Диндин тарихдиан

Диндин тарихдиан

Диндин тарихдиан

Ислам диндин нур ат1абгуз

Магьа дуфна
Кьурайшитар:
-Абут1алиб,
Варт1ан аьхюр
Ва гьюрматлу
Вува уву.
Яв чвуччвун бай,
Дарди сикин,
Къаршу духьна
Учузна ич
Аьхюдариз,
Ургнайидар
Вучва к1ури.
Чан йишвахь
Гъуз йипа дугъаз,
Дарш сат1иди
Дерккхьа думу?
Абут1алиб
Фикрик кахъу,
Гъюдли гафар
Дап1ну, гьау.
Йигъ, йишв дарди,
Гьяркатнаъ а
Ихь Пайгъамбар,
Ислам диндин
Гъаврикк ккаъри
Кьурайшитар.
Хъана гъафи
Кьурайшитар:
-Абут1алиб,
Увкан учу
Ккун гъап1нийча.
Яв чвуччвун бай
Сикин шулдар.
Уву думу
Сикин ап1ин,
Гъирмиш хьайиз
Учу вари.
Дих гъап1нийи
Ихь Пайгъамбриз
Ва гъапнийи:
-Йиз чвуччвун бай,
Зухьна гъафну
Багахьлуйир,
Аьрз ап1ури
Хъана увлан.
Язухъ ап1ин
Йизра, явра.
-Я йиз халу,
Сар Аллагьдиз
Аьгьт ап1урза:
Арччул хилиъ
Ригъ ивишра,
Хъа гаргулиъ
Ивишра ваз,
Думу ляхин
Ап1идиза,
Эгер дарк1иш,
Ислам диндин
Нур ат1абгуз
Му дюньяйиъ
Амриинди
Сар Аллагьдин!

Гьяждиз гьязурлуг

Гуч1 дубхьнайи
Кьурайшитар
Фикрик кахъна:
«Фициб аьмал
Дап1ну ккундуш.
Багарихьди
Вахт ву гьяждин,
Мугьяммадди
Теклиф дивди
Ислам дин чан
Кьабул ап1уз».
Сари гъапну:
-Ву сюгьюрчи
Гъапиш, хъугъур.
Тмунури к1ур:
-Фикрин камир
Ву му шаир,
Гьюрхну айир.
-Ваъ, ваъ, к1урхьа,
Фикирсуз ву
Думу гьацир…
Натижайиъ
Йикьрар гъабхьи
Хъана жараб:
-Сюгьюрчи ву
Жара ап1рур
Гагайна бай,
Шивна жилир,
Багахьлуйир.
Гъюрайидар
Гьяждиз дяркъну,
Рякъхъан сари
Ч1игъар ап1ур
(Думу вуйи
Абулахаб):
-Сюгьюрчийхьан
Ихтият йихь,
Вуза к1ури а
Пайгъамбар.
Мухъугъан гьа!
Варт1ан къаршу
Вуйи Надр ибн
Харис: «Вуза
Варт1ан гужлир.
Ихтилатар
Ва сюгьбатар
Мугьяммаддин
Думукьан дар».
Ихь Пайгъамбриз
Гуч1 ккап1рудар
Вуйи баяр
Халафайин –
Дурарикан
Сари к1уру:
-Гьяйвниинди
Дуфну сабан,
Йик1арзаву.
Мугьяммадди
Жаваб гъап1у:
-Амур гъабхьиш
Сар Аллагьдин,
Уву йик1уз
Гьязур вуза.

Дин бадали

Сифте гъахьи
Мусурмнариз
Гъабхьундайи
Зат рягьятди.
Умая ибн
Халифди чан
Лук1 Билализ
Гужназ гъитру
Дахъуз убгру
Гъумран зиин
Ц1юхъюм йигъан,
Иливну гъван
Жанд`ин мугъан:
-Пайгъамбрихьан
Йихь гьа ярхла,
Дарш гъуздива
К1айиз мушвакк.
-Аллагь сар ву!
Аллагь сар ву! –
Дахънайири
Гъап1у жаваб.
Абубакар
Вуйи шагьид,
Азад гъап1у
Дугъу думу
Лук1валиккан,
Тувну кьимат.
Уьру дап1най
Рукь иливну
Кьял`ин рукьан
Уста Хаббаб
Ибн Аратдин:
-Диндихьан,
Лиг, ярхла йихь.
Хъасин, дитну
Ургурайи
Аржлариин,
Фун`ин ергуз
Хъюгъну мурар.
Чан гафналан
Му улдуч1вдар.
Нивк1уъ Саид
Ибн Халид ву
Жегьеннемдиз
Гъахурайир
Багъри гага.
Ихь Пайгъамбри
Гъюрхну думу
Жегьеннемдин
Кьазайиккан.
Нивк1`ан Саид
Уягъ гъахьи,
Дишла ислам
Кьабул гъап1у.
Гага вуйи
Мугъаз къаршу:
-Увуз ип1руб
Тувурдарза,
Марцц йихь
мушв`ан
Ккунишвахьна.
-Ризкьна аьжал
Аллагьдин ву.
Кьувват туври
Чан лук1ариз.
Шагьидарди
Сабпи ражну
Ислам диндин
Гъушдар вуйи
Аммар к1урур
Ва дугъан шив.
Дюаьйикк кка
Мусурмнарин
Даимайиз
Амриинди
Сар Аллагьдин.

