Бархъаллал шяравунсса аьрххи

Бархъаллал шяравунсса аьрххи

Дагъусттаннал ттеркьукьи хьусса Бархъаллал шяравалу щаллагу дунияллийх художествалул сянатирттал центр хIисаврай машгьурну дур. Цикссагу шиннардий даргиял дянив яхьуну бунугу, аслийсса лакку аьдатру лахъсса кьадрулий дуручлачисса шяравун ххуллу багьуна жул редакциялул зузалтрал май зурул ахирданий. Ва кьини шяравалу кIюрххияцIа ляличIинура щарай дия, школалий махъва-махъсса гюнгютIи бищаврил байран савав хьуну. Дуклаки оьрчIал хьхьичI махъ лахъан, насихIат бусан жущал Бархъарав увкIуна Ахъушиял райондалий зузисса Дагъусттаннал Муфтиятрал просвещениялул отделданул каялувчи Мурад МухIаммадов.

ХIакьинусса кьини Бархъаллал шяравун нех дирхьуну щалагу Аьрасатнавасса туристал занай бур, цанна тамашасса тахIунтту ласун, ми дувайсса куц ккаккан. Жунгу бакIрайн багьуна Аьрасатнава бувкIсса хъамал. Дагъусттанная, хаснува Бархъаллал шяраваллия, шиккусса халкьунная, зунттурдал исвагьшивруя ва тIахунтту дувултрал ккаккан бувсса мастер-классрая хIайран хьуну, дакIурдивун асар бивну бия туристал.

Дяшяраву жун хьуна бавкьуна мизит цIубуккан буллай зузисса усттартал. Вайннал бувсуна ва хьхьичIазаманнул мизит бушиву, Совет ХIукуматрал чIумал клубрайн кIура баен бувну бивкIун, утти махъсса шиннардий махъунмай мизитну зузи буллалисса. Ва бакъасса, шяраву бур цамургу мизит – Нюжмар-мизит.

Бархъарав жу цалчинма-цалчин бувхру тамансса шиннардий диндалул ххуллий цащава бюхъайсса кумаг-кабакьаву дуллай хIарачат буллалисса МухIаммадаьлиев МухIаммадаьлил ва ванал кулпатрал Кисараннул къушлийн. МухIаммадаьлил цанма чирилун бакIрайн лавсун, Ахъушиял райондалийсса мукьрагу лакрал шяраву Ас-салам кказит чичин ва биян буван хъунмасса захIмат бивхьуссар, цIанагу угьарасса оьрмулух къаурувгун кумаг буван учIайссар. Мунийн хъунмасса барчаллагьрай ия Ахъушиял райондалийсса Ас-саламрал вакил МахIмуд Рабаданов. Барчаллагь дахьва мукъурттийну къаличIаншиврул, ванал МухIаммадаьлин буллуна цала отделданул каялувчинал чулухасса барчаллагьрал чагъар ва дакIний личIансса бахшиш.

МухIаммадаьли увну ур Бархъаллал шяраву. Ванал нитти-буттал тIахIунтту дурну, лакрал, яруссаннал, даргиял ва цаймигу шяраваллавусса базардаву маша бувайсса бивкIун бур. ОьрчIний МухIаммадаьлигу лагайсса ивкIун ур буттащал тIахIунтту даххан. Буслай ур бахьтта, ттукрай цала кьайгу дирхьуну зунттавух занан багьлай бивкIсса куц. Ванал бувккуну бур политехнический техникум. Зий ивкIун ур Лакрал, Ккуллал ва Ахъушиял районнай промышленный холодильникру, хъунисса пачру бакьин бувайсса усттарну, профтехучилищелий муаьлимну, райпорай электрикну ва цаймигу давурттай. ХIакьинусса кьинигу МухIаммадаьлил цIа щалва райондалий бусравну дур.

МухIаммадаьлил кулпат Кисаран 50 шинай зий бур школалий библиотекарьну, арснал Сайфуллагьлул бувккуну бур Дагъусттаннал Исламрал Университет, зий ур цала буттал шяраву имамну.

Бархъарав жу хьуна бавкьуру 94 шинавусса ЯрахIмадов Сулайманнущал. Ванал угьарасса оьрмулуву Ас-салам кказитрал гьарца номер буккайсса бур. Ва хъанай ур лакку мазрайсса Ас-саламрал подписчиктурава оьрмулул яла хъунама. Ванал бувсуна цала оьрчIнийсса оьрму захIматсса бивкIшиву. КказитрайхчIин цIанасса жагьилтуран насихIат бувуна укун буллугъсса замана бувкIунтIий Заннайн щукрулий бикIан аьркиншиву.

И. ОЬМАРОВ

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...


Шанма хIакь

Идавсил ﷺ хьхьичIунсса асхIабтал Салман аль-Фариси ва Абу Ад-Дарда цIакьсса дустал бивкIун бур. Гайннал дянив дусшиву, уссушиву дацIан дурну диркIссар МухIаммад Идавсил ﷺ.   Ца кьини Салман увкIун ур Абу Ад-ДардачIан хъамалу. Ганан хIисав хьуну бур хъинну мискинсса къуш ва цихара къулагъас...


ХIурмат бушиву – Заннайн мютIишивур

Аллагьнайн ﷻ икрам-эбадат дуваву къуртал къашайссар так ца чак баврийну, зума дугьаврийну, Кьуръан буккаврийну ягу зикрирду буллалаврийну. Аллагьнайн ﷻ эбадат дуваву – му хъанахъиссар инсаннал оьрмулуву буллалисса, хъанахъисса цимурца ишру Аллагьнайн мютIину баву. Дукра дукаву бикIу,...


ДакIурдийн сси бутаймур

Дунияллул, оьрмулул иширттахух, давурттахух лавгсса жунма чIявучин хIисав къашай Аллагьная ﷻ арх буллаллисса, жула дакIру вивату канакисса хасиятру. Мукунминнувасса ххюнния шикку чичинну.   Дукра чIяру даву Лякьазарашиву – инсаннал биялалул заэвшивур. Лякьа дурччусса чIумал дакI...


Имам Гъазалил насихIатру

Исламрал тарихраву ца яла машгьурма аьлимчу ивкIссар имам МухIаммад Абу ХIамид аль-Гъазали. Ганан ХIужжатуль-Ислам – «Исламрал ХIучча» тIисса ялунцIа дирзун диркIссар. Имамнал луттирду азарда шинал мутталий бусурманнал умматран чаннайн буккансса чаннацIукуну хъанай бур. Шикку...