Сәдака бирүнең фазыйләтләре
Хәдистә әйтелгән: «Сәдака – ул иманның дәлиле» (Мөслим). Сәдака бирү сәбәпле адәм баласының милеге һәм табышының бәрәкәте арта һәм һәртөрле явызлыктан имин була. Шулай ук икенче хәдистә әйтелгән: «Сәдакадан байлык кимемәс» (Мөслим).
Аллаһ Тәгалә һәм Аның илчесе Мөхәммәд галәйһиссәләмнең әмеренә буйсыну һәм беренче урынга үзенең шәхси мәнфәгатьләрен түгел, мөселман кеше өчен Аллаһ һәм Аның илчесе Мөхәммәд галәйһиссәләм теләгән гамәлне алга сөрү ләзем.
Бу яхшы гамәлне кылучының бүләге бермә-бер арта. Мәхшәр көнне өтеп көйдерүче эсселектән башка саклану чарасы калмаганда, Гарешнең күләгәсен җиде төрле кеше өстенә җәюе хакында әйтелгән хәдистәге кебек, үз теләге белән иганә бирүче Кыямәт көнне күләгә астында булачак: «Ул кеше үзе теләп сәдака биргәндә ул сул кулы уң кулы ничек сарыф иткәнен белмәслек итеп яшергән». Садака бирү – ул Аллаһның рәхмәтенә ирешүгә мөмкинлек ача.
Рамазан аенда тоткан уразалар кабул булсын өчен ай ахырында фитыр садакасы бирелә. Хәнәфи мәзһәбе буенча аны бирү ваҗиб, ә калганнарда фарыз санала. Бу садака ураза вакытындагы гөнаһлы эшләрне һәм сүзләрне ярлыкау өчен каралган. Болар - кемнедер рәнҗетү, гайбәт сөйләү, ялгышлык белән ураза тәртипләрен бозу һ.б.
Пәйгамбәребез хәдисендә болай диелә: «Рамазан аендагы ураза җир белән күк арасында тора, фитыр садакасын түләгәннән соң гына тиешле дәрәҗәгә күтәрелә».
Фитыр садакасы Ураза гәете укылганчы биреп бетерелергә тиеш. Ул вакытында тапшырылмаса, кеше өстендә бурыч булып кала һәм аны кайчан да булса бирергә кирәк.
Фитырның күләменә килгәндә, ул һәрвакыт бодай, арпа, йөзем бәясе белән үлчәнгән. Уртача 2 килограмм бодай яки шуның суммасы бирелә. Мөмкинлеге булган яхшы тормышлы кешеләр җан башына 3 килограмм йөзем хисабыннан түли алалар.
Гаилә башлыгы хатыны һәм балалары өчен дә садака бирә. Рамазан башланыр алдыннан гына бер бала туса, аның өчен дә фитыр садакасы бирү тиешле. Әгәр балалары үзләре эшләп акча таба яки аерым, гаилә булып яши икән, алар фитыр садакасын үзләре түли.
Ураза тота алмаучыларга, ягъни уразаны соңыннан да каза кылып, тотып бетерә алмаучыларга фидия бирү рөхсәт ителгән.
