Мизитрал адабру

Мизитрал адабру

Мизитравун ачиннин шава чаклингу ивссуну, кIира ракааьт суннат-чаклилгу дурну, Аллагьгу ﷻ дакIний увгьуну, тавазуърай, хIузурданий, анавар къаувккун, паракьатну ачаву суннатссар.

Мизитравун наниний, ичIату уккайний: «Бисмиллагь. Таваккалту аьлаЛлагь. Ла хIавла ва ла кьуввата илла биЛлагь. Аллагьуммажаьл фи кьалбий нуран, ва фи лисаний нуран, ва фи самъий нуран, ва фи басарий нуран важаьл халфий нуран ва амамий нуран» учайссар. Мизитрал хьулувун ивукун, уссай кьяркьи-зад духьурча мигу марцI дурну, урчIамур ччан хьхьичI буххан бувну уххайссар: «Аоьзу биЛлагьиль-аьзими ва би-важгьигьилкарими ва султIанигьил-кьадими мина щайтIани р-ражим. Бисмиллагьи р-рахIмани р-рахIим. Аллагьумма салли аьла МухIаммадин ва аьла алигьи ва саллим. Аллагьуммагъфирли зунубий вафтахI ли абваба рахIматика ва абваба фазлика ва абваба ихIсаника ва абваба жудика ва абваба жаннатика бирахIматика я АрхIамаррахIимийн» – тIий. Миву арамтал бухьурча, миннахьхьунгу салам булайссар. ЦучIав акъахьурча ягу чакру буллай лякъирча: «Ассаламу аьлайна» учайссар. Яла кIира ракааьт мизит хъун баврил суннат-чаклилгу дурну, иътикафрайн нийятгу дурну, Аллагь ﷻ кIицI лаглай, дуаь дуллай ацIайссар. Яла чаклил хьхьичI бувайсса ратибатругу бувайссар.

Мизитравун уххайнийгу хьхьичIа-хьхьичI уххаву хъинссар, уккайнигу махъа-махъ уккаву хъинссар, чири хьунмассар. Уккайнигу куямур ччан хьхьичI буккан бувну уккайссар, салаватгу дуртун: «Бисмиллагь. Ва ссалату ва ссаламу аьла расулиЛлагь. Аллагьумма инни асъалука мин фазликаль васиъ. Аллагьуммаъсимний мина щайтIани рражим. Аллагьуммагъфирли зунубий вафтахI лий абваба фазлик», – учайссар. Му куццуй мизитравун лавгун, щаллуну жамятрай чакгу бувну, мунил адабгу дурурччуну, мива укканнин дунияллул ихтилатгу къабувну уккарча, ниттил увсса кьини куна бунагьрая марцI шайссар. Идавсил ﷺ увкуну бур: «Цу унугу мизитравун увххун, гъалгъагу къабувну мива уккарча, му ниттил лякьлува увксса кьини куна (бунагьирттая марцI) шайссар», – куну.

Мизитраву иътикаф даврил адабру

Иътикаф учайссар Аллагьнахлуну ﷻ мизитраву ацIаврийн. Мукун мизитраву иътикафрай ацIаву суннатссар, чири хъунмассар, цуксса чансса хIаллай ацIарчагу, цичIав къабуллай ацIарчагу. Му иътикаф ччисса адаминалгу мивун уххайний ният дикIан аьркинссар миву ацIан куну, ца ссятрай ацIан най ухьурчагу, ца гьантлий ухьурчагу, хьхьу-кьини, нюжмардий, зуруй, шинай ухьурчагу, чIумул кьадарккал къадарчагу. Мукун ният къадуварча, иътикаф къашайссар. ХIатта, гьарца чIумал чак буван уххайни, бувну укканнин ацIан куну ният дикIаву хъинссар, мугу иътикафри. Чаклин ивссуну давугу хъинссар къаивссуна дурмургу хIисавссар. Зума дургьуну давугу хъиннува хъинссар, чири хъунмассар. Рамазан зуруй махъва-махъсса ацIвагу гьантлий Лайлатуль-Кьадрилул хьхьу тIалав дуллай даву хъиннува ххирассар. Му иътикаф дуван яла ххирамур, чири хъунмур мизитгу Маккаливсса МасжидульХIарамри, яла Мадиналивсса Расулуллагьнал ﷺ мизитри (МасжидуНнабави). Муниву бувсса ца чак азарва цамур мизитраву бувсса чакнияр хъинссар. МасджидульХIарамраву бувмурдив мунияргу хъинссар. Хъирив ххирамур – Масжидуль-Акьсари, Байтуль-Мукьаддасливсса (Иерусалимрайсса_ мизит. Хъирив нюжмяр-чак бувайсса мизит хъинссар, яла цумур бунугу личIи бакъассар.

