Диндин тарихдиан

Кьасумов Амир Мирзаевич, Жулжагъ гъул.

Дагъустан Республикайин культурайин лайикьлу работник (2004 й). РФ-йин журналистарин Союздин член (2005 й). РФ-йин уьмуми образованияйин лайикьлу работник (2006 й). РФ-йин президентин грантдин сагьиб (2009 й). РФ-йин мялимарин устадвалин бина конкурсдин дипломант (1 степен, 2017 йис.)

Караван

Хъана гъапи
Ихь Пайгъамбари
 (Салават ва
Салам дугъаз):
-Гъюри айи
Кьурайшитар
Саб караван.
Сар Аллагьдин
Амриинди,
Ягъур гъабхьиш,
Гьербе йигъан
Хьиди ухьухь.

Дугъриданна,
Гьербе йигъан
Ригъ гьудубчlвру
Вахт улубкьган,
Караван гъюр
Мекка шагьриз.
Гъафидари
Ктибтурайи:
Хъивну микlар,
Завуъ уьбхну
Гъабхьнийи гъум,
Девйиринра
Буш вуй аман.

Тасдикь гъахьи
Гъапи гафар,
Ижми шулу
Диндин рякъяр.

Му маракьлу
Вуй гьядиса
Гъабхьну сюгьрин
Ражаб вазлиъ.
Сиягьятвал
Думу йишван
Дайи нивкl зат
Ихь Пайгъамбарин
(Салават ва
Салам дугъаз).
Чан бедендиъ
Рюгьра ади,
Гъахьну думу
Варишварихь.

Сюгьбат

Ихь Пайгъамбар
Мугьяммадди
(Салават ва
Салам дугъаз)
Кидибтнийи
Аьсгьябариз:
-Увуз дапlна
Гъизилин паж,
А ужувлар,
Ктухуз вари
Шулу узхьан,
Я Абу-Бакр! 

-Гъалайин му
Эйси вува,
Гъурбан ишри
Гъала, узу
Ву бадали! –
Жаваб туву
Абу-Бакри.

-Гъябкъниз, Уьмар,
Яв алачугъ,
Якьутдин ву
Душвакк ккайи
Дишагьлийир.
Хасият яв
Аьгъя узуз,
Душвакк узу
Ккучlвундарза.
Мушвахь сабур
Гьубкlдар Уьмран,
Сифте гъишу,
Хъасин гъапи:

Ву бадали
Ишри гъурбан
Абйир-бабар
Ва рюгьра йиз.

-Уьсман, узуз
Гъяркъну гьарсаб
Завуъ айи
Дережайиъ
Ади уву.
Яв алачугъ
А женнетдиъ.
Кlваин гъахьниз
Уву дишла.

Я Аьли, яв
Сурат зигну
Гъябкъзуз завук.

Ва юкьубпи
Дережайиъ,
Дяркъну уву,
Юкlв улубкьну
Ув`ин айи
Гьюри-перйир.
Увуз лайикь
Гьюри-пери
Халкь дапlну а
Сар Аллагьди.
Гъушунза яв
Алачугъдиз,
Ниъ хъапlунза
Йимишдихъ саб,
Айи душваъ
Сар дишагьли,
Гъибиржну маш.
Гьерхза мугъхьан:
«Йип, фуж вува?»
Жаваб гъапlу:
«Зу яратмиш
Дапlну аза
Халуйин бай
Аьлдиз кlури»

Акабайиин аьгьт

Ясрибдиан
Меккайиз гъюр
Йицlикьюр кас
Гьяж апlрудар:
Йицlур кас ву
Тухумдиан
Хазрадж кlуру,

Хъа кьюр кас ву
Аус кlуру
Тухумдиан.

Акабайиъ
Гюрюш шулу
Пайгъамбарихъди
(Салават ва
Салам дугъаз).
Варидари
Аьгьт апlуру
Ислам диндиз
Хьуз вафалу,
Тасдикь апlуз
Аллагь сар ву,
Пайгъамбар гьякь.

Кьюб тухум

Хазрадж, Аус -
Му кьюб тухум
Аьсрар`инди
Вуйи душмнар.

