Йеменнавусса парснал Ислам кьамул дурсса куц

Йеменнавусса парснал Ислам кьамул дурсса куц

Гьижралул 6-мур шинаву Аьбдуллагь ибн ХIузайфа тIисса асхIабнайн буюр бувну бивкIссар Парснал паччахI ХосровлучIан МухIаммад Идавсиясса ﷺ чагъар биян буван насу куну. Аьбдуллагь ивкIссар та заманнул паччахIтурачIан Идавсил чагъарду биян бувайсса асхIабтуравасса ца.

Аьбдуллагь Парснавун ивукун, ихтияргу ларсун ХосровначIан увхссар. ПаччахIнал чIарав бивкIссар мунал вазиртал ва аькьлукартал. Чагъар булун нанисса чIумал, паччахIнал ишара дурссар цала инсаннайн ласи куну. Аьбдуллагьлул чагъар къабуллуссар, тIайланма паччахIнал канихьхьун булун амру бувуна Идавсил ﷺ куну. Аьбдуллагь цува паччахIначIан гъан хьуну, буллуссар чагъар. Хосровлул чагъар лавсун, аьраб маз кIулсса таржумачинахь буккин бувссар. Чагъардануву чивчуну бивкIссар: «Бисмиллагьи р-рахIмани-ррахIим. Аллагьнал ﷻ гьан увсса Идавсия МухIаммадлуя, Парснал паччахI ХосровлучIан. Ссалам хьуннав тIайласса ххуллу бувгьуну наниминнайн…»

Вай махъру бавукун, паччахIнан сси бивзссар, цала цIанияр хьхьичI цамур цIа чирчуну ккарккукун. Хосровлул га чагъар ххя бувккун ппив бувссар, Аьбдуллагьгу цала къалалува уккан увссар. Цайва бивхьусса амругу биттур бувну, Абдуллагь ибн ХIузайфа лавгссар махъунай Мадиналив. ИдавсичIан ﷺ увкIун, бувсъссар Хосровлул къалалуву хьумур. Аьбдуллагьлул бувсмуних вичIигу дирхьуну, Идавсил ﷺ увкуссар: «Танал паччахIшивугу Аллагьнал ﷻ ппив дурссар!», – куну. Га иш хьуну махъ сситтувусса Хосровлул Йеменнал бакIчину ивтсса БазаннучIан чагъар чивчуссар, кIия загълунсса инсан гьан увну, МухIаммад Идавс ﷺ цачIана иян ува, тIий. Базаннулгу гава ссят гьан бувссар кIия инсан Мадиналив, Идавс ﷺ увгьуну, ХосровначIан увцуну бучIан. Мадиналив бивукун, миннал МухIаммад Идавс ﷺ лявкъуну, ХосровначIан ачу тIисса Базаннуясса чагъар ккаккан бувссар. Гайннал увкуссар: «Ина жущал ачин рязи хьурча, бюхъайссар Хосровлул вин зарал къабувангу, жугу вин кумаг буванну. Ина рязи къахьурча – вин кIулссар Хосровлул цуксса гуж буссарив – мунал инагу вил миллатгу бухлаган бувантIиссар!», – куну.

МухIаммад Идавсил ﷺ миннахь увкуссар: «Зува хьхьу рутан бавцIусса кIанайн насича, гьунтти бухьхьияра ттучIан», – куну. Гай лавгссар, Идавс ﷺ гьунттимур кьини цащала ачин хIадур хьунсса ххай. Гьунттимур кIюрххил Идавсил ﷺ гайннан баян бувссар Хосров ивкIушиву ганала арснал ШурайхIлул. МахIатталгу хьуну, вай анаварну махъунмай Йеменнавун бавчуссар. Баян бувссар Базаннун Хосров цала арснал ивкIуссар тIисса хавар бувсунни МухIаммадлул, куну. Базаннулгу пикри хьуссар, МухIаммадлул ﷺ бувсмур тIайласса бухьурча, та мяйжаннугу идавс икIантIиссар, танал махъру тасттикь хьурча, навагу Ислам кьамул дуванна тIисса.

Цаппара хIаллава ШурайхIлуя БазаннучIан чагъар бувкIссар, буттагу ивкIуну цува паччахIшиврий авцIушиву бусласисса. Чагъар буккайхту, Базаннул гьарцаннал хьхьичI баян бувссар цува бусурман хьушиву, Ислам кьамул дуршиву. Мунал хъирив Йеменнавусса циняв парсналгу Ислам кьамул дурссар.

«Идавсил ﷺ асхIабтураясса хаварду» тIисса луттирава

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Идавсин ﷺ ххирамий

Жуна кIулну ухьурча лахъисса оьрму бувтсса, чанну къашавай хъанай ивкIсса, хъус-маэшат гьарзасса, цанма ччисса куццуй ялапар хъанай ивкIсса инсан, жува бикIару мунай дакI мяш хъанай. Амма мукунсса инсаннал тIуллу, аьмаллу ххуйсса бивкIун бакъахьурча, му бувтсса оьрмулия цукунчIавсса хайр...


АхIмакьманал лишан

ХьхьичIазаманнай ца аькьлукар най ивкIун ур цала иширттай Бухаралив. Ганан ххуллул гьалмахчуну бакIрайн агьну ур хъинну маз чIявусса адимина. Ганал аькьлукарнахьхьун чIявусса суаллу буллай, жаваб дулуннин къаавцIуну, цала ва цайминнал оьрмурдавасса ишругу буслай, ивкIун ур.   Акьлукар...


Шанма хIакь

Идавсил ﷺ хьхьичIунсса асхIабтал Салман аль-Фариси ва Абу Ад-Дарда цIакьсса дустал бивкIун бур. Гайннал дянив дусшиву, уссушиву дацIан дурну диркIссар МухIаммад Идавсил ﷺ.   Ца кьини Салман увкIун ур Абу Ад-ДардачIан хъамалу. Ганан хIисав хьуну бур хъинну мискинсса къуш ва цихара къулагъас...


«Шанма бутIул ца бутIа»

Кьуръандалувусса ца яла бюхттулмур сура хъанай бур «Аль-Ихлас» («Кьулгьу»). Ва суралул хIакъираву жучIанма бивну бур тамансса Идавсил ﷺ хIадисру.   Шанма бутIул ца бутIа Абу Саид аль-Худрил бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ цалва асхIабтурахь цIувххушиву: «Ца...


Буллугъшиврул душмантал

Аваданшиву ягу мискиншиву ца дуциндалий кIул дуван, царай цинцилттай дишин шайсса задру дакъар. Ца инсаннал мискиншиврун ккалли дувансса тагьар цаманан аваданшивуну чIалан дикIай. Мукунма, цаннан аваданшивуну чIалачIимур, цаманал мискиншивуну хIисав дуван бюхъай.   ДакIниву хIакьсса иман...