Лайкьсса дуснал лишанну

Лайкьсса дуснал лишанну

Имам Абу-ХIамид аль-Гъаза́лил «Бида́ятуль-гьида́ят» тIисса луттирава

 

Инсаннащал дусшиву дулланнин аьркинссар лахьхьин (кIулну дикIан) мунил шартIру, так дусшиврун ва уссушиврун лайкьминнащал хIалашиву ва дусшиву дулланшиврул.

 

МухIаммад Идавсил ﷺ увкуну бур: «Инсан икIантIиссар цала хьхьичIунсса дуснал диндалуву, мунияту зу ххуйну хIисав ласияра дусшиву щищал дуллай бурув» (Абу Давуд).

 

  1. Аькьлу

Аьли бин АбутIалиблул увкуссар: «Аьвамсса, хансса инсаннащал дусшиву мадував; мукунманая личIлулну икIу, мугу вияту личIлулну икIуча!»

Аьвамсса инсаннал цала иминсса дус гьалак увайссар.

 

  1. Хъинсса хасият, тIабиаьт

Мурдалсса хасият дусса, духIин дакъасса инсаннащал дусшиву мадував. Мунаща сситтучIа ссавур дуван къашайссар, ца зад дакIнин багьайхту (ци-дунугу ччан дикIайхту) мунал яхI бухлагайссар.

 

  1. СалихIшиву.

Хъунисса бунагьру бувайманал (бунагькарнал, фасикьнал) дус машав. Аллагьная ﷻ нигьа увсманал хъуни бунагьру къабайссар, Занная нигь дакъаманая вин зарал биянтIиссар.

Аллагьу Тааьланал цала Илчинайн ﷺ амру бувссар: «Аллагь ﷻ хъама ивтсса дакIурдил заллухъруннайн, цала гьавасран ччимур бувайминнайн, бувмуния хайр къалякъинманайн мютIи машав» («Аль-Кагьф», 28-мур аят).

Бунагькарнащалсса хIала-шивруя личIлулну бикIияра, цанчирча, мудан бунагь чIалачIаврил зул дакIурдива ганихсса зид буккан бувантIиссар, бунагь баву – укунмасса, бигьасса ишну чIалантIиссар. Гъибат-бугьтан (маз баву) инсаннал бигьасса задну ккалли буллалисса муниятур, аькьлулун га бунагьрал кIушиву бувчIлай бунугу. Адиминай мусил кIисса ягу сунттул янна хIисав хьурча, инсан рязи акъа, манеъшинна дуллан икIайссар, му чIявуну хьунабакьайсса (ххал шайсса) иш бакъанутIий, амма цаманая маз буллалисса кIанттай му паракьатну уссар, чIявуну чIалай аьдат хьуну, маз баву хъиннува кIусса бунагь бунува.

 

  1. Мяшсса, бахилсса къаикIаву

Хъус ххирасса, мяшсса инсаннащалсса хIалашиву – загьрулуха лархьхьуссар. Цаннал хасият ва хIал гаманайн лахъайссар – инсаннал тIабиаьт мукунссар. Цанмавагу къакIулну, цаманал хасият виламунил дарцуну лякъайссар. Мунияту, мяшманащалсса дусшиврул вил мяшшиву гуж дувантIиссар; салихIманал дус хьурча, инавагу салихI хьунтIиссара.

 

  1. ТIайлашиву, аьдилшиву

Щялмахъчинащал дусшиву мадаванна. Га миражраха лавхьхьуссар: архмур гъанну, гъанмур архну чIалачIи бувантIиссар.

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


ХIабибнал ﷺ дуниял кьадитаврил бусала

Ца хавар бусанда, вичIи дишара Кьуръан-хIадис бувсун къабувчIайминнан, Аьжам шеъри бувну ХIабиб ﷺ кIицI анда Цал шафааьт жунма бияйрив ккаккан. Муъжизатру буслай гъалгъа буварча, КIивагу иттату макь экьи лагай, Цув кIицI лагаврийну ихтилат барча, Вай кьянкьасса дакIру кIукIлу хьун...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


Лакрал миллатрал мажлис

Март зурул 18-нний Дагъусттаннал Муфтиятрал сипталийну МахIачкъалаливсса «Европа» тIисса залдануву хьунни чIявусса лак гьурттусса зумаритавал мажлис – ифтIар. Зал щапI куну бувцIуну бия, аьдатрайн бувну, мажлис байбивхьуна Мубараксса Кьуръандалул аятирттая, ккалаккиману ия...