Иң намуслы һәм иң күркәм холыклы

Иң намуслы һәм иң күркәм холыклы

Аллаһ Тәгалә безнең Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләмгә иң яхшы әхлакны бирде. Аллаһның Илчесе кешеләр арасында иң камил кеше иде. Исламга кадәрге заманнарда Мөхәммәд галәйһиссәләм Мәккә халкы арасында иң ышанычлы кешеләрдән булды. Үзенең күркәм әхлагы, ышанычлы һәм иң төпле булуы сәбәпле аны “Әмин” дип йөртәләр иде, ягъни Намуслы дигән мәгънәдә. Кешеләр аңа кыйммәтле әйберләрен, акчаларын сакларга биреп куялар иде. Алар әйберләрен Пәйгамбәребез галәйһиссәләмнең чиста кулына биреп, тыныч күңел белән кайтып китәләр иде. Чөнки алар Мөхәммәд галәйһиссәләм һичшиксез тулысынча, ничек бар шулай кайтарачагына ышаналар иде. Тора-бара Пәйгамбәребез галәйһиссәләм йортында әманәт буларак саклана торган әйберләр шактый җыелды. Монда потларга табынучыларның да әйберләре бар иде.

Потка табынучылар кулыннан мөселман халкы күп кенә авырлыклар күрә башладылар. Алар үзләренең потларын илаһ итеп табындылар һәм Пәйгамбәребез галәйһиссәләм бер Аллаһка табынуга өндәгән дингә каршы чыктылар. Потларга табынучылар мөселманнарга төрлечә зыян салырга тырыштылар. Аларга һөҗүм иттеләр, көчсезләрне кыерсыттылар. Мөселманнар Мәккә шәһәрен калдырып күчеп китәргә мәҗбүр булдылар. Һәм Мәдинәгә күчеп килделәр.

Потларга табынучылар Мөхәммәдкә (галәйһиссәләм) нәфрәт белән карадылар һәм аны үзләренең иң зур дошманы итеп санадылар. Күчеп китүчеләрнең иң соңгысы Пәйгамбәребез булды. Китүенең сәбәбе дә мөшрикләрнең аны үтерергә теләвеннән иде. Шул ук төндә Җәбраил галәйһиссәләм Пәйгамбәребез галәйһиссәләмне кисәтеп куйды һәм шулай итеп Мөхәммәд галәйһиссәләм Мәккәдән китте. Әмма юлга чыгар алдыннан үзенең ике туган кардәше Галигә (Аллаһ аңардан разый булсын) әйтте: “Мин Мәдинәгә күчеп китәргә ниятләдем. Сиңа минем үтенечем бар, мин киткәч, әманәт итеп сакланырга бирелгән бөтен әйберләрне хуҗаларына тапшыр”.

Гали бу вазифаны җиренә җиткереп үтәде. Ул әйберләрне хуҗаларына тапшырды, алар арасында Пәйгамбәребез галәйһиссәләмгә үлем теләгән мөшрикләр дә бар иде.

Пәйгамбәребез галәйһи-ссәләмнең бу күркәм гамәле тагын бер тапкыр аның гаделлектә, тәкъвалыкта аңа тиңнәр юклыгын раслый. Ул һәркемгә үрнәк булырлык камил зат. Безнең һәрберез дә аның кебек булырга тиеш. Бу дөньдагы иң яхшы кеше – Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләм булуын һәрвакыт истә тотарга тиеш булабыз.

Коръән Кәримдә әйтелгән: ( мәгънәсе) “Алар тапшырылган әманәтләргә һәм биргән вәгъдәләргә хыянәт итмәсләр. Намазларын вакытында укырлар. Ошбу кешеләр хокукый җәннәт варислары. Алар Фирдәвес җәннәтенә варис булырлар һәм алар анда мәңгегә калырлар”. (“Муэминун” сүрәсе, 8-11 аятьләр)

Аллаһ Тәгалә намуслы кешеләргә үлемнән соң зур савап – Фирдәвес җәннәтен әзерләп куйды. Бу җәннәт бакчасы Аллаһның гареше астына урнашкан һәм җәннәттәге елгаларның башы шуннан башлана. Фирдәвес җәннәтендә бөтен пәйгамбәрләр һәм Аллаһның Илчеләре дә булачак.

Тирә-юньдәге кешеләргә карата намуслы булу җәмгыятьнең тыныч тормышта яшәвенә, кардәшлеккә, бер-беребезгә хөрмәтле булуга китерә. Ышанычлы һәм игелекле кешене һәрвакыт яраталар һәм хөрмәт итәләр, намуссыз кешедән, киресенчә, читләшәләр, аның белән аралашмаска тырышалар. Пәйгамбәребез галәйһиссәләм безгә намуссыз булудан ерак торырга кушты. Ышанычсызлык ахыр чиктә икейөзллеккә китерергә мөмкин.

Шулай ук Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләм әйткән: “Ышанычсыз кешенең иманы юк, вәгъдәсендә тормаган кешенең дине юк”.

Дина Макарова

2026-09-01 (Рабигыл-әхир 1448 ел.) №9.


Кайбыч районында “Кошман укулары” үтте

Кайбыч районың Кошман авылында сөннәт йоласының тарихына, аның рухи традицияләренә һәм осталары — сөннәт бабайларга багышланган фәнни-гамәли конференция булып узды. Чараны җирле мәчет һәм Казанның «Ислам кабул итүгә 1000 ел» мәдрәсәсе оештырды. Конференциядә йөздән артык кеше...


Ислам динендә ашау-эчү әдәбе

Мөселман кешесе үзенең барлык эш-гамәлләрен дә билгеләнгән нормалар буенча башкарырга тиеш. Әлеге нормалар Аллаһының Рәсүле галәйһиссәлам тарафыннан камил рәвештә күрсәтелгән, ә ул бернәрсәне дә сәбәпсез генә эшләмәгән.   Без теге яки бу гамәлнең хикмәтен төгәл генә белмәсәк, аңламасак та,...


Пәйгамбәрне (галәйһиссәләм) яратуның әһәмияте

Аллаһ Тәгалә Коръән Кәримдә әйтте: “Әй Мөхәммәд, әйт: “Әгәр Аллаһны яратсагыз, миңа иярегез, миңа иярсәгез Аллаһ сезне яратыр һәм гөнаһларыгызны ярлыкар. Тәүбә итеп Аллаһ юлына керсәгез, Ул әлбәттә, ярлыкаучы һәм рәхимле”. (3:31)   Аллаһ Тәгалә җирдәге һәм күкләрдәге барча...


«Аятел-Көрси “ аятенең өстенлеге

“Аятел-Көрси» — Коръән аятьләренең сәйиде. Әбү Һөрәйрәдән (Аллаһ аңардан разый булсын) риваять ителгән хәдистә әйтелгән: «Чыннан да, һәрнәрсәнең түбәсе бар, әл-Бәкара сүрәсе – ул Коръәннең түбәсе, һәм бу сүрәдә Коръәннең барлык аятьләренең хуҗасы булган аять бар. Бу -...


Чүпрәле мөхтәсибәтендә Мунчәли укулары

Чүпрәле мөхтә-сибәтендә XIX «Мунчәли укулары» конференциясе үтте. Ул «Гореф гадәтләр – милли мирасны саклау чарасы» темасына багышлап уздырылды. Әлеге чара 2008нче елдан башлап ел саен танылган татар драматургы, язучы, публицист һәм җәмәгать эшлеклесе, мәрхүм Туфан Миңнуллин (1935-2012) тәкъдиме...