Суал-жаваб

Суал-жаваб

Ттун бавссар «Аль-Ка́фиру́н» тIисса Кьуръандалул сура ккалан къабучIиссар тIий. Буссарив мукунсса иш диндалуву?

Цайми сурарду кунма, «Аль-Кафирун» тIимур сурагу буккин бучIиссар, чири шайссар. Цаппара чакурдиву буккин ккаккан бувнугу буссар. Буккайни тIайлану, гъалатI къахьунну, исвагьину буккин аьркинссар. («ТухIфатуль-мухIтаж»)

 

 

 

Жаназалул чак буллалисса чIумал шанма ща бувну бацIан аьркинссар тIутIаву тIайлассарив?

Жаназалул чак буллалими шанма ягу ххишаласса щару бувну бацIарча хъинссар. Идавсил хIадисраву увкуну бур: «Шанма ща бувну жаназалул чак бувманал бунагьру багъишла битайссар». Му куццуй, шанма ща буваншиврул, яла чанну арула инсан икIан аьркинссар. ХьхьичI имам, хъирив кIи-кIия авцIусса шанма ща бувайссар. Ряха инсан ухьурча, ца цувалу ацIайссар, ганал хъиривгу кIи-кIия авцIусса кIива ща бувайссар. Имамнал хъирив мукьа акъа акъахьурча, кIи-кIия авцIуну кIива хха бувайссар. Шама ухьурча, ца ацIайссар имамнал махъ, гайми кIия – ганал махъ хха бувну. Имамнал хъирив кIия инсан акъа акъахьурча, ца хха бувну имамнал хъирив бацIайссар. («ТухIфатуль-мухIтаж»)

 

 

 

Ттун бавссар хIалалну маша бувайсса инсаннан хъунмасса чири шайссар тIий. Буссарив мукун, цанма маэшат буллалиманан чири цукун хьун бюхъайссар?

Кьуръандалуву увкуну бур (мяъна): «Аллагьнал ﷻ хIалал дурссар дахху-ласу, хIарам дурссар рибаъ (процент) ласаву» («Аль-Бакьара» суралул 275-мур аят).

Мукунма, Кьуръандалуву тIий бур (мяъна): «…Аьрщарайх ппив хьуну зунма маэшат тIалав буллалияра» («Джумуаь» суралул 10-мур аят).

ХIадисраву увкуну бур: «Аьдилшиву, тIайлашиву дусса машачи Кьиямасса кьини изантIиссар сиддикьтуращал ва шагьидтуращал архIал» (Тирмизи).

Цамур хIадисраву увкуну бур: «ТIайлашиву дусса дахху-ласучи Кьиямасса кьини Аьрширал ххютулу ацIан антIиссар» (Дайлами).

Ялагу увкуну бур: «Зу маша, дахху-ласу дувара, мунивур бусса маэшатрал ацIва бутIул урчIва бутIа» - куну. (Ибрагьим, аль-ХIарби, Саид бин Мансур).

Вай аятирттава ва хIадисирттава кIул хъанай бур аьдлулий маша буллалиманан хъунмасса чири бушиву.

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...


Шинал дайдихьу

Бусурманнал календарьданул (гьижралул) цIусса шин дайдишайссар МухIаррам зуруя. Ванил ца агьамшивугу – инсаннал цала оьрмулул, тIуллал, давурттал хIисав дувайсса чIун хъанахъиссар. Оьмар-асхIабнал увкуссар: «Зула оьрмулул хIисав зува ласияра, зуятура хIисав ласуннин (дунияллия...


Вила тагьар кIул дува

Гьарцама бусурманчунан агьамсса зад бур цаятува Аллагь ﷻ рязи хьунмур буллалаву. Заннал рязишиву дияйссар жуйвасса буржру биттур буллай, бунагьмуния арх буцлай, хъинбаларду гьарза буллай. Циняв чакру, зумарду, цадакьартту щаллу булларчагу, бакIравун суал буххай: Аллагьнал ﷻ хьхьичIсса ттула тагьар...


Имам Гъазалил насихIатру

Исламрал тарихраву ца яла машгьурма аьлимчу ивкIссар имам МухIаммад Абу ХIамид аль-Гъазали. Ганан ХIужжатуль-Ислам – «Исламрал ХIучча» тIисса ялунцIа дирзун диркIссар. Имамнал луттирду азарда шинал мутталий бусурманнал умматран чаннайн буккансса чаннацIукуну хъанай бур. Шикку...


«Шанма бутIул ца бутIа»

Кьуръандалувусса ца яла бюхттулмур сура хъанай бур «Аль-Ихлас» («Кьулгьу»). Ва суралул хIакъираву жучIанма бивну бур тамансса Идавсил ﷺ хIадисру.   Шанма бутIул ца бутIа Абу Саид аль-Худрил бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ цалва асхIабтурахь цIувххушиву: «Ца...