Дини сулҳу ваҳдат

Дини сулҳу ваҳдат

Дини сулҳу ваҳдат

Дини мубини Ислом дини сулҳу оромиши инсонҳо аст. Пайғамбари ислом ﷺ низ гуфтааст, ки суханоне, ки боиси ислоҳи муносибати байни одамон мешаванд ва миёни онҳо оштӣ меандозанд, дурўғ ҳисобида намешаванд (Бухорӣ). Мисоли дигаре аз рўзгори Пайғамбари ислом ﷺ: ҳангоми фатҳи Макка мушрикон қатли ом шуданро интизор буданд, вале Пайғамбар ﷺ рехтани хуни касеро нахоста, боварии душманони хуниашро ҳифз карда, онҳоро озод гузоштааст. Мусулмонон пайравони дигар динҳоро дар ҳар давру замон муҳофизат карда, пеши роҳи боварӣ ва эътиқодоти онҳоро нагирифта, онҳоро озод гузоштаанд.

 

Бар мо лозим аст, ки мардумро ба сулҳу амонӣ даъват кунем ва бифаҳмонем, ки Ислом аз террору зўроварӣ безор аст. Ҳар гоҳе ки инро бидонанд, силоҳҳо ба гулҳо табдил мешаванд ва дар байни ҳамагон дўстӣ ва муҳаббат пайдо мешавад, бо вуҷуди он ки дину оинашон дигаргун бошад.

Ислом як қонуни илоҳист ва ҳаргиз дида нашудааст, ки бо тамаддуне бархўрд карда бошад, валекин таассуби кўркўрона ва ноогоҳӣ аз ҳақиқати Ислом – афсўс, ки – сурати мусулмононро тағйир додааст. Вақте ки мусулмонон дар Макка бо мушрикон буданд, ҳамеша мехостанд, ки зиндагонии сулҳомез дошта бошанд. Вақте ки ба Мадина рафтанд, ин ҷамъият васеътар гардид. Мусулмонон ҳамроҳи яҳудиҳо, насрониҳо ва ғайримусулмонон якҷоя зиндагӣ мекарданд. Худованд дар сураи «Мумтаҳина», ояти 8 мефармояд: «Худованд шуморо бознамедорад аз касоне, ки ҳамроҳи шумо дар дин наҷангидан ва шуморо аз диёратон берун накардаанд, ин ки бо онҳо накўӣ кунед».

Моро зарур ва ҳатмӣ аст, ки ҳамеша бо ҳамдигар, хусусан бар ҷавонон неъмати оромӣ ва осудаҳолиро бифаҳмонем. Одатан инсон ҳангоме ки дар оғуши неъмат бошад, қадри онро намедонад, он гоҳ ки неъмат аз ӯ дур шавад, пас дарк мекунад, ки неъмати оромӣ чӣ будааст.

Дар Қуръон ва аҳодиси Паёмбар ﷺ низ ин масоил возеҳ ва равшан баён шудааст. Худованд дар Қуръон аз забони ҳазрати Иброҳим  чунин мефармояд:

«Эй Парвардигори ман, ин маконро шаҳри боамн бисоз ва аз сокинонаш касеро, ки ба Худо ва рӯзи бозпасин имон оварад, аз меваҳо рӯзӣ деҳ!»  (сураи «Бақара» ояти 126).

Дар ин оят ҳам масъалаи амният ва ҳам масъалаи иқтисод мадди назар қарор гирифтааст.

Акнун ба аҳодиси Паёмбар ﷺ назар меафканем, то дар ин маврид чи гуфтаҳо пайдо хоҳем кард.

Имоми Бухорӣ  ривоят мекунад, ки Расули Худо ﷺ фармудаанд:

«Кадом нафаре аз шумо субҳ аз хоб хезад, ҳоло он ки дар ҳолати амну оромӣ қарор дорад ва ҳеҷ хавфу хатар ӯро таҳдид намекунад ва сиҳату саломат мебошад, беморие дар худ намебинад, дар назди ӯ рӯзии якрӯза мебошад, пас мисли ин аст, ки тамоми дунё бо хушиҳояш ба суроғи ӯ омада бошад» (Бухорӣ).

