бицараб хIадисалда хирияв Аварагас ﷺ абун буго: «Щив чи вугониги жинца мухIаррамалъул лъабго къоялъ кIал ккун, ай хамизалъ, рузманалъ, шаматалъ, БетIергьан Аллагьас гьесие хъвала щибаб къо рикIкIун ичIнусго соналъул гIибадат», - абун. Гьединго, имам Нававияс хъван буго: «Хириял моцIазул суннатаб кIал кквезе бищунго хирияб мухIаррам буго», - ян.

 

МухIаррам моцIалъул анцIа-билеб къо ккола ГIашура къо. Гьеб буго ГIарафа къоялда хадуб лъагIалида жаниб бищун хирияблъун рикIкIунеб къоги.

 

ГIашура къоялъул хиралъи

Ибну ГIабасидасан бицана: «Свалат-салам лъеяв Авараг Мадинаялде вачIиндал, гьесда ягьудиял ратана кIал ккун, цинги Аварагас гьезда гьикъана: «Гьаб къоялъ нужеца кIал кквеялъе гIилла щиб?» - абун. Гьез жаваб гьабуна: «Гьаб буго тIадегIанаб къо, жиндилъ Аллагьас Муса авараг хвасар гьавураб, фиргIавнги гьесул къавмги гъанкъизабураб ва гьеб къоялъ Муса аварагас щукру гьабун кIал ккуна», - ян. Цинги, Аварагас ﷺ абуна: «Ниж Муса авараг кIодо гьавизе цIикIкIун мустахIикъал руго нужедасаги», - ян. Хадуб, Аварагас ﷺ гьеб къоялъ кIал кквеян асхIабзабазда амру гьабидал, гьез абуна: «Я, Бичасул Авараг! Нилъеца кин гьеб къоялъ кIал кколеб, гьеб къо буго ягьудиязги насраниязги кIодо гьабулеб къо», - ян. Хирияв Аварагас ﷺ абуна: «Исана нилъеца кIал кквела, тIасияб соналъ гьезда релълъенлъи гьабичIого букIине нилъеца ичIабилебги анцIабилебги къоялъ кIал кквела», - ян. Киниги хирияв Авараг ﷺ тIасияб соналде щвезегIан хутIичIо, гьаб захIматаб дунял тун Алжаналде вачун ана.

Гьединго, Ибну ГIабасица бицараб Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Нужеца ГIашура къоялъ кIал ккве, ягьудиязде хилиплъиги гьабе, цебесеб яги нахъисеб къоялъ кIал кквеялдалъун», - абун.

Абу Къутадатица бицараб Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Свалат-салам лъеяв Аварагасда гьикъидал ГIашура къоялъул хиралъиялъул, Гьес абуна: «ГIашура къоялъул кIалалъ араб тIубараб соналъул мунагьал чурула», - ян.

ЦIакъго хирияб буго ГIашура къоялъ мискин-пакъирасе садакъа кьезе, рокъор ругел чIужу-лъимал рохизаризе. Аварагас ﷺ хIадисалда абун буго: «Щив чи вугониги ГIашура къоялъ бесдал лъималазул бетIералда квер бахъун, ай гьезие кумек гьабун, Аллагьас гьесул квер хъвараб рас рикIкIун гьесул даража борхула», - ян. Абу Гьурайратица бицараб Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Щив чи вугониги ГIашура къоялъ жиндирго хъизамалъе гIатIилъи гьабун, Аллагьас гьесие тIубараб соналъ гIатIилъи гьабула», - ян. Гьеб къоялъ цо диргьамалдалъун гьабураб садакъа Аллагьас ﷻ анкьнусазариде бахинабулаянги буго.

Ибну ГIабасица бицараб Аварагасул ﷺ хIадисалда буго: «Щив чи вугониги ГIашура къоялъ кухIлу бахун, гьесул берал киданиги унтиларо», - ян.