Сар Аллагьди диван гъап1ну

Машрикь тереф
Мекка шагьрин
Сафайихьан
Ярхла дайи.
Кябайиан
Аркамдин хал
Рябкъюрайи.
Жинди душваъ
Шули айи
Уч мусурмнар.
Кьур`андиан
Гьар жюрейин
Аятарин
Гъаврикк ккауй
Ихь Пайгъамбри.
Гизафдари
Дурар к1ваълан
Дап1ну айи.
Ихь Пайгъамбри
Кяаьбайихь
Гьарган гъудган
Чан ап1уйи.
Саб ражари
Йикьрар дап1ну
Айидари
Суждайиз ис
Духьну айи
Дугъан кьял`ин
Саб девейин
Рудрар дахьу.
Хъа му ляхин
Дябкъну, шуру,
Фат1имайи,
Дишла дурар
Гат1ахьнийи.
Гъудган дап1ну
Ккудубк1иган,
Ихь Пайгъамбри
Гъап1у дюаь
Сар Аллагьдиз,
Ккун ап1ури
Жаза тувуб
Фасикьариз.
Аьсгьабари
Кидибтганси,
Вари дурар
Гъирмиш гъахьи
Бадрайин лап
Гъизгъин дявдиъ.
А шагьидар.
Шюкюр ибшри
Сар Аллагьдиз!

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Аьжузвалихьан уьрхюз себеб шлу гирами аятар

Инсанди апIру заан ужувлан ва савабнан ляхнарикан саб гирами Калам урхуб ву. Мусурман касдиз думу урхбан саваб шула, гьеле думу дидин мянайин гъаври шуладаршра.   Амма, эгер урхурайириз дидин мянара аьгъяди, убхурайибдикан фикирра апIури гъабхьиш, дицир касдиз хъанара гизаф саваб ва Аллагьу...


Чиб-чпихьна сабурлувалиинди янашмин йихьай

Адашиз сар хъпебехъру чIуру бай ади гъахьну. Дугъу кми-кмиди абйир-бабариз гиран ктапIуйи. Гьар ражари бали чаз гиран ктапIган, адаш жара хулазди учIвну, душван цIализ ккум йивури гъахьну, гьаци чав сабурнахъна гъюз кIури. СацIиб вахтналан думу цалик ккум йивуз йишв кимдайи.   Саб ражари бай...


Хизан, хизан…

Ихь аьхю абйириланмина ухьухьна хизан бадали дурубкьнайиб саб ву: эгер увуз хизан уьбхюз ккундуш, читинвалар алахьруган, ккюгъну ккунду ва дурар гьял апlуз чарйир агури ккунду. Гьяйифки, му гафарин вари гъаври адар. Жилири му гафар анжагъ хпиризтlан кайидар дар кlура, хъа хпирисана му гафар жилириз...


Шуран абйир-бабариз даккунди вушра, думу хпирди гъадагъуз шулин?

Никягь апIувалин шартIарикан саб риш чан вали касди швуваз тувувал ву. Хъа дугъан вали ксарикан сарпир вуди шуран адаш шула. Эгер адашиз ккундарш, думу шурахъди фици никягь диврухъа?   Жара рякъяр агури лицуб герек дар. Эгер гьадму шурахъди гележег ккабалгуз ккундуш, сабпи нубатнаан дугъан...


Цlийи йисаъ учlвнахьа!

Ассаламу аьайкум, гьюрматлу ватанагьлийир! Магьа гьижрайиинди 1448-пи йис улубкьна. Мугьяррамдин ваз цlийи йисандин сабпи ваз ву. Му вазлин дахилнаъ гирами Аьшурайин йигъра а. Мусурман касдиз му ваз лап заануб ву.   Гьарсар касди чан ккудубшу йисандин натижйир адагъну ккунду, ва думу йисан...