ДакIнихтуну дурмур

ДакIнихтуну дурмур

Бюхттулсса табиин (асхIабтурал хъиривсса ник) Абу АьбдурахIман ал-Ансари ивкIссар хъинну дакI марцIсса, мисал ласун лайкьсса адимина. Му увну ур Маккалив, Абубакр халифсса заманнай, дуклай ивкIун ур тамансса машгьурсса асхIабтурачIа.

 

Абу АьбдурахIманнун гужну кIулну диркIун дур Кьуръандалул элму. МуначIан чIявуну бучIайсса бивкIун бур цIа дурксса хIафизтал (Кьуръан дакIних кIулми). Му куццуй Кьуръан ккалай, диндалия ихтилат буллай чIун гьан дувайсса диркIун дур.

Абу АьбдурахIманнул чакру буллай хьхьурду уттара дувайсса диркIун дур. Амма мукун чакру буллай унува цачIана цу-унугу увххун нанисса щуркIал хьурча, гассят шаний утту ивхьуну, шанаши мишан дувайсса диркIун дур. БувкIминналгу учайсса бивкIун бур: «Ва мудан шанайна икIай!» - куну. Му куццуй, Абу АьбдурахIманнул цала дуллалисса эбадат щинчIав кIул къадувайсса диркIун дур.

 

Исламрал аьлимчу, суфий Бишр ал-Хафи ивкIун ур хъинну ялув авцIуну дин-эбадат дувайсса инсан. ХIамзат ибн ДахIкан тIисса адиминал укунсса хавар бувсун бур: «Ца чIумал на увкуссия Бишрдухь: «Вила чIун хьувкун на кьамул увакьай, вищал бувансса ихтилат бурча!», - куну. Бишр рязи хьуну, пулансса кьини ухьхьу увкуна.

Икьрал дурсса кьини на ганал къатлувун увкIун, хIисав къахьунну уруглан ивкIра. Га ия чак буллай. Бишрдул ххишала дакъа исвагьину мукьра ракааьт чаклилгу дурну, укунсса дуаь дуруна: «Я Аллагь! Вин кIулссар ттун машгьуршивунияр машгьур акъашиву ххирашиву. Я Аллагь! Вин кIулссар ттун аваданшивунияр мискиншиву ххирашиву. Вин кIулссар Вила рязишивунияр ттун ххирасса цичIав дакъашиву». Вай махъру бавукун ттуща аьтIаву духIан къавхьуна. Яла Бишрдул увкуна: «Я Аллагь! Вин кIулссар та инсан ттула махъ авцIуну ушиву кIулссания на кIай махъру къаучинтIий бивкIшиву».

 

Ибрагьим Нахаи – Иракьнаву фикьгь элмулул гьану бивзману ккаллиссар. Муная чIявусса аьлимтурал хIадисру лавсъссар.

Аъмашлул бувсун бур укунсса иширая: «Ца чIумал на уссияв Ибрагим Нахаил чIарав. Га ия цалва хьхьичIсса Кьуръан ккалай. Му чIумал ца инсаннал нузайн кьутI куну, уххан ихтияр цIувххуна. Ибрагьимлул ихтияр дулуннин цал Кьуръан бувкьуна, цала дуллалисса эбадат халкьуннан кIул къахьуншиврул.

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


Мавлудрал барз

Рабиуль-авваль – бусурманнал календарьданул шамулчинмур барзри. Ва ккаллиссар яла агьаммий зурдардивасса цану. Жунма кIулсса куццуй, Рабиуль-авваль барз барачат хьуссар Аллагьнал ﷻ махъа-махъсса Илчи ﷺ, жуна ххирасса МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн уккаврийну. Идавс ﷺ халкьуннан рахIмуну,...


ТалихI ссаву буссар?

Циняв муния гъалгъа тIун бикIай, циняв муничIан кIункIу тIий бур, амма инсаннахь инава луглагимур бувчIин бува учирча, балжисса жаваб дулунма нажагьгу къалякъай.   Пикри бувара, инсан ур ца ххирасса ххазиналух луглай, амма му чув лабивтун буссарив, цукунсса буссарив къакIулну. Му хьхьичIунай...


25-ва тикрал бува

Маэшат гьарта хьуншиврул ишла бувайсса багьантту цIухлалими чан къашай. Миннувату яла агьаммур, гьанумур цила чIумал ххювагу чак бавури, циняр шартIру, рукнурду, адабругу щаллу дурну, хъирив дуккайсса азкардугу дурккуну.   Мукунма, маэшат гьарза хьуншиврул хъинссар зухIа-чак баву, шанан утту...


Ссятрал мутталий дурсса эбадатраяр ххирасса махъру

Дунияллийсса оьрму Аллагьу Тааьланал жунма буллуну бур Цала рязишиву тIалав дуллай, цIимилийн умуд бивхьуну яхъананшиврул. Аллагьнал, жува ххирану, мурадру щаллу бавугу бигьа бувну бур. Цала ИдавсийхчIин ﷺ Заннал жунма баян бувну бур цумирив хъунмасса чири хьуншиврул дувайсса бигьасса эбадатру....


Лелуххул эбрат

Щейх Ибрагьим Адгьам ивкIссар Шакьикь Балхил усттазну. Ца кьини Шакикь цала щейхначIан увкIун, бувсун бур цува хIалтIилухун ачин хIадур хъанай ушиву.   – Жува хьунабакьиннин цаппара барзру гьантIиссар! – увкуну бур ганал. Амма кIива-шанма гьантлува Ибрагьим Адгьамлун ккавккун ур...