Маълум аст, ки агар оромӣ ва тани сиҳат набошад, тамоми шириниҳои дунё ба коми инсон талх хоҳад буд ва инсон розӣ мешавад, ки ҳамаи дунёро диҳад ва ин ду неъматро ба даст орад.

Дар ҳадиси дигар омадааст: «Ду неъмати бузург аст, ки аксари мардум аз он ду  неъмат ғофиланд, яке оромӣ дигаре тани сиҳат» (Бухорӣ).

Пайғамбарамон ба мо адаб омўхта мефармоянд, ки дар ҳолати ҷанҷоли байни якдигарӣ ба салом гуфтан шитоб кунед. Салом калимаест, ки башарият ба он сахт эҳтиёҷ дорад. Дар ҳама гўшаву канори олам ҷангҳо, таркишҳо ва харобиҳо ба вуқуъ меоянд, ки шайтонҳои инсӣ ин оташро меафрўзанд. Худо паноҳ диҳад. Аз аввалин рўзҳо Ислом ба сулҳу саломатӣ даъват мекунад. Худованд мегўяд: «Эй мардум, ҳамагӣ сулҳ бандед ва пайрави шайтон набошед». (Сураи «Бақара», ояти 208).

 

Азимов Мухамадфарук

2026-10-01 (Рабиул ахири соли 1448) №10.


Беш аз 23,6 миллион рубл музди меҳнати муҳоҷирон баргардонида шуд

Дар ҳафт моҳи соли 2026 дар натиҷаи фаъолияти Намояндагӣ оид ба масъалаҳои пардохт нашудани музди меҳнати муҳоҷирони меҳнатӣ – шаҳрвандони Тоҷикистон дар Федератсияи Русия, ба муҳоҷирони тоҷик 23 миллиону 655 ҳазору 452 рубл маблағи музди меҳнати пардохтнашуда баргардонида шудааст. Ин маблағ...


Муҳоҷирон ба Русия бештар даромад оварданд

Дар ним сол аз ҳисоби муҳоҷирон ба буҷети Русия 321 миллиард рубл ворид шудааст, ки нисбат ба як соли пеш 30% зиёд мебошад.   Ин нуктаро Андрей Кикот, муовини аввали вазири корҳои дохилии Русия дар вохӯрӣ бо Владимир Путин, президенти Русия зикр кард. Ба гуфтаи ӯ, аз ин маблағ, зиёда аз 60...


Тиҷорати Тоҷикистону Русия 21% афзуд

Савдои хориҷии Тоҷикистон дар ҳафт моҳи соли равон ба 7 млрду 943,7 млн доллар расидааст, ки дар он Русия ҷойгоҳи хост дорад. Дар ин муддат гардиши мол миёни Тоҷикистону Русия беш аз 1,5 млрд долларро ташкил додааст. Ин дар муқоиса бо январ – июли соли гузашта қариби 21% зиёд мебошад. Дар ин...


Чипсҳои картошкагӣ

Маҳсулоти лозима: 1-2 дона картошка, 2 қошуқ равғани зайтун, намак ва паприка мувофиқи табъ.   Тарзи таҳия: Картошкаро то ҳадди имкон тунук реза кунед. Барои ин метавонед аз пӯстканак ё комбайн истифода баред. Табақи тафдони хурдмавҷро бо коғази пухтупазӣ пӯшонда, каме равғани зайтун молед....


САВОЛУ ҶАВОБ

Мехоҳам маънои сано, тасбеҳот, тасмеъу таҳмид ва зикру дуоҳоеро, ки дар дохили намоз хонда мешаванд, бидонам. Тарҷумаи зикрҳо ва дуоҳое, ки дар намоз хонда мешаванд, ба сурати зайл аст: Сано: «Субҳонакаллоҳумма ва биҳамдика ва таборакасмука ва таъоло ҷаддука ва ло илоҳа...