Аилә сирләрини ачмајын!

Әр илә мүнасибәтләрдә нәдән чәкинмәк һаггында
Аиләдә әмин-аманлыг, әмнијјәт, севҝи вә гаршылыглы һөрмәт һөкм сүрмәк үчүн арвад әринә итаәт ҝөстәрмәли вә мүмкүн гәдәр бәзи һаллара сәбәб олмагдан чәкинмәлидир:
- әринин гәзәбинә, чүнки Пејғәмбәр ﷺ демишдир: “Үч адамын дуасы онларын гулагларындан јухары галхмыр ... әри гәзәбләнәндә јухуја ҝедән гадынын...” (әтТирмизи);
- әринә әзаб вермәкдән. Имам Әһмәд вә башгалары һәдис сөјләмишләр, орада дејилир ки, Пејғәмбәр ﷺ демишдир: “Арвад бу дүнјада әринә әзаб верәндә, онун Ҹәннәт һүриләри сајындан олан зөвҹәләри дејирләр: “Она әзаб вермә! Аллаһ ﷻ сәнин башыны батырсын! О, анҹаг јалныз сәнин гонағындыр, вә чох тезликлә сәндән ајрылыб бизимлә олаҹагдыр”;
- әринин јахшылыгларына ҝөрә нашүкүрлүк тәзаһүрүндән. Аллаһ Рәсулу ﷺ демишдир: “Мәнә Ҹәһәннәм ҝөстәрилмишди, вә мәлум олду ки, онун сакинләринин әксәријјәти – нашүкүрлүк ҝөстәрән гадынлардыр”. Пејғәмбәрин ﷺ дедији нашүкүрлүк һәм дә инамсызлыг демәк иди, вә сәһабәләри сорушдулар: “Онлар Аллаһ-тәалаја инанмырдылар?”. Буну Рәсулүллаһ ﷺ ҹавабландырмышдыр: “Онлар өз әрләринә мүнасибәтдә нашүкүрлүк етмишләр вә онлара едилән јахшылыглара ҝөрә миннәтдарлыг (тәшәккүр) билдирмәмишләр. Әҝәр сән белә гадынлардан һәр һансы бирисинә узун мүддәт јахшылыг етсән, сонра о сәндән онун хошуна ҝәлмәјән бир шеј ҝөрсә, мүтләг дејәҹәкдир: “Мән һеч вахт сәндән һеч бир јахшлыг ҝөрмәмишәм” (әлБухари, Мүслим);
- үзүрлү сәбәб олмадан бошанма тәләбиндән. Әт-Тирмизи вә Әбу Давуд һәдис чатдырмышлар, орада мәлумат верилир ки, Аллаһ Рәсулу ﷺ демишдир: “Әҝәр гадын үзүрлү сәбәб олмадан әриндән бошанма истәјирсә, онда о, һәтта Ҹәннәт рајиһәсини һисс етмәк имканындан да мәһрум олаҹагдыр”;
- Јарадана итаәтсизликдә әринә табечиликдән. Имам Әһмәд вә әл-Һаким һәдис нәгл етмишләр ки,орадакы мәлуматда Пејғәмбәр ﷺ демишдир: “Јарадана итаәтсизликдә јаранмыша табечилик јохдур”, јәни Јараданын гадаған етдикләриндән нәсә едәрәк Аллаһтәаланын јаратдығына табе олмаг јасагдыр (гадағандыр). Шејтан бәзи гадынлары јолдан чыхарыб өјрәдир ки, әрләринин етмәли олдугларына гулаг асмасынлар вә, әксинә, Шәриәтә ҝөрә гадаған оланлара табе олсунлар. Әрләри онлара нәсә еләмәји бујуранда онлар дејирләр: “Буну еләмәк олмаз, бу исә – гадағандыр”. Бу минвалла онлар әрләринә табечиликдән бојун гачырмаг истәјирләр;
- көнүллү оруҹ тутмагдан, әринин иҹазәси олмадан. Әбу Һүрејрә нәгл едир ки, Аллаһ Рәсулу ﷺ демишдир: “Әринин јанында онун иҹазәси олмадан оруҹ тутмаға гадына изин јохдур, әҝәр бу Рамазан дејилсә вә әҝәр о (әри) јолда дејилсә” (Әбу Давуд); - үзүрлү сәбәб олмадан әри илә јахынлыгдан имтинадан. Нәгл едирләр ки, Пејғәмбәр ﷺ демишдир: “Әҝәр әри зөвҹәсини өзүнүн јанына дөшәјә чағырса вә о ҝәлмәсә, бундан сонра киши ҝеҹәни она аҹыгланмыш һалда кечирсә, онда мәләкләр ону (гадыны) сәһәрә кими ләнәтләјәҹәкләр” (Мүслим);
- әр-арвад арасында интим (ҹинси) мүнасибәтләрин ачылмасындан. Әр-арвадын һәр икиси шәхси аилә ишләрини башгалары илә мүзакирә етмәмәлидирләр. Әр-арвадын ҹинси әлагәләри исә – бу о мүһитдир ки, онун һаггында кәнар адамлардан үмумијјәтлә һеч ким һеч нә билмәмәлидир. Бизим бәлаларымыз һаггында гејбәтләрдән ләззәт алан јахуд бизим уғур вә мүвәффәгијјәтләримизә дәһшәтли сурәтдә гибтә едән адамлар тапылар. Буна ҝөрә дә аилә ишләри вә сирләрини өз евинин диварларында сахламаг даһа јахшыдыр.
Нәгл едирләр ки, Әсмә бинт Језид данышарды ки, бир дәфә Пејғәмбәр ﷺ демишдир: “Јәгин ки, кишиләрдән кимсә бәзән өз арвады илә нә етдијиндән данышыр, вә јәгин ки, гадынлардан да кимсә данышыр ки, о өз әри илә нә едир”. Адамлар сусурлар, вә онда Әсмә дејир: “Сән һаглысан, ја Рәсулүллаһ! Анд олсун Аллаһа, һәм гадынлар, һәм дә кишиләр белә едирләр”. Онда Пејғәмбәр ﷺ дејир: “Еләмәјин буну! Һәгигәтән, бу она бәнзәјир ки, неҹә ики шејтан јолда адамларын ҝөзү габағында ҹинси әлагәјә ҝирирләр” (имам Әһмәд). Пејғәмбәр ﷺ һәмчинин демишдир: “Гијамәт ҝүнүндә Аллаһын дәрҝаһында ән пис вәзијјәтдә елә адам олаҹагдыр ки, өз зөвҹәси илә јахынлыг едиб сонра бу сирри фаш еләјиб” (Мүслим).
-әринин иҹазәси олмадан кимисә евә чағырмагдан. Әбу Һүрејрә данышарды ки, Аллаһ Рәсулу ﷺ демишдир: “Әринин јанында онун изини олмадан оруҹ тутмаға вә ондан иҹазәсиз евә кәнар адамлары бурахмаға гадына иҹазә јохдур” (әлБухари).
ƏMINƏ KƏRIMOVA