Суал-жаваб

Суал-жаваб

Эгер хпири, жилири чаз тlалакь тувнийиз, кIури, хъа жилири тувундарза, кlури гъахьиш, дидин гьюкум фициб шулу?

Эгер хпири чаз тlалакь тувунзуз кlураш, хъа жилири тувундарза гъапнуш, ясана хпири чаз тамамди вари шубуб тlалакь тувунзуз, хъа жилири саб вая кьюб тlалакьтlан тувундарза кlураш, хъа хпирин чан гафариз шагьидар адарш, думуган жилирин гафар дугъу ху кивбан кьяляхъ кьабул апlуру.

Эгер хпириз чав кlуру гафарин шагьидар аш, дугъан гаф кьабул апlуру.

Дидиз далил вуди Пайгъамбарин ﷺ гьядис хура: «Тасдикь апlурайири шагьидар духну ккунду, хъа ваъ, дици дар кlурури ху апIуру».

 

 

 

Саб фукlа гъадабгъу касдиз, думу лап багьади ву кlури, кьяляхъ апlуз ихтияр айин?

Эгер гъадабгъруган вари шартlар тамам апlури ариш-вериш гъапlнуш, думуган я масу тувуриз, ясана гъадабгъуриз багьади, ужузди ву кlури кьяляхъ апlуз хай шулдар.

Фукlа багьади, ясана ужузди гъадабгъувал, масу тувувал инсандин чан фикир тутрувувал гьисаб шула ва гьаддиз гъапlу ариш-вериш кьяляхъ апlуз ихтияр туврадар.

Мисалназ: Аьли кlуру касди Рашидлихьан 500 агъзуриъ айи машин 300 агъзуриз гъадабгъну. Рашидли чаз кьиматар аьгъдрувалиан гьамци исди тувну. Рашидли чаз якьин кьимат аьгъю гъабхьиган, хъанара артухъ пул ча, ясана машин кьяляхъ апlин кlури, тlалаб апlуз хай шулдар.

Гьаму зиихъ гъапиб аьгъю дапlну масу туврури, ясана гъадабгърури дикъатниинди фикир тувну ккунду. Эгер чпин шаквал аш, шубуд йигъандин арайиъ лигуз, кьяляхъ апlуз ихтияр айи шартl дивну ккунду.

 

 

 

Мусурман дару дишагьли мусурмандин хпир вуди ва бицlир фуник кади кечмиш гъахьиш, наан фаркьат апlуру?

Мусурмандихь хпирди хьайи мусурман дару дишагьли фуник велед ктарди кечмиш гъахьиш, думу мусурмнарин дару накьваригъ фаркьат апlуру.

Эгер думу фуник бицlир кади кечмиш гъахьиш, мусурмнаринна кяфирарин накьварин арайиъ кьиблайихьинди илдицну кивру.

 

 

 

 

Ич гъулаъ мист марцц апlуз дишагьлийири нубат апlури шулу. Саспи вахтари, жвуван нубат гъафиган, палтарикан духьнади шулу. Гьаму дюшюшдиъ гизафдари палтарикан духьначу пуз начди, душну мист марцц апlури шулу? Гьамдин къайда фициб ву?

Дишагьли палтарикан духьнайи вахтна, дурариз саспи ляхнар апlуз хай шулдар. Гьадрарикан саб мистаъ учlвуб шула.

Гьаддиз эгер мист марцц апlуз яв нубат дуфнайи вахтна палтарикан духьнаш, жара касдиз табшурмиш дапlну ккунду.

Мицдар ляхнариъ нач дапlну ккундар, фицики нач апlувалиан жвуву жвуваз гунагь гъадабгъуб шула.

 

 

 

Ич гъулаъ сар кас кечмииш гъахьиган, шубуд йигъандин арайиъ дишагьлийир гвачlнинганра, хябяхъганра гьадму хулаз гъягъюри шулу. Гьаму ляхнин гъаври адарза. Душваъ саб мяняфаьт кайиб апlурайиш, хай шуйи. Гьадушваъ ихтилатар дапlну, мувлан-тувлан дулхну, алдабгъури шулу. Гьамдин гьякьнаан фу пуз шулу?

Дугъриданна му саб ичв гъулаъ ваъ, хъа гизаф йишвариъ айи ляхин ву. Дишагьли, жвуван багахьлу кас кечмиш гъахьиш, душну текелиф капlру ва гьаддиинди ккудубкlуру. Эгер гьадму инсанариз кюмек лазим вуш, думу ляхинра дапlну ккун. Хъа шубуд йигъандин арайиъ гвачlнинра, хябяхъганра душну ихтилатар апlури дусуб герек вуйи ляхнарикан дар ва дидхьан ярхлара духьну ккун. Гьяйифки, саспи дишагьлийири чпи апlурайи аьдатар диндиъ айидарси улупури шулу, амма гизаф дюшюшариъ дици дар. Ухьухь апIури шлу саб хайлин ляхнар диндихъди аьлакьалу дарудар ву. Гьаци вуйиган гъаври шлудариз думу ляхин герек дарубдикан мялумат тувну ккун.

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Гирами йишв «Лайлат уль-Кьадр» Аллагьу Тааьлайи ихь умматдиз тувнайи хусуси пешкеш ву. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Лайлат уль-Кьадрин» йишв агъзур вазтIан зиина ву.   Хъа Муслимдихьан ва Бухарийихьан вуйи гьядисдиъ гьамцира дупна: «Фуну кас гьадму...


Шейх аль-Ислам Закария аль-Ансари

Шейх аль-Ислам Зайнуддин Абу Ягь’я Закария аль-Ансари Египетдин Сунайка шагьриъ гьижрайиинди 823-пи йисан бабкан гъахьну. Бязи тарихчйири думу гьижрайиинди 824-пи, хъа тмундари 826-пи йисан бабкан гъахьну, кIури дибикIна.   БицIи вахтнахъан ккебгъну дугъу Кьур’ан ва Шариаьтдин...


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...


Гирами Рамазандин ваз

Гирами Рамазандин ваз. Му вахт Аллагьу Тааьлайи инсанариз вари вазарин арайиан заан дапIну дебккнайиб, ужувлан ляхнариз артухъди саваб туврайиб ва саб вазлин муддатнаъ мусурмнари ушв бисуз улупнайиб ву.   Гьар йисан му гирами ваз багахь шлуган, ихь газат урхрудариз гирами ушварин вазлиъ...