Сафарин ваз улубкьура
Магьа сафарин ваз улубкьура. Думу цIийи йисандин кьюбпи ваз ву. Сабпиб Мугьяррам, кьюбпи Сафар. Гьяйифки, бязи мусурмнари чпин диндин аьгъювалар адрувалиан му ваз ягъурсуз ваз ву, му вазли таза ляхнарихъ хъюгъюб ужи дар, кIури шулу. Гизафдариз, ягъурсуз ваз ву кIури, саб наанкIа гъягъюзкьан кмиди гучIури шулу.
ДумутIанна гъайри, никягь апIуз, бицIи гьяж-уьмрайиз гъягъюз гучIури шулу. Яни инсанарин арайиъ, гьаму ваз ягъурсуз ваз ву, кIури абхъна, ва гьамдихьан гучIури, гизафдари чпин дапIну ккуни ляхнар дирчну гъитра.
Му гафар Ислам диндиз улихьна айидар вуди гъахьну. Пайгъамбари ﷺ му гафар батIил гъапIну. Дугъу гъапнуки: «Уьмра (бицIи гьяж) фуну вахтна вушра тамам апIуз хай шулу». Гьацира Пайгъамбари ﷺ дупна: «Вари вазар Аллагьдиндар ﷻ ву, вари йигъарра Аллагьдиндар ﷻ ву».
Гьяйифки, ихь вахтнара дин-Ислам гъяйиз улихьна вуйи му аьрабарин гафарихъ хъугъру ксарра а. «Ягъурсуз» сафарин ваз ккудубкIайиз дугъужвурча кIури, жвуван дапIну ккуни ляхнар хъасиндиз гъитра. Ав, дугъриданна сафарин вазлихьна мициб жюрейиинди янашмиш хьуб Исламдин къанунариз тялукь вуйиб шуладар.
ДумутIанна гъайри, саспи инсанари му вазлин арайиъ никгьяр апIурдар. Дурарин гафариинди, эгер му вазли никгьяр гъапIиш, жигьилар бахтлу шулдар. Аьрабарин шавваль вазлиъ гьамциб аьдат ади гъабхьну, яни гьадму вазли никгьяр апIуз хай шулдар кIури. Пайгъамбари ﷺ Айшайихъди гьадму вазлиъ никгьяр дапIну, дурарин гафар батIил гъапIну. Пайгъамбари ﷺ никягь гъапIхъанмина, гьамус шавваль вазлиъ никгьяр апIуб суннат гьисаб шула. Пайгъамбари ﷺ чан ккуни риш Фатима сафар вазли швуваз тувну. Ва гьадму Фатимайихъанмина Пайгъамбарин ﷺ насил гъубшну. Магьа далилра. Хъа дицдар шаду хизанар дюн’яйиин сацIибтIан гъахьундар. Гьаци вуйиган, му вазлиъ никгьяр апIуз хай шулдар кIуру гафар кучIал ву.
Саб ляхнихьанра гучI дарапIди, му вазлиъ никгьяр апIинай, фицики никягь апIуб саб вахт улубкьайиз ккилигури дипну ккундар, гьаз гъапиш жигьилар гунагьнаъ ахьуз мумкин ву. Гьаци вуйиган, варитIан ужуб дурарин вахтниинди хизан ккебгъуб ву.
Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ дупна: «Исламдиъ ташаумдиз (инсанарин фикрариан вуйи ляхнариз, гьарури чаз ккуниганси мяна тувру ляхнар-карариз) йишв адар, варитIан ужуб тафауль (ужуб мяна тувувал) ву» (аль-Бухари).
Пайгъамбарихъ ﷺ хъугърача кIурайи мусурмнариз мусурман дару ксарин аьдат бисуз хай даршул. Исламдиъ, саб фулану вахт ужуб дар кIури улупнадар - ужудар дарудар ухькан ктучIвру ляхнар шула. Инсанди я ужуб, ясана харжи ляхин апIуру. Ужудар ляхнар апIру вахт, йигъра-йишвра ужуб шул! Хъа думу вахт гунагь апIури, Аллагьу Тааьлайиз аьссивал улупури гьапIнуш, фуну ваз вушра, ясана фуну йигъ вушра, йишв вушра, думу касдиз ужуб даршул.
Гьядисдиъ дупна: «Исламдиъ тIиппран, ясана жара жакьварин сесери фицибкIа хабар тувра, ясана сафар ваз ягъурсуз ваз ву, кIуруб адар» (аль-Бухари).
Пайгъамбари ﷺ чан гьядисариъ ухьуз Ислам диндиъ мицдар ляхнар адрувал улупна.
Инсанди гунагь гъапIу йигъ, инсанди Аллагьу Тааьла кIваълан гьаъну адапIу йигъ – ари гьаму йигъ мусурман касдиз ужуб даруб шулу. Ва гьаци инсанди ужувлан ляхнар апIури, Аллагьу Тааьлайин разивал абгру йигъ ужуб йигъра гьисаб шула.
Зиихъ дупнайи гафар Пайгъамбарин ﷺ гьаму гьядисди тасдикь апIура: «Ужуб яшайиш адру кас бахтсуз дар». Саб ражари Пайгъамбари ﷺ асгьябарихьан: «Бахтсуз кас фуж вуш, аьгъянучвуз?» - кIури гьерху. Дурари: «Ваъ», - кIури, жаваб тувган, Пайгъамбари ﷺ: «Жвув’ин али фарз гъудгнар дарапIрур бахтсуз кас ву», - гъапи.
Сафарин ваз ягъурсуз ву кIуру гафар батIил апIури, Пайгъамбари ﷺ гъапну: «Сафарин вазлиъ чIуруб фукIара адар» (аль-Бухари).
Гъит Аллагьу Тааьлайи ухьуз, мянфяаьтсуз гафар дирчну, Ислам диндиъ дупнайибдихъди гъягъюз кюмек туври! Амин!
