Суал-жаваб

Суал-жаваб

Каши думанай буржссарив чара бакъа цала щарсса ХIажлив тIайла дуккан?

Ласнай ялувссар цала щарсса щаллу даву дуканмунил, янналул, къатлул ва къатлувусса кьайлул. ХIажлив гьан баву адиминал буржирдавун къабуххайссар, цуксса авадансса унугу.

Аммарив, бюхълай бухьурча цала щарсса ХIаж ва Оьмра буван гьан баву хъинссар, чириссар. Мунийну ласнал ва щарссанил дянивсса арарду цIакь шайссар, ччаву гьарза шайссар, щарссаний аякьа давуну ккаллиссар.

(«Мингьаж ат-ТIалибин», «ШархI Мугъни аль-МухIтаж»)

 

 

 

Адимина цамур шагьрулийн ягу шяравун яхъанан излай уну, кулпатгу гиккун бизан буллай ухьурча, щарсса чара бакъа мютIи хьун аьркинссарив?

Шариаьтрайн бувну, щарссанил буржри ласнащал архIал ганал увкусса кIанайн яхъанан бизаву, гиккусса ялапаршин ялавайсса даражалийсса духьурчагума. Ласналгу аьркинссар щарссанин нигьачIин дакъасса цIусса кIанттайнсса ххуллугу гиккусса ялапаршингу щаллу дуван.

Мукунсса чIумал ласнал увкумур къабаву хъунмасса бунагьри. Му ишираву мютIи дакъасса щарсса аьркинмунил щаллу даву ласнай ялув бакъассар. Амма адимина ухьурча цала щарссания ласнал ихтиярду тIалав дуллай, му иш хIисав бувайссар щарсса багъишла дитавуну, му чIумалгу ласнал буржри щарсса гьарца аьркинмунил щаллу даву.

(«ТухIфатул-мухIтаж», «Иаьнат ат-тIалибин», «Аз-заважир аьн икьтираф аль-кабаир»)

 

 

Ттигъанну дуркIунни бусурманнал календарьданул цIусса шин. Ттун бавссар цIусса шинащал куннал ку барча буллан къабучIиссар тIий. Му тIайлассарив?

Шафии мазгьабрал аьлимтурал тIимунин бувну, бусурманнал куннал ку байрамирттащал ягу мубараксса зурдардищал ягу гьижралул цIусса шинащал барча баву хъинсса давуну ккаллиссар. Цува барча увманалгу укунсса жаваб дулайссар: «Аллагьнал ﷻ кьамул баннав!», «Гьарца кьинилуву, зуруву, шинаву вий барачат бишиннав!» ва м. ц.

Му бакъассагу, аьлимтурал насихIат бувну бур мукунсса ххарисса кьинирду ялун нанисса чIумал щукрулун сужда бувара, цадакьа гьарза бара, дуаьрду дуллали куну.

(«ХIашия аль-Бужайрами», «Аль-Фатава аль-фикьгьия аль-кубра́, «ХIашия аль-Кьальюби, «ХIашия аль-Жамал», «Бугъят аль-Мустаршидин»).

 

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


Хъинмунил гьану

Имам Муслимлул луттираву бур укунсса хIадис: «МухIаммад Идавсил ﷺ увкуна: "Аллагь Тааьла МарцIмари, марцIмур дакъа кьамулгу къадуваймари».   Кьуръандалуву Аллагьнал ﷻ халкьуннайн амру бувссар идавстурайхчIин: «Зу дукияра марцIмур, тIуллугу хъинсса дуллали»...


Гъази-Гъумучиял щейх Абу Оьбайда

НицIавкIратусса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул «Сабат» ва «Мактубат» тIисса луттирдаву кIицI ларгун дур Сайид Абу Оьбайда бин Сайид Нуруддин аль-ХIусайни аль-Гъумуки ад-Дагъистани тIисса цIа. Шичча мяйжан хъанай бур Абу Оьбайда Гъумучатусса, МухIаммад Идавсил ﷺ душнил...


25-ва тикрал бува

Маэшат гьарта хьуншиврул ишла бувайсса багьантту цIухлалими чан къашай. Миннувату яла агьаммур, гьанумур цила чIумал ххювагу чак бавури, циняр шартIру, рукнурду, адабругу щаллу дурну, хъирив дуккайсса азкардугу дурккуну.   Мукунма, маэшат гьарза хьуншиврул хъинссар зухIа-чак баву, шанан утту...


ТалихI ссаву буссар?

Циняв муния гъалгъа тIун бикIай, циняв муничIан кIункIу тIий бур, амма инсаннахь инава луглагимур бувчIин бува учирча, балжисса жаваб дулунма нажагьгу къалякъай.   Пикри бувара, инсан ур ца ххирасса ххазиналух луглай, амма му чув лабивтун буссарив, цукунсса буссарив къакIулну. Му хьхьичIунай...


Мавлудрал барз

Рабиуль-авваль – бусурманнал календарьданул шамулчинмур барзри. Ва ккаллиссар яла агьаммий зурдардивасса цану. Жунма кIулсса куццуй, Рабиуль-авваль барз барачат хьуссар Аллагьнал ﷻ махъа-махъсса Илчи ﷺ, жуна ххирасса МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн уккаврийну. Идавс ﷺ халкьуннан рахIмуну,...