Дунияллул оьрмулия загьид шаврил мяъна

Дунияллул оьрмулия загьид шаврил мяъна

Дунияллул оьрмулия загьид шаврил мяъна

ХьхьичIвасса салихIсса инсантурал дунияллул неъматирттая арх буцаврил (загьидшиврул) мяъна хIакьну вив ларсун, мунил даражартту личIи бувссар. Абуязид Бастамихь цIувххуну бивкIссар загьидшивруя. Ганал увкуссар: «Загьидшиву ца журасса къадикIайссар. Цанчирча, ца чIумал на шанма гьантлий загьидшивруву уссияв, амма мукьилчинсса кьини ганива увкра. Цалчинмур кьини на арх хьура ва дунияллуягу ваниву думуниягу. КIилчинмур кьини на загьид хьура ахиратрая ва ганиву думуния. Шамулчинсса кьини на загьид хьура Аллагь личIаннин гьарзадрая».

Загьидшиврул мяъна къахъана-хъиссар дунияллул хъус къадикIаву. Амма мунил мяъна – дунияллул неъматру вила канихь бухьурчагу, миннунсса кIану дакIниву къабитавури. ХьхьичIвасса салихIинтуран загьидшиврул мяъна укун дурчIайсса диркIссар: гайннал учайсса бивкIссар: «Да мурид! Винна дити миксса хъус, цайминнахь чIа тIун къабагьансса аьдадрайсса. Амма цинявппагу неъматирттая арх уцлай дазурдава мауккара». Имам Шяъранил увкуссар: «Жуяту махъ лавсъссар дунияллул циняв неъматирттая загьид къахьунсса. Жула загьидшиву дикIан аьркинссар хIакьну Аллагь ﷻ кIул хьусса лагътуралмуниха лархьхьусса. ХIарачат буллан аьркинссар ччаврил дурцIусса жула дакIру Заннал чулухуннай кIура даен дуван, так мунияр махъ цукунсса-бунугу дунияллул неъматру ласун. Цанчирча, Аллагь Тааьланал жуйва хъунмасса цIими бивхьуссар, ссавруннай ва аьрщарай думур мютIи дурну. Ссавруннай ва аьрщарай думуний жува мюхтажну къабивкIссания, кIай неъматру жуйнма мютIи бувну цIими бишаврилгу мяъна къадикIанссия».

Инсаннал дакIниву дунияллул неъматру бушивруясса нигьирах салихIинтурал чIявуну къулагъас дувайсса диркIссар. Мунияту гайннал гужну хIарачат бувайсса бивкIссар цала муридтал буруччин дунияллухсса ччаврил хIасилдания. Мунин мисалну буцинну цаппара салихIинтурал куртIсса мяъна дусса махъру.

АбулхIасан Аьли ибн Мазин тIий ивкIссар: «Зу ца инсанная цIа дуллай, га хасъсса, ляличIину салихIсса инсаннан (сиддикьнан) ккалли улларчагу, мунил Аллагьнал ﷻ хьхьичI цукунчIавсса кьимат бакъассар, ганал дакIниву чанссарагу дунияллухсса ччаву духьурча, Валлагьи, тIарикьатравун бувхминная рувхIанийсса бивкIулийн цучIав къаивссар, так дакIниву хъус-аваданшиврухсса нацIушиву думи личIаннин».

Щейх Щазалил увкуссар: «Аллагьнан ﷻ цала лагъ ххира къахьунтIиссар, га лагънан дуниялул хъус-хъиншивугу, мунил хъирив багьмигу ккавккун къаччан къахьурча ва му лагъ дунияллулгу ахиратралгу неъматирттая загьид къахьурча. Аллагьнан ﷻ ккавккун къаччиссар дуниял ххирасса инсан. Муниятур муриднан аьркинсса канива ва дакIнива дунияллул хъус экьи личин.

Абураби ал-ВаситIил увкуну бур: «На миннат бувссия Давудлухь ттунма насихIат бува куну. Ганал укунсса махъру увкуна: «Дуниялул хъуслия зума дугьи, зумаритавунугу вила бивкIу хьун бува. ВахIшисса жанаварт-рая лихъайсса куна инсантурая лихъу».

ЯхIья ибн Муаьзлул увкуссар: «Вила дакъамуния нигьа увсун икIу, яла вихьра думуниягу загьид хьу».

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...


Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».   Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал....


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...