Рамазаны неҹә сәмәрәли кечирмәли

Рамазан ајында һәр оруҹ ҝүнү мүсәлман гадынлар баш сындырырлар ки, өз ев адамлары үчүн оруҹу ачмаға нә биширсинләр. Чүнки һәр биримиз өз аиләсини мүмкүн гәдәр ләззәтли хөрәкләрлә једиртмәк истәјир, вә әҝәр әсаслы сурәтдә һазырлашсан, ифтар һазырламаг асан мәсәлә олар.

Кәнардан баханда елә ҝәлир ки, Рамазанда јемәк һазырламаг вә башга ҝүнләрдә адиҹә хөрәк биширмәк ејни шејдир, әҝәр бир мүһүм мәгам олмасајды, - јемәк һазырламаға сәрф етдијимиз вахтын чох һиссәсини биз оруҹда кечиририк. Буну демәк олар ки, бош мәдә илә буну еләмәк тәшәббүсү о гәдәр дә јүнҝүл дејил. Мәһз буна ҝөрә һәр шеји әввәлҹәдән планлашдырмаг лазымдыр, чүнки бу нәинки ифтара (ҝүнәш батандан сонра) вә сәһура (сүбһ намазындан әввәл) јемәк һазырламагла бағлы гајғылары јүнҝүлләшдирир, һәм дә бу мүгәддәс ајда аилә үзвләри илә даһа чох вахт кечирмәјә имкан верир.

Бунунла белә, јүксәк мәнәвијјатыны сахламаг вә там дәјәрлә ибадәт етмәк, ејни заманда евдә ҝүндәлик ишләри ҝөрмәк, ушаглара гајғы ҝөстәрмәк вә бүтүн аилә үчүн мүхтәлиф јемәкләр һазырламаг гадын үчүн асан дејил. Адәтән белә дә олур: ушаглар вә доғмалар үчүн мүрәккәб јемәкләр, ағласығмаз чәрәзләр (десертләр), ичкиләр вә гәлјаналтылар һазырлајараг вахтымызын чох һиссәсини биз мәтбәхдә кечиририк, лакин Рамазан илдырым сүрәти илә кечир, вә биз чох һејфсиләнирик ки, мәнәви ҹәһәтдән бөјүјә вә чох ҝөзләдијимиз ајдан лазыми гәдәр фајда ала билмәдик. Буна ҝөрә дә әзиз баҹыларымыз үчүн бир нечә фајдалы мәсләһәт һазырламышыг ки, јемәк һазырламаға ајрылан вахты гысалтмаг үчүн Рамазан ајында мәтбәхдә иши неҹә тәшкил етмәк лазымдыр.

1.Мәтбәхи вә бүтүн еви гајдаја салын. Биз ибадәт едәндә, ҝүндәлик ев ишләрини ҝөрмәк чох чәтин олур, буна ҝөрә дә аҹ олмадығыныз вахт тәмизлик јаратмаға чалышын – сәһәр тездән, даһа јахшысы исә Рамазандан габаг сонунҹу тәмизлик ишләрини ҝөрүн ки, сонра садәҹә олараг сәлигәсәһманы сахлаја биләсиниз, даһа нәјисә тәмизләјиб јумаг һаггында фикирләшмәјәсиниз. Бу, һәмчинин фикри Рамазанын әсил мәгсәдинә – ибадәт вә аиләјә гајғыја ҹәмләшдирмәјә көмәк едир, вә әҝәр достларыныз ифтар гонаглығына ҝәлсәләр, бонус кими сиз евин тәмизлијиндән нараһат олмајаҹагсыныз. Мәтбәхинизи вә хүсуси сәлигә илә сојудуҹуну тәмизләјин, бүтүн ајын тәзә әрзаг еһтијатына јер етмәк үчүн лазымсыз ев шејләриндән вә көһнәлмиш мејвәләрдән хилас олун.

2. Јемәкләр үчүн ингредијентләри бир нечә ҝүнә ја да бүтүн һәфтәјә әввәлҹәдән һазырлајын ки, сонра хөрәк биширмәк асан вә тез олсун. Мәсәлән, чохлу тәмизләнмиш соған вә сарымсаг, томат (помидор) соусу алыб, пакетләрә (бағламалара) салыб сојудуҹуја гојмаг олар. Әти вә тојуғу дондурунҹа кәсиб бөлмәк вә маринада (туршуја) гојмаг олар, бу, әһәмијјәтли дәрәҹәдә вахтыныза гәнаәт едәр. Ев ичкиләри һазырлајын – курагадан (гајсы гурусундан, әрик гахындан) компот, мүхтәлиф мејвә шәрбәтләри – вә онлары сојудуҹуда сахлајын.

