СУАЛ-ЖАВАБ

СУАЛ-ЖАВАБ

- Папрус зигували ушв батIил апIурин?

- Ав, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.

- Фарз вуйи ушв бисруган, жюрбежюр мазгьабариъ фици ният апIуру?

- Ният думу саб фу-вуш апIуз кIури, ижмиди бисурайи кьаст ву. Ихь ужувлан ляхин кьабул апIбан бадали, кIваъ ният ади хьувал чIяаьн шулу, амма мелзниинди пубра ужи ву. Хъа саб кьастра адарди уву гьаци гафар гъапну кIури, думу ният вуди гьисаб шуладар. Ният апIувалин гьякьнаан Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «Аьмалар, ляхнар ниятналан асиллу ву…»

إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ

(«Сагьигь аль-Бухари», № 1; «Сагьигь Муслим», № 1907).

Рамазандин вазли ушв бисуз ният апIруган, гьаму шартΙар тамам дапIну ккунду:

• Ушв бисуз ният айири гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз чан ният дапIну ккудубкIну ккунду. Эгер ният гвачIниндин гъудгнин кьяляхъ гъапIиш, думу касдин ушв кам шулдар. Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «ГвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз ушв бисуз ният дарапIу касдин ушв кам шулдар» («Сунан ад-Дарукутни», 2/172; «аль-Байхаки» 4/202).

من لم يبيت الصيام قبل الفجر فلا صيام له

• Жвуву фуну ушв бисураш, тяйин апIуру: Рамазандин вазлин чан вахтниинди бисурайи ушв вуш, даршсана ккудубшу, кьаза апIурайи ушв вуш. Эгер бисурайи ушв гьадрарикан фунуб вуш тяйин дарапIди, ният гъапIиш, дициб ниятра кам шулдар.

• Гьар йишван хъайигъаз ушв бисуз ният дапIну ккунду. Ушв камил хьпан бадали, хъайигъан гвачIниндин гъудгнин вахт хьайиз, ният дапIну ккунду. Саб ражари гъапIу ният ихь мазгьабдиинди вари вазлиз чIяаьн шуладар, фицики гьарсаб ушв гьеле гьар йигъан текрар шулашра, думу гьар йигъандин ибадат ву. Хъа ухьуз гьядисариан ачухъ шулайиганси, гьарсаб ибадатдиз чан ният лазим ву.

Рамазандин вазли ушв бисруган апIру ният гьамциб ву: «Узу ният гъапIза гьаму Рамазандин вазлин закурин йигъан фарз ушв бисуз Аллагь (*) бадали».

Имам Абу Гьянифайин мазгьабдиинди, Рамазандин вазлин ният лисундин гъудгнин вахт хьайиз саб сяаьт ккимиди хьайизкьан апIуз хай шулу. Саспи аьлимари ният апIуз кIваълан гьарху касдиз, имам Абу Гьянифайин мазгьабдиина улдучΙвну дидихъди гъягъюри, ният апIуз ихтияр тувра. Хъа имам Маликдин мазгьабдиинди сабпи йигъан вари Рамазандин вазлиз ният апIуз шулу.

- Силиб адабгъиш, ушв батIил шулин?

- Ваъ, шулдар. Хъа ифи, ясана дарман айитIинди гъубшиш, батIил шулу

- Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин?

- Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.

- Ушв бисувал камил хьпан бадали, фицдар шартIар улупна?

- Ушв тамам хьпан бадали, исихъ улупнайи шартIар тамам дапIну ккунду:

• Ният. Пайгъамбарин () гьядисдиъ дупна: «Аьмалар, ляхнар ниятналан асиллу ву…»

إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّاتِ

(«Сагьигь аль-Бухари», № 1; «Сагьигь Муслим», № 1907

• ГвачIниндин гъудгнин вахтнахъанмина лавландин гъудгнин вахтназкьан ушв батIил апIрубдихьан варибдихьан ярхла хьуб.

- БицIир кайи, ясана никкдихъ хъайи велед айи дишагьлийиз ушв бисуб фарз вуйин?

- Эгер ушв бисувалиан бицIир кайи хпириз чаз, ясана фуник кайи веледдиз, вая гьацира никкдихъ хъайи веледдиз бабу ушв бисбаан никк гьудрубкIди, гьаддиан зарар аш, дишагьлийиз ушв дибрисуз ихтияр а. Амма, эгер бицIир кайири, ясана бицIир никкдихъ хъайири фуник кайириз, ясана никкдихъ хъайириз зарар хьибди кIури, ушв гъибисундарш, ушв кьаза апIбахьна гьарсаб ккудубшу ушвнихъан дугъу 650 грамм дяхнин мудд журумди тувну ккунду.

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Тагьажуд гъудгнин заанваликан

Тагьажуд – хъитlирхбандин гъудгниъ кьяляхъ сацlибкьан нивкl апlбалан кьяляхъ гвачlниндин гъудган хьайиз апlру суннат гъудган ву.   Тагьажуд суннат апlру вахт Тагьажуд гъудгнин вахт гвачlниндин гъудгнин вахт улубкьайиз ву. Нивкl фукьан вахтна давам гъабхьишра, эгер гвачlниндин гъудгнин...


Сугьюриъ уьл ипIбан дережайикан

Сугьюриз гъудужвуб, сигьриндиккна уьл ипIуб - мурар ушв бисувалин суннатарик кахьри айидар ву. Саб бицIи тикисибкьан фукIа гъипIиш, суннат тамам гъапIу гьисаб шула. Эгер фукIа ипIуз ккунди адаш, гъудужвну, шидкьан убхъуб ужи ву.   Ибну Гьиббандихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Учву сугьюриз...


Йисандин натижйир

Ассаламу аьлайкум! Жвуву апlурайи ляхниъ саб натижа гъабхьиган, кIвазра рягьят шулу, лихузра аьшкь гъюру. Жвуву фу ляхин гъапlнуш, фунубсана ляхин дапlну ккунш ва фтиз фикир тувну ккундуш лигури гъахьиш, гьадмукьан ляхнин мянара, марццивалра заануб шул.   Табасаран райондиъ гьар цlийи йисан...


Аьдат дарш шариаьт?

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Аьхиримжи вахтари ихь халкьдин, иллагьки жигьиларин арайиъ, аьдатарин гьякьнаан гьарган гьюжатар шула. Саспидари вари аьдатар саб дупну адагъурхьа кlура, хъа тмундарисана ихь аьхю абйириланмина гъафиб чlур апlурдархьа кlури, жаваб тувра.   Магьа гьамци...


Дагъустандин Муфтийи тебрик апlура

Ассаламу аьлайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугь! Гьюрматлу гъардшар ва чйир! Гьюрматлу ватанагьлийир!   Кlваъ аьхю шадвал ади учву вари улубкьурайи гирами Рамазандин вазлихъди - гирами Каламдин, ушв бисбан, рягьимлувалин ва аьфв апlру вазлихъди - тебрик апlураза. Му Аллагьу Тааьлайи Чан...