Иң намуслы һәм иң күркәм холыклы

Иң намуслы һәм иң күркәм холыклы

Аллаһ Тәгалә безнең Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләмгә иң яхшы әхлакны бирде. Аллаһның Илчесе кешеләр арасында иң камил кеше иде. Исламга кадәрге заманнарда Мөхәммәд галәйһиссәләм Мәккә халкы арасында иң ышанычлы кешеләрдән булды. Үзенең күркәм әхлагы, ышанычлы һәм иң төпле булуы сәбәпле аны “Әмин” дип йөртәләр иде, ягъни Намуслы дигән мәгънәдә. Кешеләр аңа кыйммәтле әйберләрен, акчаларын сакларга биреп куялар иде. Алар әйберләрен Пәйгамбәребез галәйһиссәләмнең чиста кулына биреп, тыныч күңел белән кайтып китәләр иде. Чөнки алар Мөхәммәд галәйһиссәләм һичшиксез тулысынча, ничек бар шулай кайтарачагына ышаналар иде. Тора-бара Пәйгамбәребез галәйһиссәләм йортында әманәт буларак саклана торган әйберләр шактый җыелды. Монда потларга табынучыларның да әйберләре бар иде.

Потка табынучылар кулыннан мөселман халкы күп кенә авырлыклар күрә башладылар. Алар үзләренең потларын илаһ итеп табындылар һәм Пәйгамбәребез галәйһиссәләм бер Аллаһка табынуга өндәгән дингә каршы чыктылар. Потларга табынучылар мөселманнарга төрлечә зыян салырга тырыштылар. Аларга һөҗүм иттеләр, көчсезләрне кыерсыттылар. Мөселманнар Мәккә шәһәрен калдырып күчеп китәргә мәҗбүр булдылар. Һәм Мәдинәгә күчеп килделәр.

Потларга табынучылар Мөхәммәдкә (галәйһиссәләм) нәфрәт белән карадылар һәм аны үзләренең иң зур дошманы итеп санадылар. Күчеп китүчеләрнең иң соңгысы Пәйгамбәребез булды. Китүенең сәбәбе дә мөшрикләрнең аны үтерергә теләвеннән иде. Шул ук төндә Җәбраил галәйһиссәләм Пәйгамбәребез галәйһиссәләмне кисәтеп куйды һәм шулай итеп Мөхәммәд галәйһиссәләм Мәккәдән китте. Әмма юлга чыгар алдыннан үзенең ике туган кардәше Галигә (Аллаһ аңардан разый булсын) әйтте: “Мин Мәдинәгә күчеп китәргә ниятләдем. Сиңа минем үтенечем бар, мин киткәч, әманәт итеп сакланырга бирелгән бөтен әйберләрне хуҗаларына тапшыр”.

Гали бу вазифаны җиренә җиткереп үтәде. Ул әйберләрне хуҗаларына тапшырды, алар арасында Пәйгамбәребез галәйһиссәләмгә үлем теләгән мөшрикләр дә бар иде.

Пәйгамбәребез галәйһи-ссәләмнең бу күркәм гамәле тагын бер тапкыр аның гаделлектә, тәкъвалыкта аңа тиңнәр юклыгын раслый. Ул һәркемгә үрнәк булырлык камил зат. Безнең һәрберез дә аның кебек булырга тиеш. Бу дөньдагы иң яхшы кеше – Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләм булуын һәрвакыт истә тотарга тиеш булабыз.

Коръән Кәримдә әйтелгән: ( мәгънәсе) “Алар тапшырылган әманәтләргә һәм биргән вәгъдәләргә хыянәт итмәсләр. Намазларын вакытында укырлар. Ошбу кешеләр хокукый җәннәт варислары. Алар Фирдәвес җәннәтенә варис булырлар һәм алар анда мәңгегә калырлар”. (“Муэминун” сүрәсе, 8-11 аятьләр)

Аллаһ Тәгалә намуслы кешеләргә үлемнән соң зур савап – Фирдәвес җәннәтен әзерләп куйды. Бу җәннәт бакчасы Аллаһның гареше астына урнашкан һәм җәннәттәге елгаларның башы шуннан башлана. Фирдәвес җәннәтендә бөтен пәйгамбәрләр һәм Аллаһның Илчеләре дә булачак.

Тирә-юньдәге кешеләргә карата намуслы булу җәмгыятьнең тыныч тормышта яшәвенә, кардәшлеккә, бер-беребезгә хөрмәтле булуга китерә. Ышанычлы һәм игелекле кешене һәрвакыт яраталар һәм хөрмәт итәләр, намуссыз кешедән, киресенчә, читләшәләр, аның белән аралашмаска тырышалар. Пәйгамбәребез галәйһиссәләм безгә намуссыз булудан ерак торырга кушты. Ышанычсызлык ахыр чиктә икейөзллеккә китерергә мөмкин.

Шулай ук Пәйгамбәребез Мөхәммәд галәйһиссәләм әйткән: “Ышанычсыз кешенең иманы юк, вәгъдәсендә тормаган кешенең дине юк”.

Дина Макарова

2026-06-01 (Мөхәррәм 1448 ел.) №6.


Гыйлм әл-Хыйәл: Ислам әхлагы заманча инженерияне ничек барлыкка китергән

Хәзерге роботлар уйлап табылганчы, элек тә мөселман инженерлары кешеләрнең һәм хайваннарның хезмәтен җиңеләйтү өчен төрле механизмнар һәм җайланмалар булдырганнар. Ислам цивилизациясенең алтын гасырында бу гамәли тәрбия «хәйләләр турындагы фән» яки «хәйләләр»дип тәрҗемә...


“Россия – Ислам дөньясы” стратегик караш төркеме утырышы узды

Казанда “Россия – Ислам дөньясы” стратегик караш төркеменең утырышы узды. Чара “Россия – Ислам дөньясы: КазанФорум 2026” Халыкара икътисади форумын үткәрүгә багышланды һәм “Россия һәм Ислам дөньясы арасында хезмәттәшлек һәм үзара аңлашу нигезе буларак уртак...


Мөхәррәм ае һәм аның фазыйләтләре

Коръәндә “Хаҗ” сүрәсенең 32нче аятендә болай дип әйтелгән: “Шөбһә юктыр, Аллаһы Тәгаләнең хөкемнәрен хөрмәт иткән кешенең күңеле тәкъвалыктадыр”.   Чыннан да, һиҗри ел башы, изге мөхәррәм ае Раббыбыз Аллаһның шигаре. Әгәр без тәкъвалылардан булырга теләсәк, бу айны олыларга тиеш. Әмма аның...


Шәһре Болгарда «Изге Болгар җыены» үтте

Болгарда Идел буе Болгар дәүләтендә рәсми рәвештә Ислам дине кабул итү көненә багышланган “Изге Болгар җыены” узды. Болгар җыенында Татарстанның барлык почмакларыннан һәм Россия төбәкләреннән мөселманнар, Татарстан Республикасы җитәкчелеге, Россия Федерациясе мөселманнары Диния...


Бер кирпеч һәм тукыма кисәге өчен хисап

Бервакыт Муса галәйһиссәләм Аллаһка дога кылып: “Әй Раббым, миңа Үзеңнең бер колыңны күрсәт”, - дип мөрәҗәгать иткән. Аллаһ Тәгалә Муса галәйһиссәләмгә вәхи иңдергән: “Фәлән тауга мен. Ул тауда мәгәрә бар. Шул мәгәрәдә син Минем дустымны күрерсең”.   Муса галәйһиссәләм бу урынга таба юнәлгән һәм...