Палестинайихъан дерднаъ

Палестинайихъан дерднаъ

Палестинайихъан дерднаъ

 

Магьа йисариинди гъягъюрайи читин ляхнар хъанара учIруди дугъужвна. Му пис ляхнар себеб духьну, саб хайлин инсанар аьхю зарарнакк, бедбахтваликк ккахьра. Йивбар-йихбар гъати шули, йигълан-йигъаз дюн`яйилан гъягъюрайидарин кьадарра артухъ шула.

 

Палестинайин ругариин мицдар бедбахтвалар ккергъну, душван ерли халкьар зулмикк ккади гьамус имид-амдар варж йискьан шула. Мидин себебра сионистарин алчагъ`вал ву: жугьтари мушваъ кIул`инди чпин гьюкумат тикмиш дапIна, Палестинайин жилариина дюн`яйин вари терефариан жугьуд халкьдин инсанар кюч шула, аьрабар утIуккури, дурарин ругар тадагъури ва гъунши гьюкуматарин жиларра дисури, чпин гьюкуматдин аьтрафар яркьу апIура. 1947-пи йисан ООН-ди му ругариин аьрабаринна жугьтарин кIул`инди-кIул`инди кьюб гьюкумат тикмиш апIуз къарар адагъубси, жугьтар, дишла Израил гьюкумат ООН-диъ регистрировать дапIну, аьрабариин алархьну, ва гьаддихъанмина дурарин арайиъ ккудудукIру инжиг`валар, гъярхьувалар ва дявйирра кмиди гъягъюра. Гьеле му бягьснан тарихнаъ учIврира дархьа - думу варидариз мялум ву.

Садариз думу чпин гирами жилар уьрхру женг ву, хъа тмундариз – чпин нефсназ думу ругар душмнихьан марцц апIру алат. Кьюбиб терефаринра саб тахсирра ктру инсанар, бицIидарна дишагьлийир кмиди, йихура. Агъзрариинди инсанар, чпин хулар-йишварра гатIахьну, чюллериъ ахьна, дурарикан аьхюну пай гьамусяаьт лап читин гьялнаъ а.

Гъи Палестинайиъ гъягъюрайи гьядисйири улихь вахтарин тарих кIваина хура. Гьамци кIваин апIурухьа крестовый походар ва 1099-пи йисан хачпересари Иерусалим бисувал. Гьаддихъанмина думу шагьур 1187-пи йисан Исламдин уммайин игит, варидариз машгьур гъахьи Салагьюддин Аюби дуфну азад апIайизкьан, гьадрарин хилиъ ими.

Вари гьадму йисари Иерусалимдилан мусурмнар ва мусурман гьюкуматар илтIикIну гъахьну. Амма азад апIуз гъабхьундайи, гьаз гъапиш мусурмнарин арайиъ сабвал адайи. Салагьюддинди дидхъанмина сабпир вуди мусурмнарин арайиъ сабвал хьуз, дурарин диндин гьиссар ва арайиъ дин-гъардаш`вал мюгькам апIуз, илимдихъна гъюз дих гъапIнийи.

Гъийин йигъанра Палестина вари мусурман гьюкуматарин гьялкъайиъ а, амма дурарихьан саб гафниина дуфну, арайиъ сабвал ади саб ляхин кIулиз адабгъуз шуладар. Гьеле вари аьрабари апIурайиб саб чIал вушра, хъапIрайи динра саб вушра, тарихдиъ чпин ватанра саб вуди гъабхьнушра, амма саб столихъ дусну, мясляаьтнахъна гъюз дурариан удукьурадар.

Фикир тувай: гьадму жилариин лап кьанди гъабхьи бицIи Израил гьюкуматдикан саб вахтналан аьхю кьушмин кьувват айи ва гьамус ядерный яракь айи гьюкумат дубхьна. Хъа гьадму багахь хьайи мусурман гьюкуматарин аьгьвалат фициб ву? Душваъ жигьилар фу ляхнариин машгъул духьна? Илим ва техника жигьатнаан дурар фу гьялнаъ а? Гьаму суалариз тувру жавабари, гъи мусурман гьюкуматар фициб гьялнаъ аш, ачухъди улупура.

Гьаци вуйиган, гъи варитIан асас месэла ифи удубзувал дебккуб ву ва, варидюнья сатIи духьнура, му чIуру ляхнар аьхирихъна духну ккунду.

Гъи ухьу дикъатнаан фикир дапIну, гъалатI даршлуси ляхин дапIну ккунду.

Ихь арайиъра гьялакди, фикир дарапIди саб фулану ляхнарихъна жалб апIрударра ашул, аммаки дици гъабхьиш хъанара аьхю кьадар инсанар му чIуру аьгьвалатнаъ ахьди.

Ав, жигьаддиз удучIвну ккунду кIурударра цIиб адар, амма алабхъу вахтна жвуван гафарихъан жаваб тувну, думу ляхин кIулиз адабгъуз шлударра адар.

Гъит Аллагьу Тааьлайи Палестинайиъ айи ихь мусурман гъардшариз кюмек туври, душваъ гъийихдар женнетдин багъариинди рази апIри. Ккун апIурхьа Аллагьу Тааьлайикан шлукьан ухди душваъ ислягьвал хьуб ва мусурмнар чпин жилариин сагъ-саламатди, дявйир адарди яшамиш хьуб.

 

«Ас-салам» газатдин кIулин редактор Г.С. Махмудов

 

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Аьдат дарш шариаьт?

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Аьхиримжи вахтари ихь халкьдин, иллагьки жигьиларин арайиъ, аьдатарин гьякьнаан гьарган гьюжатар шула. Саспидари вари аьдатар саб дупну адагъурхьа кlура, хъа тмундарисана ихь аьхю абйириланмина гъафиб чlур апlурдархьа кlури, жаваб тувра.   Магьа гьамци...


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Гирами йишв «Лайлат уль-Кьадр» Аллагьу Тааьлайи ихь умматдиз тувнайи хусуси пешкеш ву. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Лайлат уль-Кьадрин» йишв агъзур вазтIан зиина ву.   Хъа Муслимдихьан ва Бухарийихьан вуйи гьядисдиъ гьамцира дупна: «Фуну кас гьадму...