Гьеб къоялъ лъугьана гIемерал лъугьа-бахъинал. ГIашура къоялъ Аллагьас ﷻ бижана зоб-ракь, гIарш-курс, малаикзаби, гьеб къоялъ вачIана Адам авараг Алжаналдаса дунялалде ва гьеб къоялъ къабул гьабуна Аллагьас ﷻ Адамил тавбу, гьеб къоялъ гьавуна Аллагьасул ﷻ гьудул Ибрагьим авараг ва гьев цIаялдаса хвасар гьавуна. ГIашура къоялъ Юнус авараг вачIана ччугIил чохьониса къватIиве, Аллагьас ﷻ нахъе босана Аюб аварагасдаса унти.

 

ГIашура къоялъ цIалулеб дугIа

ТIоцебе цIалила 70 нухалъ «ХIасбуналлагьу ва нигIмал вакил, ва нигIмал мавла, ва нигIма ннасир». Хадуб, анкьго нухалъ гьаб дугIа цIалила: «СубхIаналлагьи мильаль мизани ва мунтагьал гIильми ва маблагъа рриза, ва зинаталь гIарши, ла мальжаа ва ла манжаа мина ллагьи илла илайгьи, субхIаналлагьи гIадада шшафгIи валь ватри, ва гIадада калимати ллагьи таммати куллигьа. Асъалука ссаламата бирахIматика я архIама ррахIимин. Ва ла хIавла ва ла къуввата илла биллагьил гIалиййил гIазим, ва гьува хIасби ва нигIмаль вакилу, ва нигIмал мавла, ва нигIма ннасиру ва салля ллагьу гIала саййидина МухIаммадин хайри халкъигьи ва гIала алигьи васахIбигьи ажмагIина».

 

ХIасан ХIажимухIаммадов

2026-03-15 (Шаввал 1447 с.) №6.


Суал-жаваб

Шукруялъул сужда кида гьабулеб? Щукруялъул сужда гьабизе суннатаб буго. Гьебги гьабула циндаго ракIалда букIинчIеб бакIалдаса нигIмат тIаде бачIиндал яги жиндаса балагь нахъчIвайдал. Гьединго, суннатаб буго шукруялъул сужда гьабизе квешаб унти бугев яги балагьалде ккарав чи вихьидал, Аллагьас I...


НуцIби рагьун рукIаго, гIедегIе

ГIадамаз гIемер ракIалде щвезабула жидерго гIолохъанлъи. Гьел ракIалдещвеял гвангъарал ва рохалилаллъун рихьизе бегьула гIолохъанлъи нилъер къуваталъул ва чIаголъиялъул цIураб мех букIиналъ.   Амма гIолохъанлъиялъул щибаб ракIалдещвеялъ гуро рохел кьезе кколеб. ГIолохъанлъи мунагьазулъ ва...


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Рос дихъ гIенеккуларо     Рос дихъ гIенеккуларо. Дица гьесда абула рокъоб цо ремонт гьабизе ккун бугин абун. Байбихьуда гьев рази вугин ккола, амма хадуб щибго гьабуларо. ЦIияб холодильник къваригIун бугин абидалги, босилин абула, амма босуларо. Щиб бугониги жо къачIазе кколин абидал,...


Камил гьабила

ГIибадат гьабиялъулъ тамахлъи лъугьиналъ жанисеб бацIцIалъиялъеги чучлъи лъугьуна. Амма инсанас гIемер гIибадат гьабунагIан, рухIияб рахъги камиллъула. Диналъ нилъее, гIибадаталда даимго рукIинедухъ, Аллагь рази гьавизе хIаракат бахъиялъул мурадалда кьун руго паризаял гурелги гIамалал...


ХвезегIан хьитал ретIинчIев

ЦIар рагIарав гIалимчи Ибрагьим ХIарбияс бицана Бишр бин ХIарисияс абулеб рагIанин: «Нилъедаса ратIаралъарал цо-цо чагIи ракIалде щведал, ракIал чIаголъун рачIуна. Амма руго цо-цо чагIи жал рихьидал гIадамазул ракIал холел», - ян.   Гьаб макъалаялда бицен гьабизе бугевги ккола...