Эбадат дуллай, Къуръан ккалай, вяъза-насихIат буслай, дарсру ккалай ацIавугу хъинссар, укуна ачIа ацIавунияр. Ца багьана бакъана мизитрава уккарчагу иътикаф батIул (зия) шайссар. ХIажатханттувун гьан, чаклин иссун уккаврийну батIул къашайссар, чIал къавхьуну кIура аярча. Мизитраву иътикаф даву суннат даврил хIикматгу: мизитраву акъасса чIумал инсан Аллагьнаяту ﷻ гъапулну икIайссар, курчIилшивурттавун агьайссар. Аллагьнал ﷻ къаттану хъанахъисса мизитраву иътикафрай щяивкIукун, Аллагьнал ﷻ хьхьичI щяивкIману ккаллиссар, мивун ухханнин хьусса курчIилшивуртту, нукъсаншивуртту, баччибакъашивуртту мунийну дазайссар. Идавсил ﷺ увкуну бур: «Мизитраву щяивкIма – цала Заннал хьхьичI щяивкIма кунассар», – куну.

«ГьунчIукьатIандалува»

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


Кьамулмур цадакьа

Цадакьа тIисса мукъул мяъна хъинну гьартассар: ванивун буххайссар фаризасса закат ва инсаннан ка-кумаг баву. Инсаннал цува АллагьначIан ﷻ гъан хьуншиврул цаманнан хъус дулаврин учайссар цадакьа (аьрабрай – «садакьа»). Диндалул аьлимтурал луттирдаву ва мукъуйну чIявучин ккаккан...


Ссавур дуван кумаг баймур

Идавсил ﷺ жунна ккаккан дурну дур ссавур дуван кумаг байсса азкар-дуаьртту: «КIюрххил чаклил хъирив ацIра дуаь дурккуманая Аллагь ﷻ рязи хьунтIиссар, Аллагьнал ﷻ му инсан уруччинтIиссар, миннувасса ххюра дунияллийсса оьрмулухассар, гайми ххюра ахиратраяссар.   «ХIасбия-Ллагьу...


Дахху-ласулиясса хIадисру

Исламраву дуссар оьрмулул гьарца иширан ккаккан дурсса низамру. Дуссар низам дахху-ласулулгу. МухIаммад Идавсил ﷺ жунма тамансса насихIатру бувну бур, хъус машан ласаврия ва даххаврия аькьилну бувсун, аьдилшиврий, тIайлашиврий, щялмахърая личIлулну бикIаврий хъунмур чIурчIав дурну.   Жу...


Идавстурал касмурду

Жула диндалин бувну, зузаву му так арцу лякъаву къаккаллиссар, Аллагьнайн ﷻ эбадат даврийнгу кIура даяйссар. ХIарамсса даву дурну ляркъусса хъусгу хIарамссар, мунил жула цинярда эбадатругу зия дувайссар. Жула хъус хIалалсса чIумал Заннал барачатгу бишайссар.   ХIалалсса касму ва пиша бушиву...


Аллагьнал ﷻ рязишиву

Аллагь цаятува рязи хьуну къаччисса бусурманчу акъахьунссар, цанчирча инсаннал талихI мунивур бусса. Мунияту жува хIарачат бувару хъинсса тIуллу, хъинбаларду буллан. Шикку кIицI лаганну Аллагь Тааьланан ххирасса 10 аьмал.   Оьмур лиххан байсса хъинбала. Идавсил ﷺ увкуну бур:...