Марьям – идавснал нину

Марьям – идавснал нину

Марьям – идавснал нину

Кьуръандалуву кIицI ларгун дуссар так ца хъамитайпалул цIа. Мугу – Иса идавсил нину Марьям. Ганил цIа дур зувиллихъайсса аятирттаву. Му бакъассагу, Кьуръандалул 19-мур суралун «Марьям» тIисса цIа дирзун дур.

 

Имам МухIаммад ибн АхIмад аль-КьуртIубил «Аль-Джа́миъ ли ахIка́м аль-Куръа́н» тIисса луттираву чивчуну бур: «Аллагьу Тааьланал цала Луттираву (Кьуръандалуву) цавагу хъамитайпалул цIа кIицI ларгун дакъар, так ца Имраннул душнил (Марьямлул) цIа дакъа. Мяйжаннугу, ганил цIа Кьуръандалуву зувиллихъайсса кIанттурдаву дуссар».

Марьям яхъанай бивкIссар буркIунттайн (идол) икрам байсса халкь бусса билаятрай, амма ганил Аллагьу Тааьланайн бакъа щийнчIав икрам къабувссар. Муниятур га халкьунная арх хьуну, цуппалу яхъанай бивкIсса.

ДакIнихтуну эбадат дуллай Марьям хъинну гъан хьуссар ЗанначIан. Сайки ца хьхьуну Аллагьнал ﷻ ганичIан инсаннал суратрай Жабраил малаик гьан увссар. Жабраиллул Марьямлун баян бувссар ганил арсная бюхттулсса идавс хьунтIишиву.

Марьямлул оьрчI баву – ляличIисса караматри, цанчирча, ганил арс увссар ппу акъанува, га хъинну салихIсса, Аллагьная ﷻ нигь дусса хъамитайпа бивкIссар. Цила циняв иширттаву умуд так Заннайн бивхьуну, дуаьрттаву лабизлай, кумаг чIа учайсса бивкIссар.

Уздансса Имраннул наслу Аллагьнал ﷻ хъун бувссар салихIшиврул, мяърипатрал ва инсапрал эбратну хьун бувну. Имраннул наслулува Марьям язи бувгьуну, циняв бунагьирттая марцIну хъун бувну, Аллагьнал ﷻ га абадул абадлий циняв хъаннинсса мисалну хьун бувссар. Мунияту жунма, бусурмансса хъаннин, га хъанахъиссар салихIшиврул, мяърипатрал, дакI тIайлашиврул ва Аллагьнайн ﷻ мютIишиврул эбрат ласун лайкьмур.

ДакIнивусса куртIсса имандалия Марьямлун кумаг хьуссар оьрмулуву тамансса захIматшивурттава буккан. ЗахIматшивурттал га ЗанначIан хъиннува гъан бувссар, дакIниву иман цIакь дурссар.

Марьям Алжаннаву щил кулпатну бикIантIиссар куну цIуххирча, мунил хIакъиравусса хIадис буссар. Абу Умамал бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ Аьишахь увкумур: «Вин кIуллив Алжаннаву Аллагьнал ﷻ ттун Марьям щар булунтIишиву?» (ТIабарани).

Цамур хIадисраву бувсун бур Идавсил ﷺ укуннасса мяъна дусса махъру Хадижатлул хIакъиравугу увкуну бивкIшиву.

 

ФатIима Аьлиева

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


ХIабибнал ﷺ дуниял кьадитаврил бусала

Ца хавар бусанда, вичIи дишара Кьуръан-хIадис бувсун къабувчIайминнан, Аьжам шеъри бувну ХIабиб ﷺ кIицI анда Цал шафааьт жунма бияйрив ккаккан. Муъжизатру буслай гъалгъа буварча, КIивагу иттату макь экьи лагай, Цув кIицI лагаврийну ихтилат барча, Вай кьянкьасса дакIру кIукIлу хьун...


Лажинлякъул лишан

Инсаннахьхьун ядуван дуллусса задрайн «аманат» учайссар. Ва бур аьрабрава лакку мазравунгу цайми бусурман миллатирттал мазурдивунгу бувкIсса махъ.   Аманат тIисса махъ аьрабрая таржума бувайссар «буллусса махъ бугьаву, дакI тIайлашиву, вихшала» тIисса мяънардай....


Аькьилсса бусаларду

  Нитти-буттал дуаь Ца аьлимчу-щейхначIа ккалаккисса мутааьлимнал ганахь миннат бувну бур цахара дуаь дувакьай, куну. «Ттул дуаь Аллагьнал ﷻ кьамул къадувантIиссар!» - баян бувну бур щейхнал. Мутааьлимтал махIаттал хьуну бур, цанчирча, дуаь чIа увкума ивкIун ур дуккавриву...


Иман цIакь дувансса давуртту

Идавсих ﷺ вичIи дирхьума – Аллагьнайн ﷻ мютIи хьумари. «Нур» тIисса суралуву увкуну бур: «Аллагьнайн ﷻ ва Идавсийн ﷺ мютIину бикIи, акъахьурча зун жаваб дулун багьантIиссар». Вай мукъурттил мяйжан буллай бур Идавсил ﷺ ххуллу (сунна) бувгьуну бачаврийну инсантурайн...


Лакрал миллатрал мажлис

Март зурул 18-нний Дагъусттаннал Муфтиятрал сипталийну МахIачкъалаливсса «Европа» тIисса залдануву хьунни чIявусса лак гьурттусса зумаритавал мажлис – ифтIар. Зал щапI куну бувцIуну бия, аьдатрайн бувну, мажлис байбивхьуна Мубараксса Кьуръандалул аятирттая, ккалаккиману ия...