Йеменнавусса парснал Ислам кьамул дурсса куц

Йеменнавусса парснал Ислам кьамул дурсса куц

Гьижралул 6-мур шинаву Аьбдуллагь ибн ХIузайфа тIисса асхIабнайн буюр бувну бивкIссар Парснал паччахI ХосровлучIан МухIаммад Идавсиясса ﷺ чагъар биян буван насу куну. Аьбдуллагь ивкIссар та заманнул паччахIтурачIан Идавсил чагъарду биян бувайсса асхIабтуравасса ца.

Аьбдуллагь Парснавун ивукун, ихтияргу ларсун ХосровначIан увхссар. ПаччахIнал чIарав бивкIссар мунал вазиртал ва аькьлукартал. Чагъар булун нанисса чIумал, паччахIнал ишара дурссар цала инсаннайн ласи куну. Аьбдуллагьлул чагъар къабуллуссар, тIайланма паччахIнал канихьхьун булун амру бувуна Идавсил ﷺ куну. Аьбдуллагь цува паччахIначIан гъан хьуну, буллуссар чагъар. Хосровлул чагъар лавсун, аьраб маз кIулсса таржумачинахь буккин бувссар. Чагъардануву чивчуну бивкIссар: «Бисмиллагьи р-рахIмани-ррахIим. Аллагьнал ﷻ гьан увсса Идавсия МухIаммадлуя, Парснал паччахI ХосровлучIан. Ссалам хьуннав тIайласса ххуллу бувгьуну наниминнайн…»

Вай махъру бавукун, паччахIнан сси бивзссар, цала цIанияр хьхьичI цамур цIа чирчуну ккарккукун. Хосровлул га чагъар ххя бувккун ппив бувссар, Аьбдуллагьгу цала къалалува уккан увссар. Цайва бивхьусса амругу биттур бувну, Абдуллагь ибн ХIузайфа лавгссар махъунай Мадиналив. ИдавсичIан ﷺ увкIун, бувсъссар Хосровлул къалалуву хьумур. Аьбдуллагьлул бувсмуних вичIигу дирхьуну, Идавсил ﷺ увкуссар: «Танал паччахIшивугу Аллагьнал ﷻ ппив дурссар!», – куну. Га иш хьуну махъ сситтувусса Хосровлул Йеменнал бакIчину ивтсса БазаннучIан чагъар чивчуссар, кIия загълунсса инсан гьан увну, МухIаммад Идавс ﷺ цачIана иян ува, тIий. Базаннулгу гава ссят гьан бувссар кIия инсан Мадиналив, Идавс ﷺ увгьуну, ХосровначIан увцуну бучIан. Мадиналив бивукун, миннал МухIаммад Идавс ﷺ лявкъуну, ХосровначIан ачу тIисса Базаннуясса чагъар ккаккан бувссар. Гайннал увкуссар: «Ина жущал ачин рязи хьурча, бюхъайссар Хосровлул вин зарал къабувангу, жугу вин кумаг буванну. Ина рязи къахьурча – вин кIулссар Хосровлул цуксса гуж буссарив – мунал инагу вил миллатгу бухлаган бувантIиссар!», – куну.

МухIаммад Идавсил ﷺ миннахь увкуссар: «Зува хьхьу рутан бавцIусса кIанайн насича, гьунтти бухьхьияра ттучIан», – куну. Гай лавгссар, Идавс ﷺ гьунттимур кьини цащала ачин хIадур хьунсса ххай. Гьунттимур кIюрххил Идавсил ﷺ гайннан баян бувссар Хосров ивкIушиву ганала арснал ШурайхIлул. МахIатталгу хьуну, вай анаварну махъунмай Йеменнавун бавчуссар. Баян бувссар Базаннун Хосров цала арснал ивкIуссар тIисса хавар бувсунни МухIаммадлул, куну. Базаннулгу пикри хьуссар, МухIаммадлул ﷺ бувсмур тIайласса бухьурча, та мяйжаннугу идавс икIантIиссар, танал махъру тасттикь хьурча, навагу Ислам кьамул дуванна тIисса.

Цаппара хIаллава ШурайхIлуя БазаннучIан чагъар бувкIссар, буттагу ивкIуну цува паччахIшиврий авцIушиву бусласисса. Чагъар буккайхту, Базаннул гьарцаннал хьхьичI баян бувссар цува бусурман хьушиву, Ислам кьамул дуршиву. Мунал хъирив Йеменнавусса циняв парсналгу Ислам кьамул дурссар.

«Идавсил ﷺ асхIабтураясса хаварду» тIисса луттирава

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...


ЛирчIсса зумарду

Гьарца бусурманчунан кIулну бикIан аьркинссар хъирив лахъан дуллалисса эбадатгу, чIумуй дурмургу ца даражалий къадикIайшиву. Мунияту учайссар жагьилну унува дурмур хъинссар, хъунав хьукун дурмунияр, куну.   Мунин бувну, зумарду цила чIу-мал дургьуну щаллу дуван хIарачат бан аьркинссар....


Лакрал миллатрал мажлис

Март зурул 18-нний Дагъусттаннал Муфтиятрал сипталийну МахIачкъалаливсса «Европа» тIисса залдануву хьунни чIявусса лак гьурттусса зумаритавал мажлис – ифтIар. Зал щапI куну бувцIуну бия, аьдатрайн бувну, мажлис байбивхьуна Мубараксса Кьуръандалул аятирттая, ккалаккиману ия...


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


Аькьилсса бусаларду

  Нитти-буттал дуаь Ца аьлимчу-щейхначIа ккалаккисса мутааьлимнал ганахь миннат бувну бур цахара дуаь дувакьай, куну. «Ттул дуаь Аллагьнал ﷻ кьамул къадувантIиссар!» - баян бувну бур щейхнал. Мутааьлимтал махIаттал хьуну бур, цанчирча, дуаь чIа увкума ивкIун ур дуккавриву...