3. Алмалы шејләрин сијаһысыны һазырлајын. Сизә бир аја нә лазымдырса, һамысыны сијаһыја салын, вә 1-2 дәфә мағазаја ҝетмәклә һамысыны алын. Биз аҹ оланда лазым олдуғундан чох хәрҹләјирик, тәһтәлшүур (инстиктив) сурәтдә горхараг ки, әрзаг чатышмаз. Буну јадда сахлајын, ағыллы олмаға вә лазымсыз маллара хәрҹләмәмәјә чалышын.

4. Топдан алын. Бурада башлыҹасы чох сәј ҝөстәрмәмәк вә мејвә вә тәрәвәзи гәдәриндә алмаг лазымдыр, јадыныза салын ки, кечән Рамазанда сиз садәҹә олараг вахтында јејә билмәдијиниз, артыг хараб олмуш алма ја да хијарлары неҹә тез-тез тулламалы олурдунуз. Әт, дүјү, макарон, ун, јағ, әдвијјат кими тез-тез ишләнән әрзаглары тәдарүк един.

5. Һансы јемәкләри һазырлајаҹағынызы әввәлҹәдән һәлл един. Онлары өз гејдләриниздә јазын вә әввәлҹәдән тәдарүк ҝөрдүјүнүз ингредијентләрдән һәр ҝүн бу јемәкләри һазырлајын. Әҝәр сиз ишләјирсиниз вә һәр ҝүн биширмәк имканыныз јохдурса, јемәкләри һазырлајыб дондурун. Бу, вахтыныза гәнаәт едәр вә ибадәтлә тамдәјәрли мәшғул олмаға имкан јарадар. Һәр ҝүн ифтара јемәк һазырламаг үчүн ресептләрлә өзүнүзү јүкләмәјин, садәҹә олараг јәгин един ки, јемәк гидалыдыр вә тәркибиндә организмә лазым олан елементләрин һамысы вар.

6. Чохлу лаваш алын ја да ону биширин. Лаваш – сәһур вә ифтар үчүн садәҹә олараг тапынтыдыр, бир нечә тикә әт, тәрәвәз, севимли соус – вә сизин јемәјиниз бир анда даһа дадлы вә дојумлу олаҹагдыр. Бу садә ингредијент сизи лазымсыз вурнухма-чапаламадан хилас едәҹәк вә һәмишә евдәкиләри севиндирәҹәкдир. Дүшүнүрәм, шаурма ја да беләсини һамы севир!

7. Галыглардан истифадә един. Һеч вахт јемәји атмајын, биширәндә дүнәнки јемәкләрин галыгларындан истифадә етмәјә јахуд да онлары касыблара вермәјә чалышын.

8. Ади хөрәк, суп (шорба), тәрәвәз гарнирләри һазырлајын. Гарышыг десерт әвәзинә јемәкдән габаг мејвә верин. Бу, организминиз үчүн даһа чох фајдалы олар, һабелә мәтбәхдә кечирдијиниз вахты гысалдар. Пејғәмбәр адәтән өз оруҹуну хурма, су вә тәркибиндә чохлу ингредијент олмајан јүнҝүл јемәклә битирәрди.

9. Кејфијјәтли гида јејин. Сағлам гида вә кејфијјәтли әрзаг маллары сизә иш, намаз вә бүтүн вәзифәләринизи јеринә јетирмәк үчүн енержи (сәј, ҝүҹ) верәҹәкдир. Мүмкүн олан гәдәр ағыр гидадан вә чохлу јағы вә шәкәри олан әрзаглардан чәкинин, јохса белә дијета (пәһриз) сизи јухулу вә тәнбәл едәҹәк вә сағламлығынызы писләшдирәҹәкдир. Һәр дәфә јемәк гәбул едәндә һөкмән тәрәвәз јејин, бу организминизә селлүлоз верәҹәк вә бағырсагларын дүзҝүн ишини тәмин едәҹәкдир. Бу сијаһыја әсас ишләри вә һабелә әлавә тәдбирләри дахил един. Белә план нәзәрдә тутулмуш ишләри јеринә јетирмәк үчүн вахты дүзҝүн пајламаға көмәк едәр. Аллаһ еләсин ки, һамымызын чох ҝөзләдијимиз бу мүгәддәс ајы һәр биримиз (гадынлар нәзәрдә тутулур) сәмәрәли вә сон дәрәҹә фајдалы кечирәк!

ӘМИНӘ ЈЕВПАТОВА