Ислам кьабул
Гъапlхъанмина,
Сатlи гъапlу
Динди дурар.
Мурарин кlваъ
Гъабхьи гьарган
Аллагь сар ву,
Пайгъамбар – гьякь,
Дарапlуз зат
Ляхнар нягьякь.

Пайгъамбарикан
(Салават ва
Салам дугъаз)
Ккун гъапlнийи
Гьауб чпихьна
Ужур мялим,
Аьгъюр ислам,
Кьур`ан урхуз,
Жям`аьт гъягъюр,
Гьарсаб хулаз
Ислам диндин
Аквар кархьуз.
Ихь Пайгъамбари
(Салават ва
Салам дугъаз)
Гьаъдар вуйи
Мус`аб кlурур
Ва Аьбдуллагь.
Сатlи вуйи
Гьарган мурар,
Тербияйиъ,
Насигьятдиъ
Дар жаради,
Аллагь рази
Ишри чпикан.

Сифте мушваъ
Мусурманвал
Кьабул гъапlур
Вуйи Усайд,
Хъасин вуйи
Са`ад Муаз,
Дугъахъди – чан
Тухум-тереф.

Мединайиъ
Нур атlабгну,
Ислам динди
Бахтлу гъапlу
Вари халкьар!

Кюч хьуб

Мушрикьариз
Хабар гъабхьи
Мусурмнари
Кьюбпи йикьрар
Йитlна кlури.
Мекка шагьриъ
Гъузуз гизаф
Читин гъабхьи.

Ихь Пайгъамбри
(Салават ва
Салам дугъаз)
Туву хабар:
Сар Аллагьдин
Амриинди
Шулу кюч хьуз
Меккайиан
Мединайиз.

Яваш-яваш,
Жиниди, йишвну
Удучlвнийи
Меккайиан
Мусурман дин
Кьабул гъапlдар.

Сабпи ражну
Кюч гъахьнийи
Абу Салам –
Мушрикьари
Гизаф ражну
Аьзаб, аьз`ят
Тувур вуйи.

Мушрикьариз
Му ляхникан
Хабар гъабхьи.
Хъергну, кьяляхъ
Гъапlу думу.
Аьзабарра
Туву гизаф,
Йикlуз кlури,
Гучlар ккаъри,
Амма чпизра
Ка яман гучl,
Ачухъ дяви
Ккебгъди кlури.

Уьмар Кяаьбайилан илтlикlуб

Гъапну Уьмру
(Аллагь рази
Ишри чакан),
Хьади гъилинж
Ва илтlикlну
Ургуб ражну
Кьяаьбайилан:
-Магьа узу
Уьбхюраза
Йиз дин-тlяаьт,

Сар Аллагьдин
Ву хиджра му.
Шлиз ккундуш чпин
Хпар хьну ачlни,
Баяр-шубар
Йитимар хьну,
Гъит удучlври –
Йиз гъаншариъ
Айи дере
Учвуз майдан.

Уьмар хъади
Къар мусурман
Кюч гъахьнийи,
Хатlа дарди,
Мединайиз.
Агъя душмниз
Уьмран гъилинж.

Саб рякъ абгуб

Гъузнайидар
Ву Меккайиъ
Абу-Бакр ва
Ихь Пайгъамбар
(Салават ва
Салам дугъаз).
Иццрударра,
Кьабидарра
Ими шагьриъ.

Гъадагънайи
Кьюб девера
Абу-Бакри,

Миржидваржкьан
Диргьям тувну.
Ккилигура
Буйругъ хьайиз
Ихь Пайгъамбрин
(Салават ва
Салам дугъаз).

Мушрикьарра
Уч духьнайи
Надвайихьна
Машат апlуз
Саб рякъ ктабгъуз
Ихь Пайгъамбриз
(Салават ва
Салам дугъаз).

Йикьрар

Шейтlанра а
Мина дуфну,
Палтар алди
Кьаби жвуван
Недждайиан.
Хъпехъурайи
Дикъатлуди,
Абу-Джахль ву
Улхурайир,
Дугъаз кюмек
Тувра шейтlни.

Йикьрар гъапlу,
Саб дестейиз
Гьар тухмиан
Са-сар вакил

Уч апlуз ва
Ихь Пайгъамбар
(Салават ва
Салам дугъаз)
Йивну йикlуз.