СУАЛ-ЖАВАБ

СУАЛ-ЖАВАБ

- Папрус зигували ушв батIил апIурин?

- Ав, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.

- Фарз вуйи ушв бисруган, жюрбежюр мазгьабариъ фици ният апIуру?

- Ният думу саб фу-вуш апIуз кIури, ижмиди бисурайи кьаст ву. Ихь ужувлан ляхин кьабул апIбан бадали, кIваъ ният ади хьувал чIяаьн шулу, амма мелзниинди пубра ужи ву. Хъа саб кьастра адарди уву гьаци гафар гъапну кIури, думу ният вуди гьисаб шуладар. Ният апIувалин гьякьнаан Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «Аьмалар, ляхнар ниятналан асиллу ву…»

إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ

(«Сагьигь аль-Бухари», № 1; «Сагьигь Муслим», № 1907).

Рамазандин вазли ушв бисуз ният апIруган, гьаму шартΙар тамам дапIну ккунду:

• Ушв бисуз ният айири гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз чан ният дапIну ккудубкIну ккунду. Эгер ният гвачIниндин гъудгнин кьяляхъ гъапIиш, думу касдин ушв кам шулдар. Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «ГвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз ушв бисуз ният дарапIу касдин ушв кам шулдар» («Сунан ад-Дарукутни», 2/172; «аль-Байхаки» 4/202).

من لم يبيت الصيام قبل الفجر فلا صيام له

• Жвуву фуну ушв бисураш, тяйин апIуру: Рамазандин вазлин чан вахтниинди бисурайи ушв вуш, даршсана ккудубшу, кьаза апIурайи ушв вуш. Эгер бисурайи ушв гьадрарикан фунуб вуш тяйин дарапIди, ният гъапIиш, дициб ниятра кам шулдар.

• Гьар йишван хъайигъаз ушв бисуз ният дапIну ккунду. Ушв камил хьпан бадали, хъайигъан гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз, ният дапIну ккунду. Саб ражари гъапIу ният ихь мазгьабдиинди вари вазлиз чIяаьн шуладар, фицики гьарсаб ушв гьеле гьар йигъан текрар шулашра, думу гьар йигъандин ибадат ву. Хъа ухьуз гьядисариан ачухъ шулайиганси, гьарсаб ибадатдиз чан ният лазим ву.

Рамазандин вазли ушв бисруган апIру ният гьамциб ву: «Узу ният гъапIза гьаму Рамазандин вазлин закурин йигъан фарз ушв бисуз Аллагь (*) бадали».

Имам Абу Гьянифайин мазгьабдиинди, Рамазандин вазлин ният лисундин гъудгнин вахт хьайиз саб сяаьт ккимиди хьайизкьан апIуз хай шулу. Саспи аьлимари ният апIуз кIваълан гьарху касдиз, имам Абу Гьянифайин мазгьабдиина улдучΙвну дидихъди гъягъюри, ният апIуз ихтияр тувра. Хъа имам Маликдин мазгьабдиинди сабпи йигъан вари Рамазандин вазлиз ният апIуз шулу.

- Силиб адабгъиш, ушв батIил шулин?

- Ваъ, шулдар. Хъа ифи, ясана дарман айитIинди гъубшиш, батIил шулу

- Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин?

- Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.

- Ушв бисувал камил хьпан бадали, фицдар шартIар улупна?

- Ушв тамам хьпан бадали, исихъ улупнайи шартIар тамам дапIну ккунду:

• Ният. Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «Аьмалар, ляхнар ниятналан асиллу ву…»

إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ

(«Сагьигь аль-Бухари», № 1; «Сагьигь Муслим», № 1907

• ГвачIниндин гъудгнин вахтнахъанмина лавландин гъудгнин вахтназкьан ушв батIил апIрубдихьан варибдихьан ярхла хьуб.

- БицIир кайи, ясана никкдихъ хъайи велед айи дишагьлийиз ушв бисуб фарз вуйин?

- Эгер ушв бисувалиан бицIир кайи хпириз чаз, ясана фуник кайи веледдиз, вая гьацира никкдихъ хъайи веледдиз бабу ушв бисбаан никк гьудрубкIди, гьаддиан зарар аш, дишагьлийиз ушв дибрисуз ихтияр а. Амма, эгер бицIир кайири, ясана бицIир никкдихъ хъайири фуник кайириз, ясана никкдихъ хъайириз зарар хьибди кIури, ушв гъибисундарш, ушв кьаза апIбахьна гьарсаб ккудубшу ушвнихъан дугъу 650 грамм дяхнин мудд журумди тувну ккунду.

2026-04-01 (Шавваль 1447 г.) №4.


Ляха гъулаъ цlийи мист

Гирами Рамазандин вазли вари шагьрар-районариъ ушварин вазлиз бахш дапIнайи аьхю серенжемар кlули гъушну. Табасаран райондиъра, варирайондинси, кIул’инди-кIул’инди гъуларинра жямяаьтлугъ ифтарар гъахьну. Гьадрарин арайиъ Ляха гъулаъ вари жямаьтлугъ уч духьну гъубху ифтарра...


Гьяжатханайиз гъягъбакан ва думу вахтна телефон ишлетмиш апlбакан

Телефондиъ гирами Кьур’ан ади гьяжатханайиз гъягъюб гьярам дапlнадар, эгер думу экрандиин, ясана файл ачмишди адарш. Эгер зенг гъюруган экбер, ясана зикру урхури дебккнаш, думу вахтна звонок дяргъюз телефон ктlубшвиш, ясана гьяжатханайиз хьади дурушиш ужи ву. Эгер ктlубшвуз кlваълан дубшну,...


Аьхълушнаан таяммум апIбан гьякьнаан

Лап аьхъюшин айиган, ясана сагъ’вал ужийи дарувалианра таяммум апIуз шулу. Аьхъюшин айи ва шид мани апIуз даршлу дюшюшар цIибтIан шулдар, гьаци вуйиган, му вахтна таяммум дапIну, гъапIу гъудгнар кьаза дапIну ккунду.   Уьзриан таяммум апIуб Аьзарлуйиз ясана жандик саб зиян кайи касдиз...


Суал-жаваб

- Ич гъуландари гьаму йисан ушварин сэъ жилирихьан гьудучlвнайи шураз уч гъапlну. Амма гьадму касдиз рубкьруганси шуладарзуз. Дугъаз Дербент шагьриъ ужуб багьа квартира а, думутlанна гъайри яшайишра гьадму чаш ушварин сэъ тувдаринтlан гизаф ужи ву. Гьаму дюшюшдиъ дурарин ушварин сэъ фици шул? -...


Хилар жикIуз даккни бицIир

Ассаламу алейкум, йиз бицIи дустар! Гъи узу ктибтидизачвуз сар бицIи балкан ва, гьяятдиан хулаз гъафиган хилар жикIувал мянфяаьтсуз ляхин ву, кIуру дугъан фикрикан.   Дугъан ччвур Мягьмуд вуйи. Абйир-бабари дугъаз гьарган, гьяятдиан гъафиган, ясана уьл ипIуз дусруган, сабпи нубатнаан хилар...